استقلال
Esteghlal
سرآغاز یک امپراطوری: از تایرهای دوچرخه تا توپ فوتبال
01داستان بزرگترین باشگاه آسیا نه در زمین چمن، بلکه در یک دفتر کوچک ۱۲ متری در خیابان فردوسی تهران آغاز شد. چهارم مهرماه ۱۳۲۴، سه نظامی جوان و عاشق ورزش (میرزایی، نواب و جانانپور) کلوپ «دوچرخهسواران» را تأسیس کردند. شاید باورکردنی نباشد، اما در روزهای نخست، شرط عضویت در باشگاه داشتن دوچرخه بود! اما خیلی زود، جادوی فوتبال بر رکابزنی غلبه کرد. وقتی علی داناییفرد، مردی که بعدها پدر معنوی باشگاه شد، تیم فوتبال تور را با دوچرخهسواران ادغام کرد، نطفه قطب آبی فوتبال ایران بسته شد. آنها آمدند تا تاریخ را بازنویسی کنند.
عصر رایکوف و تولد تاج مدرن
02سال ۱۳۲۸، نام باشگاه به «تاج» تغییر یافت. اما انقلاب واقعی در اواخر دهه ۴۰ رخ داد؛ با ورود «زدراکو رایکوف». این مربی یوگسلاو نه فقط یک مربی، بلکه معمار فوتبال نوین در ایران بود. او سیستم سنتی را دور ریخت، جوانانی مثل ناصر حجازی و حسن روشن را از زمینهای خاکی کشف کرد و فوتبال علمی را به «تاج» دیکته کرد. زیر ساختهای باشگاه تاج در آن زمان (استخرها، کمپها و شعبههای شهرستان) در خاورمیانه بینظیر بود و الگویی برای تیمهای حرفهای امروز شد.
ستاره اول (۱۹۷۰): حماسه در امجدیه
03۲۱ فروردین ۱۳۴۹، روزی که تهران نفس نمیکشید. فینال جام باشگاههای آسیا بین تاج ایران و هاپوئل اسرائیل در ورزشگاه امجدیه (شیرودی). وقتی تاج گل اول را خورد، سکوت مرگباری ۳۰ هزار تماشاگر را فراگرفت. اما تعویض طلایی رایکوف، غلاموفاخواه، بازی را در دقیقه ۸۳ مساوی کرد. در وقتهای اضافه، شوت سرکش مسعود معینی تور دروازه را پاره کرد و تاج را به اولین قهرمان ایرانی تاریخ آسیا تبدیل نمود. آن شب، تهران تا صبح نخوابید و اولین ستاره روی سینه آبیها درخشید.
بقا و رستاخیز: چگونه استقلال زنده ماند؟
04بعد از انقلاب ۵۷، باشگاه تاج با خطر انحلال قطعی و مصادره اموال روبرو شد. دفتر باشگاه بسته شد و نام تیم به «استقلال» تغییر کرد. در این دوران سیاه، یک مرد ایستادگی کرد: منصور پورحیدری. او حتی از هزینه شخصی و حلقه ازدواج همسرش گذشت تا استقلال زنده بماند. پورحیدری تیمی ساخت که در دهه ۶۰ و ۷۰، با وجود کمترین امکانات، وحشتناکترین رقیب برای تیمهای متمول بود.
ستاره دوم (۱۹۹۰): فتح الفتوح زیر بارانهای داکا
05سال ۱۳۷۰، استقلال دوباره به فینال آسیا رسید، اما این بار در جهنم بارانی بنگلادش و مقابل لیائونینگ چین (قدرت اول آن روزهای آسیا). زمین گلآلود بود و تاکتیکها کارساز نبود، اما غیرت ایرانی جواب داد. صمد مرفاوی گل زد و احمدرضا عابدزاده با مهارهایش دروازه را قفل کرد. استقلال قهرمان شد تا به تنها تیم ایرانی تبدیل شود که دو بار جام معتبرترین تورنمنت قاره را لمس کرده است.
رکورد جاودانه: تیم شکستناپذیر
06تاریخسازی استقلال فقط محدود به گذشته دور نیست. در فصل ۱۴۰۰-۱۴۰۱، استقلال با هدایت فرهاد مجیدی، کاری کرد کارستان. آنها لیگ برتر را بدون حتی یک شکست به پایان رساندند. ۳۰ بازی، صفر باخت. این رکورد دفاعی حیرتانگیز که به «دیوار بتنی» معروف شد، نام استقلال را در کنار تیمهای بزرگی مثل آرسنال (فصل شکستناپذیران) در تاریخ فوتبال جهان ثبت کرد.
فرهنگ هواداری و نماد ۴
07استقلالیها که به «تیفوسیهای آبی» یا «تاجیها» معروفاند، نمادهای خاص خود را دارند. عدد ۴، یادآور چهار پیروزی پیاپی در دربیهای پایتخت در دهه ۸۰ است که با درخشش فرهاد مجیدی رقم خورد. ورزشگاه آزادی در روزهای بازی استقلال، به دریایی خروشان از رنگ آبی تبدیل میشود که شعار «استقلال قهرمان آسیا» در آن طنینانداز است.
حقایق شگفتانگیز (Fun Facts)
08۱- استقلال اولین تیم ایرانی بود که لژیونر به اروپا فرستاد (بیوک جدیکار به آلمان). ۲- ناصر حجازی، اسطوره استقلال، دومین دروازهبان برتر قرن آسیا شناخته شد. ۳- تیم زنان تاج (استقلال) اولین تیم باشگاهی فوتبال زنان در تاریخ ایران بود که در سال ۱۳۴۹ تأسیس شد. ۴- سریعترین گل تاریخ دربی تهران توسط علی سامره در ثانیه ۴۸ برای استقلال به ثمر رسیده است.