صنعت نفت آبادان

اینجا آبادان است، یا شاید ریو دو ژانیرو! صنعت نفت آبادان فراتر از یک باشگاه فوتبال، ضربان قلب مردمی است که خونشان به رنگ زرد است و فوتبال را نه یک ورزش، بلکه یک مذهب می‌دانند. صنعت نفت، ملقب به «برزیل ایران»، نمادی از تکنیک ناب، شور جنوبی و عینک‌های ری‌بن است. در گرمای خرماپزان آبادان، وقتی صدای طبل‌های استادیوم تختی بلند می‌شود، هیچ تیمی در امان نیست. آن‌ها تنها تیمی در جهان هستند که هوادارانشان حتی در مقابل تیم ملی کشورشان هم شعار «آبادان برزیلته» را سر می‌دهند!

باشگاه در سال ۱۳۵۱ (۱۹۷۲ میلادی) با حمایت شرکت ملی نفت ایران تاسیس شد تا استعدادهای ناب جنوب را سازماندهی کند. آبادان که مهد ورود فوتبال به ایران توسط انگلیسی‌ها بود، با تاسیس صنعت نفت صاحب پرچمداری شد که فوتبال تکنیکی و نمایشی را به لیگ تخت جمشید آورد. تیمی که از همان ابتدا با لباس‌های زرد طلایی، تفاوت خود را با سرخابی‌های پایتخت فریاد زد.

داستان صنعت نفت با تراژدی جنگ تحمیلی گره خورده است. در دهه ۶۰، زمانی که پالایشگاه و شهر زیر بمباران بود، تیم مجبور به ترک خانه شد و سال‌ها در شیراز به عنوان «مهاجرین» به میدان رفت. این دوران غربت، نه تنها عشق هواداران را کم نکرد، بلکه پیوند عاطفی بین مردم جنگ‌زده و تیم محبوبشان را عمیق‌تر کرد. بازگشت به آبادان پس از جنگ، یکی از احساسی‌ترین لحظات تاریخ فوتبال ایران بود.

ورزشگاه تختی آبادان، قلعه‌ای است که دیوارهایش با خاطرات و شعارهای حماسی پر شده است. اینجا قوانین فیزیک متفاوت است؛ گرما و رطوبت نفس حریفان را می‌برد و صدای کرکننده سنج و دمام، تمرکز را از آن‌ها می‌گیرد. فنس‌های نزدیک به زمین، هواداران پرشوری را نشان می‌دهد که انگار جزوی از بازی هستند. در آبادان، تماشاگران «یار دوازدهم» نیستند، آن‌ها مالک اصلی زمینند.

فلسفه فوتبال در آبادان ساده است: «دریبل بزن و لذت ببر». هواداران صنعت نفت عاشق بازی نمایشی، لایی زدن و پاس‌های کوتاه متوالی هستند که به سبک «تیکی‌تاکا» یا همان «سامبای برزیلی» معروف است. مربیانی که دفاعی بازی کنند، حتی در صورت برد هم جایگاهی در قلب سکوها ندارند.

در دوران مدرن، طالب ریکانی تجسم وفاداری و تعصب آبادانی است. کاپیتانی که با شوت‌های سهمگین راه دورش شناخته می‌شود و در روزهای تلخ و شیرین، پیشنهادهای تیم‌های متمول را رد کرد تا با بازوبند زرد، رهبر ارکستر برزیلی‌ها باشد.

تاریخ صنعت نفت پر از نوسان بین لیگ برتر و لیگ آزادگان بوده است. این تیم بارها سقوط کرده اما هر بار با قدرتی بیشتر بازگشته است. فصل‌های تلخ سقوط، تنها وقفه‌هایی کوتاه در داستان عاشقانه‌ای است که پایانی ندارد. در سال ۲۰۲۵، آن‌ها بار دیگر برای بازگشت به جایگاه اصلی خود می‌جنگند.

هواداری صنعت نفت یک سبک زندگی است. از عینک‌های آفتابی معروف (ری‌بن) حتی در شب، تا خوردن فلافل و سمبوسه بعد از بازی، و پرچم‌های برزیل که در شهر بیشتر از پرچم خود باشگاه دیده می‌شود. شعار معروف «آبادان برزیلته» نه یک شوخی، بلکه یک باور قلبی است که آبادان قطعه‌ای جدا شده از برزیل است!

بازی با فولاد خوزستان، نبرد بزرگ جنوب است. در حالی که فولاد نماد ساختار و آکادمی مدرن است، صنعت نفت نماد فوتبال خیابانی و شور خالص است. این دربی همواره پر از گل، هیجان و کُری‌خوانی‌های شیرین جنوبی است.

آیا می‌دانستید آبادانی‌ها معتقدند اگر زمین لرزه نشده بود، آبادان هنوز به برزیل چسبیده بود؟ یا اینکه در دهه ۵۰، هری گیم، مربی انگلیسی، شیفته تکنیک پابرهنه‌های آبادان شد و پایه فوتبال مدرن را در این شهر گذاشت؟ همچنین صنعت نفت تنها تیمی است که وقتی به دسته پایین‌تر سقوط می‌کند، هوادارانش بیشتر به استادیوم می‌آیند تا تنهایش نگذارند.