استیل‌آذین

استیل‌آذین، نامی که در اواخر دهه ۸۰ خورشیدی لرزه بر اندام غول‌های سنتی فوتبال ایران انداخت. این باشگاه که لقب «کهکشانی‌های ایران» را یدک می‌کشید، نماد بلندپروازی‌های بی‌حد و حصر، سرمایه‌گذاری‌های نجومی و البته تراژدی سقوطی سهمگین بود. استیل‌آذین نه یک تیم معمولی، بلکه پروژه‌ای بود که می‌خواست با دلارهای حسین هدایتی، ره صد ساله را یک‌شبه طی کند. داستان این تیم، قصه‌ی صعودی شهاب‌وار و افولی دردناک است که همچنان به عنوان یکی از عبرت‌آموزترین فصل‌های تاریخ لیگ برتر خلیج فارس بازگو می‌شود.

در سال ۱۳۸۶ (۲۰۰۷ میلادی)، حسین هدایتی، سرمایه‌دار معروف و متمول، با خرید امتیاز باشگاه قدیمی و ریشه‌دار «اکباتان تهران»، باشگاه استیل‌آذین را پایه‌گذاری کرد. هدف از این خرید، ایجاد قطب سوم فوتبال پایتخت در کنار استقلال و پرسپولیس بود. رنگ پیراهن قرمز انتخاب شد و لوگوی تیم با نمادهای صنعتی طراحی گردید تا نشان‌دهنده قدرت مالی پشت پرده باشد.

استیل‌آذین کار خود را از لیگ آزادگان آغاز کرد. با جذب بازیکنان باتجربه و مربیگری چهره‌های نامدار، آن‌ها توانستند در فصل ۸۸-۱۳۸۷ جواز صعود به لیگ برتر را کسب کنند. این صعود آغاز دورانی بود که بازار نقل و انتقالات فوتبال ایران را برای همیشه تغییر داد و ارقام قراردادها را به سطحی باورنکردنی رساند.

با ورود به لیگ برتر، استیل‌آذین سیاست جذب ستاره‌های بزرگ را در پیش گرفت. آن‌ها با جذب اسطوره‌هایی چون علی کریمی، مهدی مهدوی‌کیا، فریدون زندی، حسین کعبی و سیاوش اکبرپور، تیمی را تشکیل دادند که روی کاغذ شکست‌ناپذیر به نظر می‌رسید. رسانه‌ها به سرعت لقب «کهکشانی‌ها» را به آن‌ها دادند، لقبی که پیش از آن تنها برای رئال مادرید به کار می‌رفت.

در اولین فصل حضور در لیگ برتر (۸۹-۸۸)، استیل‌آذین فراتر از انتظارات ظاهر شد و با تکیه بر نبوغ علی کریمی، توانست رتبه پنجم جدول را کسب کند و تا هفته‌های پایانی شانس کسب سهمیه آسیایی را داشت. این بهترین عملکرد تاریخ کوتاه باشگاه بود و هواداران را به آینده‌ای درخشان امیدوار کرد.

فصل ۹۰-۸۹، آغاز پایان استیل‌آذین بود. با وجود خریدهای بیشتر و هزینه‌های گزاف، تیم دچار حواشی داخلی شدید، اختلافات مدیریتی و عدم انسجام تیمی شد. تغییرات پی‌درپی روی نیمکت مربیگری و عدم مدیریت صحیح ستاره‌ها، تیم را به قعر جدول کشاند.

یکی از بزرگترین جنجال‌های تاریخ لیگ برتر در این تیم رقم خورد. در ماه رمضان سال ۱۳۸۹، باشگاه استیل‌آذین در بیانیه‌ای جنجالی، علی کریمی را به دلیل «روزه‌خواری» و «توهین به مقدسات» اخراج کرد. این تصمیم با واکنش شدید هواداران و جامعه فوتبال روبرو شد و در نهایت مدیریت مجبور به عقب‌نشینی شد، اما شیرازه تیم از هم پاشید.

در پایان فصل ۹۰-۸۹، کهکشانی‌های ایران با قرار گرفتن در رده آخر جدول به لیگ آزادگان سقوط کردند. این سقوط برای تیمی با آن همه ستاره غیرقابل باور بود. در فصل بعد در لیگ یک نیز ناکامی‌ها ادامه یافت و در نهایت تیم به دسته‌های پایین‌تر سقوط کرد و پس از مدتی به دلیل مشکلات مالی و حقوقی منحل شد.

حسین هدایتی، ملقب به «عابر بانک فوتبال ایران»، مالک و همه‌کاره باشگاه بود. او با تزریق پول‌های بی‌حساب و کتاب، سعی در خرید موفقیت داشت. مدیریت باشگاه بارها تغییر کرد و چهره‌هایی چون علی پروین و مصطفی آجورلو در مقاطعی مدیریت فنی یا اجرایی تیم را بر عهده داشتند.

استیل‌آذین بازی‌های خانگی خود را در ورزشگاه «شهید دستگردی» در شهرک اکباتان تهران برگزار می‌کرد. با این حال، به دلیل نداشتن هوادار ریشه‌دار، سکوهای این ورزشگاه اغلب خالی بود یا توسط تماشاگران اجاره‌ای پر می‌شد.

علی کریمی (جادوگر آسیا)، مهدی مهدوی‌کیا (موشک هامبورگ)، فریدون زندی (ستاره سابق کایزرسلاوترن)، حسین کعبی، علیرضا واحدی نیکبخت و سوشا مکانی از جمله ستاره‌هایی بودند که پیراهن این تیم را پوشیدند.

نیمکت استیل‌آذین همواره لرزان بود. مربیانی چون افشین قطبی (برای مدت کوتاه)، حمید استیلی، تومباکوویچ صربستانی، یاوری و علی پروین در مقاطع مختلف هدایت این تیم را بر عهده داشتند.

استیل‌آذین تنها تیمی در تاریخ لیگ برتر است که با داشتن کاپیتان‌های اول و دوم تیم ملی (کریمی و مهدوی‌کیا) به دسته پایین‌تر سقوط کرد.

در برخی بازی‌ها، باشگاه برای پر کردن استادیوم، به تماشاگران پول پرداخت می‌کرد و ساندیس و کیک رایگان توزیع می‌نمود، اما باز هم سکوها خالی می‌ماند.

علی پروین، اسطوره پرسپولیس، در مقطعی به عنوان مدیر فنی همه کاره تیم بود و سعی کرد با روش‌های سنتی خود، تیم مدرن و گران‌قیمت استیل‌آذین را نجات دهد که موفق نشد.

لباس‌های تیم و تجهیزات تمرینی استیل‌آذین در آن زمان از باکیفیت‌ترین برندهای خارجی تهیه می‌شد که در لیگ ایران کم‌سابقه بود.

این تیم در یک فصل ۴ بار سرمربی خود را تغییر داد که نشان از اوج بی‌ثباتی مدیریتی داشت.

استیل‌آذین نماد «تیم بی‌ریشه» در ادبیات فوتبال ایران شد. آن‌ها هوادار واقعی نداشتند و طرفداران پرسپولیس تنها به خاطر حضور علی کریمی و مهدوی‌کیا گاهی از این تیم حمایت می‌کردند.

میراث استیل‌آذین، اثبات این گزاره بود که «پول خوشبختی نمی‌آورد». این تیم به الگویی منفی برای مدیران فوتبال تبدیل شد تا بدانند که ساختار و ثبات، مهم‌تر از خرید ستاره‌هاست.

رنگ اصلی تیم قرمز بود که به وضوح برای جذب هواداران پرسپولیس انتخاب شده بود. لوگوی تیم ترکیبی از توپ فوتبال و چرخ‌دنده‌های صنعتی بود.

بازی‌های استیل‌آذین مقابل پرسپولیس و استقلال همواره جذاب و پرگل بود. تقابل علی کریمی با پیراهن استیل‌آذین مقابل پرسپولیس، یکی از دراماتیک‌ترین لحظات لیگ بود که کریمی پس از گلزنی خوشحالی نکرد و توسط هواداران پرسپولیس تشویق شد.

این باشگاه در حال حاضر به طور کامل منحل شده و اثری از آن در فوتبال حرفه‌ای ایران باقی نمانده است. تنها خاطراتی از آن روزهای پرهیاهو در ذهن فوتبال‌دوستان باقی مانده است.