کودکان کار، قربانیان کوچک فقر و بیعدالتی هستند. روز جهانی مبارزه با کار کودکان، تلنگری برای بیداری وجدانهاست.
آگاهیبخشی
2
جای دستان کوچک کودک، در دستان پرمهر والدین است، نه زیر بار سنگین کار. ۲۲ خرداد گرامی باد.
آگاهیبخشی
3
کودکی که کار میکند، کودکیاش را از دست میدهد. بیایید صدای بیصدای آنها باشیم.
آگاهیبخشی
4
کار کودک، دزدی آشکار فرصتهای آینده است. همه با هم برای محو کار کودک تلاش کنیم.
آگاهیبخشی
5
هر کودک حق دارد بازی کند، بیاموزد و بخندد. کار اجباری، نقض آشکار حقوق کودکان است.
آگاهیبخشی
6
خیابان، مدرسه نیست. جای هیچ کودکی در کارگاههای زیرزمینی و چهارراهها نیست.
آگاهیبخشی
7
مبارزه با کار کودک، تنها وظیفه دولتها نیست؛ مسئولیت اجتماعی تکتک ماست.
آگاهیبخشی
8
فقر فرهنگی و اقتصادی، دو لبه قیچی هستند که بالهای پرواز کودکان را میچینند.
آگاهیبخشی
9
کودکان کار، مجرم نیستند؛ آنها نانآوران کوچک و خستهای هستند که حمایت میخواهند نه ترحم.
آگاهیبخشی
10
روز جهانی مبارزه با کار کودکان، روز تجدید پیمان برای ساختن دنیایی امن برای همه کودکان است.
آگاهیبخشی
احساسی
1
دستانش بوی واکس و دود میدهد، اما چشمانش هنوز دنبال بادبادکهاست. کودکان کار را دریابیم.
احساسی
2
سنگینی بار زندگی بر شانههای نحیف تو، شرمندگی ماست. ببخش که کودکی نکردی.
احساسی
3
آرزوهایش را پشت چراغ قرمز جا گذاشت تا نانی به خانه ببرد. قلبم برایت میتپد کودک کار.
احساسی
4
چه دنیای ناعادلانهای است که دستان کوچک تو به جای قلم، آجر و سیمان را لمس میکند.
احساسی
5
لبخند بزن کودک کار، شاید خدا در لبخند توست. ما شریک غمهای توایم.
احساسی
6
کفشهای پارهاش روایتگر کیلومترها راه رفتن برای یک لقمه نان است. روزت مبارک مرد کوچک.
احساسی
7
به کدامین گناه، کودکیات را در کوره آجرپزی و خیابان سوزاندند؟
احساسی
8
نگاهت پر از حرف است، اما صدایت در هیاهوی شهر گم شده. ما صدایت را میشنویم.
احساسی
9
کودکان کار، فرشتگان خاکی هستند که بالهایشان زیر چرخدندههای فقر شکسته است.
احساسی
10
کاش روزی برسد که هیچ کودکی مجبور نباشد برای زنده ماندن، کودکیاش را بفروشد.
احساسی
اجتماعی
1
حذف کار کودک، پیششرط توسعه پایدار و عدالت اجتماعی است.
اجتماعی
2
تحصیل رایگان و حمایت اجتماعی، حق مسلم تمام کودکان، فارغ از نژاد و ملیت است.
اجتماعی
3
بیتفاوتی ما، بزرگترین حامی چرخه کار کودکان است. بیتفاوت نباشیم.
اجتماعی
4
حمایت از سازمانهای مردمنهاد فعال در حوزه کودکان کار، گامی موثر برای حل این معضل است.
اجتماعی
5
خرید نکردن از کودکانی که دستفروشی میکنند راه حل نیست؛ باید ریشه فقر را خشکاند.
اجتماعی
6
آموزش و مهارتآموزی به خانوادههای کودکان کار، کلید قطع زنجیره فقر است.
اجتماعی
7
کودکان کار امروز، اگر حمایت نشوند، آسیبدیدگان اجتماعی فردا خواهند بود.
اجتماعی
8
قانون کار ایران، اشتغال کودکان زیر ۱۵ سال را ممنوع کرده است. بر اجرای قانون نظارت کنیم.
اجتماعی
9
مسئولیت اجتماعی شرکتها (CSR) ایجاب میکند که در زنجیره تأمین خود از کار کودک استفاده نکنند.
اجتماعی
10
ساماندهی کودکان کار و خیابان، نیازمند عزم ملی و همکاری بینبخشی است.
اجتماعی
آماری و واقعی
1
میلیونها کودک در جهان از حق تحصیل محرومند و مجبور به کار هستند. آمارها دردناک است.
آماری و واقعی
2
کار کودک تنها در خیابان نیست؛ بسیاری در کارگاههای پنهان استثمار میشوند.
آماری و واقعی
3
خطرات جسمی و روحی کار زودهنگام، تا پایان عمر با این کودکان باقی میماند.
آماری و واقعی
4
بسیاری از کودکان کار سرپرست خانوار هستند؛ حمایت از خانواده آنها ضروری است.
آماری و واقعی
5
کودکان کار در معرض سوءاستفادههای مختلف و باندهای تبهکار قرار دارند.
آماری و واقعی
کوتاه
1
نه به کار کودک.
کوتاه
2
کودکی حق فراموش شده.
کوتاه
3
جای کودک در مدرسه است.
کوتاه
4
کودکان کار را ببینیم.
کوتاه
5
حامی کودکان کار باشیم.
کوتاه
6
دنیای بدون کار کودک.
کوتاه
7
رویای کودکی را نسوزانیم.
کوتاه
8
کار کودک ممنوع.
کوتاه
9
حمایت، نه ترحم.
کوتاه
10
۲۲ خرداد، روز کودکان کار.
کوتاه
تعریف کار کودک و تفاوت آن با کمک در خانه
طبق تعاریف بینالمللی و قانون کار ایران، کار کودک به فعالیتهایی گفته میشود که مانع تحصیل، رشد جسمی، روانی و اجتماعی کودک شود. کمک کردن کودکان در امور سبک خانه یا مزرعه خانوادگی در ساعات غیرمدرسه که لطمهای به سلامت آنها نزند، کار کودک محسوب نمیشود و میتواند جنبه تربیتی داشته باشد. اما کار اجباری، طولانی و خطرناک مصداق بارز تخلف است.
علل اصلی بروز پدیده کودکان کار
فقر اقتصادی خانواده، فقر فرهنگی، مهاجرت، حاشیهنشینی، طلاق والدین و اعتیاد سرپرستان از مهمترین عوامل سوق دادن کودکان به بازار کار هستند. در بسیاری از موارد، کودک نانآور اصلی خانه است و حذف درآمد او بدون حمایت جایگزین، خانواده را دچار بحران میکند.
آسیبهای جسمی و روانی
کودکان کار به دلیل انجام کارهای سنگین و نامتناسب با سنشان، دچار پیری زودرس، بیماریهای اسکلتی، پوستی و تنفسی میشوند. از نظر روانی نیز، تجربه تحقیر، خشونت خیابانی و محرومیت از بازی و تحصیل، آنها را دچار افسردگی، خشم و عقدههای روانی میکند که آینده آنها و جامعه را تهدید میکند.
قوانین ایران درباره کار کودک
در قانون کار جمهوری اسلامی ایران، به کار گماشتن کودکان زیر ۱۵ سال تمام، مطلقاً ممنوع است. برای نوجوانان ۱۵ تا ۱۸ سال نیز شرایط خاصی (کار نوجوان) تعریف شده که شامل ساعات کمتر و ممنوعیت کارهای سخت و زیانآور است. کارفرمایان متخلف مشمول جریمه و مجازات میشوند.
نقش ما در مقابله با کار کودک
مردم میتوانند با گزارش موارد استثمار کودکان به اورژانس اجتماعی (۱۲۳)، حمایت مالی و معنوی از موسسات خیریه معتبر (NGOها) که بر آموزش و توانمندسازی این کودکان تمرکز دارند، و پرهیز از رفتارهای ترحمآمیز یا توهینآمیز، نقش مهمی در بهبود وضعیت این فرشتگان زمینی ایفا کنند.
سوالات متداول
روز جهانی مبارزه با کار کودکان چه روزی است؟
۱۲ ژوئن مصادف با ۲۲ خرداد.
سن قانونی کار در ایران چند سال است؟
۱۵ سال تمام. زیر این سن کار کردن ممنوع است.
شماره تلفن گزارش کودک آزاری و کار اجباری چیست؟
شماره ۱۲۳ اورژانس اجتماعی سازمان بهزیستی.
آیا خرید از کودکان کار کار درستی است؟
نظرات متفاوت است، اما بهتر است به جای پول نقد دادن (که ممکن است به دست باندها برسد)، غذا یا پوشاک داد یا از طریق موسسات معتبر به خانوادهشان کمک کرد.
بدترین اشکال کار کودک چیست؟
بردهداری، استفاده در جنگ، قاچاق مواد مخدر و کارهای سخت و زیانآور معدن و کارگاهها.
تفاوت کودک کار و کودک خیابانی چیست؟
کودک کار لزوماً در خیابان نیست (ممکن است در کارگاه باشد)، اما کودک خیابانی بیشتر وقتش را در خیابان میگذراند و ممکن است کار کند یا نکند.
چرا کودکان کار نباید زباله گردی کنند؟
زبالهگردی از خطرناکترین و آلودهترین اشکال کار است که سلامت کودک را به شدت تهدید میکند.
شعار روز جهانی مبارزه با کار کودکان چیست؟
این شعار هر سال تغییر میکند اما بر «عدالت اجتماعی برای همه» و «پایان دادن به کار کودک» تمرکز دارد.
وظیفه دولت در قبال این کودکان چیست؟
شناسایی، ساماندهی، فراهم کردن تحصیل رایگان و حمایت از خانوادههای آسیبپذیر.
چگونه با کودک کار رفتار کنیم؟
با احترام، مهربانی و حفظ کرامت انسانی؛ مانند برخورد با فرزند خودمان.