پرسپولیس
Persepolis
تولد یک امپراطوری: کوچ تاریخی شاهینیها
01داستان پرسپولیس از یک بولینگکلوب تفریحی آغاز نشد؛ بلکه از یک «کوچ تاریخی» شکل گرفت. در سال ۱۳۴۲، علی عبده باشگاه پرسپولیس را بنا نهاد، اما روح واقعی در سال ۱۳۴۶ در کالبد این تیم دمیده شد. وقتی باشگاه محبوب شاهین منحل شد، ستارگان نامداری مثل همایون بهزادی، حسین کلانی و جعفر کاشانی دستهجمعی به پرسپولیس پیوستند. این انتقال، پرسپولیس را یکشبه از یک تیم معمولی به محبوبترین تیم ایران تبدیل کرد. آنها میراثدار مکتب اخلاق و مردمداری شاهین شدند و خیلی زود سکوهای امجدیه را به تسخیر خود درآوردند.
افسانه ششتاییها: روزی که تاریخ متوقف شد
02۱۶ شهریور ۱۳۵۲، تاریخی مقدس در تقویم هواداران سرخ است. دربی دوازدهم پایتخت، جایی که پرسپولیس با هدایت آلن راجرز و درخشش همایون بهزادی (هتتریک) و ایرج سلیمانی، رقیب دیرینه خود تاج (استقلال) را با نتیجه باورنکردنی ۶ بر ۰ در هم کوبید. این بازی که فیلمی از آن باقی نمانده، به بزرگترین کریخوانی تاریخ فوتبال ایران تبدیل شد و نماد عدد ۶ را برای همیشه در فرهنگ هواداری سرخ جاودانه کرد.
سلطان علی پروین و دهه ۶۰: فرمانروایی در زمین خاکی
03نمیتوان از پرسپولیس گفت و از «علی پروین» نگفت. مردی که با لقب «سلطان»، بیش از دو دهه نماد تعصب و اقتدار سرخپوشان بود. در دهه ۶۰، زمانی که جنگ و کمبود امکانات بر فوتبال سایه انداخته بود، پرسپولیس با هدایت پروین و ستارههایی چون ناصر محمدخانی و فرشاد پیوس، در هر جامی که شرکت میکرد قهرمان میشد. جمله معروف «پرسپولیس زلزله» در همین دوران و با بازیهای هجومی و طوفانی شکل گرفت.
عصر طلایی برانکو و یحیی: گلات قهرمانی
04تاریخ مدرن پرسپولیس با نام برانکو ایوانکوویچ گره خورده است. پس از یک دوره افول، این مرد کروات تیمی ساخت که به «ارتش سرخ» واقعی تبدیل شد. آغاز عصر «پوکر» (۴ قهرمانی پیاپی) و سپس «گلات» (۵ قهرمانی پیاپی با یحیی گلمحمدی)، رکوردی افسانهای در تاریخ لیگ برتر ایران ثبت کرد که شاید تا دههها تکرار نشود. پرسپولیس در این دوران نه تنها حاکم مطلق ایران بود، بلکه دو بار (۲۰۱۸ و ۲۰۲۰) تا فینال لیگ قهرمانان آسیا پیش رفت.
هواداران: پرشورترین ارتش آسیا
05کنفدراسیون فوتبال آسیا (AFC) بارها پرسپولیس را پرهوادارترین باشگاه آسیا نامیده است. ورزشگاه آزادی در روزهای بازیهای آسیایی، میزبان ۱۰۰ هزار عاشق سرخپوش میشود که جهنمی واقعی برای رقبا میسازند. طرح موزاییکی «یا زهرا» و تشویق ایسلندی هماهنگ، تصاویری است که دنیای فوتبال را خیره کرده است.
حقایق شگفتانگیز (Fun Facts)
06۱- پرسپولیس تنها تیم تاریخ فوتبال ایران است که موفق به کسب ۵ قهرمانی متوالی (گلات) در لیگ برتر شده است. ۲- مهدی مهدویکیا، علی دایی، علی کریمی و کریم باقری؛ ۴ مرد سال فوتبال آسیا، همگی از پرسپولیس به اوج شهرت رسیدند. ۳- سریعترین قهرمانی تاریخ لیگ برتر (۴ هفته مانده به پایان) متعلق به پرسپولیسِ برانکو است. ۴- پرسپولیس رکورددار بیشترین تعداد قهرمانی در کل ادوار لیگهای سراسری ایران (۱۶ قهرمانی) است.