داماش گیلان

داماش گیلان، فراتر از یک باشگاه فوتبال، نماد غرور و تعصب شهر باران‌های نقره‌ای، رشت است. این تیم که چون ققنوسی بارها از خاکستر خود برخاسته، نماینده‌ی شور و هیجان وصف‌ناپذیر مردم گیلان در مستطیل سبز است. داماش با پیراهن‌های لاجوردی خود، نه تنها یک تیم ورزشی، بلکه بخشی از هویت فرهنگی و اجتماعی کلانشهر رشت محسوب می‌شود که نبض آن با تپش قلب هزاران هوادار عاشق، معروف به تیفوسی‌ها، می‌زند.

اگرچه نام داماش به طور رسمی در سال ۱۳۸۷ (2008 میلادی) با خرید امتیاز پگاه گیلان متولد شد، اما ریشه‌های این تیم به اعماق تاریخ فوتبال رشت و باشگاه‌های قدیمی نظیر تاج رشت و استقلال رشت بازمی‌گردد. این تیم میراث‌دار فوتبال ریشه‌دار گیلان است که در دهه ۸۰ با سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و مدیریت امیر عابدینی، دورانی طلایی و پرفراز و نشیب را آغاز کرد.

سال ۱۳۸۷ نقطه عطفی در تاریخ فوتبال رشت بود. پس از مشکلات مالی پگاه گیلان، هلدینگ داماش ایرانیان امتیاز این تیم را خرید و نام «داماش گیلان» را بر سر زبان‌ها انداخت. این تغییر مالکیت، آغازی بود بر رویای بزرگ رشتی‌ها برای تبدیل شدن به قطب سوم فوتبال ایران.

هنوز هم بسیاری از هواداران فوتبال، داماش (پگاه سابق) را با فینال جام حذفی فصل ۸۷-۱۳۸۶ به یاد می‌آورند. جایی که این تیم با شکست دادن بزرگان فوتبال ایران به فینال رسید و در برابر استقلال تهران در استادیوم آزادی، علی‌رغم شایستگی، نایب قهرمان شد. این نایب قهرمانی، نام فوتبال رشت را دوباره در سطح اول کشور طنین‌انداز کرد.

نبرد داماش گیلان و ملوان بندر انزلی، معروف به «ال گیلانو»، یکی از سنتی‌ترین، حساس‌ترین و داغ‌ترین دربی‌های فوتبال آسیاست. این دیدار فراتر از ۳ امتیاز، نبرد حیثیتی بین مرکز استان و شهر بندری انزلی است که همواره با حواشی، کری‌خوانی‌های سنگین و اتمسفری دیوانه‌وار همراه بوده است.

قلعه‌ی عقاب‌ها یا جهنم عضدی؛ استادیوم خانگی داماش در قلب شهر رشت. جایی که سکوها آنقدر به زمین نزدیک‌اند که نفس هواداران به صورت بازیکنان حریف می‌خورد. چمن مصنوعی خاص این ورزشگاه و پژواک صدای هزاران رشتی، عضدی را به کابوسی برای هر تیم مهمان تبدیل کرده است.

داماش گیلان همواره مهد پرورش استعدادهای ناب بوده است. علیرضا جهانبخش، کاپیتان تیم ملی ایران و لژیونر سرشناس در لیگ برتر انگلیس و هلند، محصول آکادمی و دوران طلایی داماش است که از همین تیم به فوتبال اروپا معرفی شد و نام رشت را جهانی کرد.

هواداران داماش، معروف به «تیفوسی‌ها» یا «پسران شهر باران»، از متعصب‌ترین هواداران فوتبال ایران هستند. وفاداری آن‌ها در روزهای سخت انحلال و سقوط به دسته‌های پایین‌تر ثابت شده است. آن‌ها با شعارهای خاص و ریتمیک خود، فضایی اروپایی را در ورزشگاه‌های ایران خلق می‌کنند.

تاریخ داماش با تراژدی‌های مالی گره خورده است. پس از ماجراهای قضایی مالک وقت در اوایل دهه ۹۰، تیم دچار فروپاشی مالی شد، بارها تا مرز انحلال رفت و حتی به دسته‌های پایین‌تر سقوط کرد. اما هر بار با حمایت مردم رشت، دوباره سرپا شد.

علاوه بر ملوان، داماش رقیب همشهری و قدیمی دیگری به نام سپیدرود رشت دارد. دربی رشت (ال رشتو) بین سرخ‌های سپیدرود و لاجوردی‌های داماش، اگرچه دوستانه‌تر از ال گیلانو است، اما تقسیم شهر به دو رنگ قرمز و آبی را به زیبایی به تصویر می‌کشد.

رنگ اصلی داماش آبی لاجوردی است که نمادی از آسمان و دریای خزر است. لوگوی باشگاه نیز با الهام از گل سوسن چلچراغ (گیاه نایاب و نماد داماش گیلان) طراحی شده که نشان‌دهنده یگانگی و اصالت این تیم است.

یکی از اتفاقات تاریخی باشگاه، حضور مهدی مهدوی‌کیا، اسطوره فوتبال ایران و هامبورگ، در داماش گیلان بود. حضور موشک هامبورگ در رشت، هیجان زیادی را به سکوهای عضدی آورد و نشان از جاه‌طلبی مدیران وقت باشگاه داشت.

محمدرضا مختاری، مدافع متعصب و کاپیتان سال‌های طولانی داماش، نماد وفاداری در این باشگاه است. او در سخت‌ترین روزها و حتی در دسته‌های پایین‌تر کنار تیم ماند و به اسطوره‌ی بی‌بدیل تیفوسی‌ها تبدیل شد.

داماش در دوران اوج خود میزبان بازیکنان خارجی باکیفیتی بود. آدریانو آلوز و مگنو باتیستا از جمله برزیلی‌هایی بودند که در رشت درخشیدند و خاطرات خوشی را برای هواداران به جا گذاشتند.

تلخ‌ترین روزهای داماش، سقوط به لیگ دسته دوم بود. اما شاهکار این تیم در جام حذفی سال ۱۳۹۸ که به عنوان یک تیم دسته دومی تا فینال رفت و تنها با ناداوری و حواشی عجیب فینال اهواز مقابل پرسپولیس شکست خورد، نشان داد که روح داماش هرگز نمی‌میرد.

فینال جام حذفی ۱۳۹۸ مقابل پرسپولیس در اهواز، یکی از سیاهترین شب‌های فوتبال ایران بود. هواداران داماش که راهی به ورزشگاه نداشتند، باعث شدند تیم داماش حاضر به بازی نشود تا اینکه پس از ساعت‌ها تاخیر، بازی برگزار شد. این ایستادگی برای حق هوادار، در تاریخ ثبت شد.

امیر عابدینی، مدیرعامل سابق پرسپولیس و استاندار سابق گیلان، معمار داماش نوین بود. دوران مدیریت او با خریدهای جنجالی، مصاحبه‌های آتشین و تبدیل داماش به یک برند ملی همراه بود.

داماش اولین تیمی بود که در لیگ برتر ایران از چمن مصنوعی در ورزشگاه عضدی استفاده کرد. این موضوع به یک مزیت تاکتیکی بزرگ برای آن‌ها تبدیل شده بود و تیم‌های حریف همواره از بازی روی این چمن هراس داشتند.

شعار «یه شهر، یه تیم، یه عشق» (اگرچه با وجود سپیدرود چالش‌برانگیز است) و شعارهای ریتمیک گیلکی، از ویژگی‌های بارز فرهنگی سکوهای داماش است که لرزه بر اندام حریفان می‌اندازد.

داماش برای جوانان رشت تنها یک تیم نیست؛ بلکه یک پناهگاه اجتماعی و فریاد نسل جوان این شهر است. برد و باخت داماش تاثیر مستقیمی بر اتمسفر عمومی شهر رشت دارد.

۱. داماش تنها تیم گیلانی است که دو بار به فینال جام حذفی رسیده (با احتساب پگاه). ۲. علیرضا جهانبخش جوانترین کاپیتان تاریخ داماش در لیگ برتر بود. ۳. ورزشگاه عضدی به دلیل نزدیکی خانه‌های مسکونی اطراف، یکی از عجیب‌ترین ویوهای فوتبال ایران را دارد (تماشای بازی از بالکن خانه‌ها). ۴. داماش زمانی تیم والیبال قدرتمندی هم داشت که قهرمان ایران شد. ۵. هواداران داماش به دلیل تشویق‌های بی‌وقفه ۹۰ دقیقه‌ای به «دیگ جوشان» معروف‌اند.