کپشن اینستاگرام درباره عظمت طشت‌گذاری اردبیلی‌ها 1405

اینجا اردبیل است، پایتخت حسینیت جهان. جایی که شور حسینی با خون مردم آمیخته شده است. آیین طشت‌گذاری ما، تنها یک مراسم نیست؛ تجدید بیعتی است تاریخی با ساقی لب‌تشنگان. وقتی طشت‌ها بر دوش پیرغلامان وارد می‌شود، گویی فرات شرمنده به پابوس حسین (ع) می‌آید. صدای «الدخیل یا ابوالفضل» در بازارهای سرپوشیده می‌پیچد و آسمان شهر به لرزه در می‌آید.

طشت‌گذاری اردبیل، فریاد تاریخی مردمی است که قرن‌هاست پاسدار مکتب عاشورا هستند. در این آیین، آب آبرو می‌گیرد و تشنگی معنایی دیگر می‌یابد. ما وارثان صفویه ایم، ما فرزندان سبلانیم که در برابر عظمت حسین (ع) زانو می‌زنیم. آغاز محرم ما با نام عباس (ع) گره خورده است.

عظمت طشت‌گذاری را باید دید، باید شنید، باید حس کرد. وقتی هزاران دست هماهنگ بر سینه می‌کوبند و یک صدا فریاد «یا حسین» سر می‌دهند، تمام معادلات دنیای مادی به هم می‌ریزد. اینجا عشق فرمانروایی می‌کند. طشت‌های پر از آب، گواهی می‌دهند که ما هنوز تشنه حقیقتیم.

اردبیل در این روزها قیامت است. طشت‌گذاری یعنی اعلام وضعیت آماده‌باش به تمام دل‌های عاشق. یعنی محرم شروع شد، لباس احرام مشکی بپوشید. این شکوه و جلال عزاداری، میراث پدران ماست که سینه به سینه به ما رسیده است تا پرچم ارباب زمین نماند.

اشک‌های ما در طشت‌گذاری، آب فرات را شور کرده است. وقتی آب را در طشت می‌ریزند، دل ماست که می‌لرزد، نه آب. یاد لب‌های خشک علی‌اصغر، یاد مشک پاره عباس. اردبیل من، با این آیین کهن، چه خوب حق نمک نان و نمک ارباب را ادا می‌کنی.

صدای چاووش می‌آید، طشت‌ها را بیاورید. کوزه‌های آب را پر کنید که مهمانان کربلا تشنه‌اند. در اردبیل، محرم زودتر شروع می‌شود، چون دلتنگی اینجا عمیق‌تر است. هر قطره آبی که در طشت ریخته می‌شود، سلامی است بر حلقوم بریده سالار شهیدان.

طشت‌گذاری یعنی مرهم گذاشتن بر زخم‌های دل رباب. یعنی بگوییم ای کاش ما در کربلا بودیم و آب می‌آوردیم. پیرمردی که طشت را بر دوش دارد، خم شده زیر بار غم، نه بار طشت. اینجا همه چیز بوی ادب می‌دهد، بوی وفاداری عباس.

چشم‌های خیس مردم اردبیل در مراسم طشت‌گذاری، ترجمه تمام روضه‌های ناخوانده است. این آیین زبان حال ماست: آقاجان، ما آب را محترم می‌داریم چون مهریه مادر توست و حسرت لب‌های تو. قبول کن این عزاداری خالصانه را.

اردبیل، نام دیگر عشق به حسین است. طشت‌گذاری‌ات قبول دارالارشاد.

طشت‌گذاری؛ طلوع خورشید عزای حسینی در آسمان اردبیل.

اینجا اردبیل است؛ جایی که آب هم برای حسین (ع) گریه می‌کند.

شروع محرم با شکوه طشت‌گذاری؛ میراثی ماندگار از غیرت آذربایجان.

صدای پای محرم در کوچه‌های اردبیل با طنین طشت‌گذاری می‌پیچد.

یا ابوالفضل؛ ذکر طوفانی اردبیلی‌ها در آیین طشت‌گذاری.

طشت‌ها پر از آب و دل‌ها پر از خون؛ امان از دل زینب.

عظمت عزای اردبیل در کلمات نمی‌گنجد؛ باید عاشق باشی تا بفهمی.

طشت‌گذاری؛ بیعت مجدد عاشقان با علمدار کربلا.

آب در طشت می‌ریزند و آتش در جان ما شعله می‌کشد.

فرات در قالب طشت به حسینیه می‌آید تا توبه کند. اردبیل میزبان این توبه تاریخی است. دستان پینه بسته پیرغلامان، پل‌هایی هستند که ما را به خیمه‌های عطشان وصل می‌کنند. این آیین، هنرِ تبدیل کردن ماده به معناست؛ تبدیل آب به اشک، و تبدیل ظرف مسی به کشتی نجات.

در جغرافیای عشق، اردبیل قله مرتفعی است که پرچم سرخ حسین بر آن در اهتزاز است. طشت‌گذاری، مطلع غزل محرم است. غزلی که با ردیف «آب» و قافیه «عطش» سروده می‌شود. مردم این دیار، با این آیین، تاریخ را به چالش می‌کشند و کربلا را به امروز می‌آورند.