متن تسلیت اربعین به زبان ترکی و لری 1405

20 صفر

ترکی_آذری

1

باشین ساق اولسون یا صاحب زمان، اربعین گلدی. (سر شما سلامت یا صاحب زمان، اربعین آمد).

ترکی_آذری
2

حسینین قیامی، زینده دی هر زمان / اربعین گونونده، آغلار یر و زمان. (قیام حسین همیشه زنده است، در روز اربعین زمین و زمان گریه می‌کنند).

ترکی_آذری
3

گلدی اربعین، گوزلر یاشلی دی / زینب ناله‌سی، داغی داشلی دی. (اربعین آمد، چشم‌ها پر اشک است، ناله زینب کوه و سنگ را آب می‌کند).

ترکی_آذری
4

یا ایمام حسین، بیز سنه قوربان / اربعین‌ده اولدوخ سنه مهمان. (یا امام حسین، ما قربان تو، در اربعین مهمان تو شدیم).

ترکی_آذری
5

عاشقلر آغلار، سینه‌سین داغلار / حسینین غمینده، قاره باغلار. (عاشقان گریه می‌کنند، سینه داغ می‌کنند، در غم حسین سیاه می‌پوشند).

ترکی_آذری

لری

1

چهل روزه که دلگیرم برارت / سر خاکت نشینم بی قرارم. (چهل روز است که دلگیرم برادر، سر خاکت بی‌قرار می‌نشینم).

لری
2

اربعین اومه و دلم خینه / داغ تو برار، سنگینه سنگینه. (اربعین آمد و دلم خون است، داغ تو ای برادر بسیار سنگین است).

لری
3

های رو های رو، اربعین اومه / زینب بی حسین، دلغمین اومه. (فریاد و فغان، اربعین آمد، زینب بدون حسین غمگین آمد).

لری
4

برار تشنه لبم، چهل شو گذشت / خین دلم ز دیده، وا رو گذشت. (برادر تشنه لبم، چهل شب گذشت، خون دلم از دیده مانند رود گذشت).

لری
5

سرت سلامت آقا، دلم هواته داره / اربعینت اومه، چشمم بارون میباره.

لری

فارسی_مشترک

1

سلام بر حسین (ع) که قلب‌ها در عزای چهلمش می‌تپند. تسلیت به همه گویش‌ها و زبان‌ها.

فارسی_مشترک
2

زبان حال زینب (س) در اربعین، زبان مشترک همه عاشقان است: برادر، بی‌تو چگونه گذشت؟

فارسی_مشترک
3

ترک و لر و فارس ندارد، همه در اربعین یکصدا فریاد می‌زنند: یا لیتنا کنا معک.

فارسی_مشترک
4

اربعین حسینی، میعادگاه وحدت اقوام ایرانی در سوگ سالار شهیدان است.

فارسی_مشترک
5

اشک زبان مشترک ماست. اربعین حسینی بر تمام اقوام غیور ایران تسلیت باد.

فارسی_مشترک

شعر_ترکی

1

قیزیل قانیله یازدیلار کربلانی / حسین عاشیقی، اونوتماز نینوانی.

شعر_ترکی
2

اربعیندی، گینه دیللر دوتوب اوت / گلین یاسه، دیین وای حسین وای.

شعر_ترکی
3

زینب گلیر کربلایه، باشیندا قاره / حسینین مزارین آختاریر، اونی تاپا دوباره.

شعر_ترکی
4

آغلا گوزوم آغلا، حسینین عزاسیدی / اربعین گونی، عاشقلرون نواسیدی.

شعر_ترکی
5

کربلا چولونده، زینب دییردی حسین / دور باخ باجیو، اولوبدی دیلغمین.

شعر_ترکی

شعر_لری

1

آسمون اوری گرت، تیره و تاره / اربعین حسین، دلا غم باره.

شعر_لری
2

زینب وری بیا، برارت اومه / کاروان اسرا، سلامت اومه.

شعر_لری
3

چممان پر اشک، دلمان پر خین / سی حسین ناله زنیم، د روز اربعین.

شعر_لری
4

هر که داره هوس کرب و بلا / بشنوه ناله نی، د نینوا.

شعر_لری
5

سی چهلمت آقا، دل بی قراره / لرسون سی غم تو، آروم ناره.

شعر_لری

وحدت در عین کثرت در عزاداری اربعین

مراسم عزاداری اربعین حسینی در ایران، جلوه‌ای زیبا از وحدت اقوام مختلف است. مردم ترک‌زبان و لر‌زبان، هر کدام با زبان مادری و سوز و گداز مخصوص به خود، ارادتشان را به اباعبدالله الحسین (ع) نشان می‌دهند. نوحه‌های ترکی با آن شور حماسی و مویه‌های لری با آن سوز غم‌انگیز، هر شنونده‌ای را منقلب می‌کند. این تنوع زبانی، غنای فرهنگی شیعه را در ابراز احساسات پاک مذهبی نشان می‌دهد.

ویژگی‌های عزاداری ترکی در اربعین

عزاداری در میان آذری‌زبانان با نظم و شور خاصی همراه است. استفاده از اصطلاحاتی مانند «شاخسی» (شاه حسین) و اشعار حماسی که بر غیرت و شجاعت حضرت عباس (ع) و صبر حضرت زینب (س) تاکید دارند، از ویژگی‌های بارز این منطقه است. در اربعین، تمرکز اشعار بر بازگشت کاروان و مکالمه حضرت زینب با برادر است.

ویژگی‌های عزاداری لری در اربعین

در فرهنگ لری، عزاداری با آیین‌هایی مثل «چمر» و «گل‌مالی» (در خرم‌آباد) شناخته می‌شود. نوحه‌های لری که به «مویه» معروفند، بسیار سوزناک و عاطفی هستند و معمولاً رابطه برادری و خواهری را با زبانی صمیمی و خانوادگی توصیف می‌کنند. در اربعین، مویه‌ها حکایت از دلتنگی چهل روزه خواهر دارد.

اهمیت حفظ زبان مادری در شعائر مذهبی

انتقال مفاهیم عاشورایی از طریق زبان مادری، تأثیر عمیق‌تری بر قلب‌ها می‌گذارد. وقتی مادری به زبان ترکی یا لری برای فرزندش روضه می‌خواند، عشق به اهل بیت (ع) با شیر مادر و زبان مادری در جان او ریشه می‌دواند. حفظ و نشر این متون، خدمت به فرهنگ عاشوراست.

ترجمه همدلی

گرچه کلمات متفاوت‌اند، اما معنا یکی است. وقتی یک ترک می‌گوید «باشین ساق اولسون» و یک لر می‌گوید «سرت سلامت»، هر دو یک پیام را به ساحت مقدس امام زمان (عج) مخابره می‌کنند. این متون تسلیت، پل‌هایی عاطفی میان فرهنگ‌های مختلف ایران زیر پرچم امام حسین (ع) هستند.

سوالات متداول

معنی «باشین ساق اولسون» چیست؟
این یک اصطلاح ترکی به معنای «سر شما سلامت» است که معادل عرض تسلیت در فارسی می‌باشد.
در زبان لری به عزاداری چه می‌گویند؟
در برخی گویش‌های لری به مراسم عزا «پرس» (Pors) گفته می‌شود و نوحه‌سرایی سوزناک را «مویه» می‌نامند.
بهترین نوحه ترکی برای اربعین کدام است؟
نوحه‌های استاد سلیم موذن‌زاده اردبیلی، به ویژه آن‌هایی که زبان حال حضرت زینب (س) در بازگشت به کربلا هستند، از ماندگارترین‌ها می‌باشند.
آیا آیین گل‌مالی در اربعین هم انجام می‌شود؟
این آیین بیشتر مخصوص روز عاشورا در خرم‌آباد است، اما در اربعین نیز برخی هیئت‌ها به صورت نمادین یا محدودتر آن را انجام می‌دهند.
جمله «اربعین گلدی» یعنی چه؟
به زبان ترکی یعنی «اربعین آمد» و معمولاً شروع بند نوحه‌هاست.
چگونه به دوست ترک‌زبان تسلیت اربعین بگوییم؟
می‌توانید بگویید «اربعین حسینی سیزه و ائلیزه تسلیت اولسون» (اربعین حسینی بر شما و ایل‌تان تسلیت باد).
چگونه به دوست لرزبان تسلیت بگوییم؟
می‌توانید بگویید «عزای حسین (ع) قبول تان با، سرتون سلامت».
شعر شهریار برای اربعین چیست؟
استاد شهریار اشعار ترکی و فارسی زیادی دارد، معروف‌ترین آن‌ها «یا علی باز از خدا دستی به همراه بسیج» است که البته کلی است، اما اشعار ترکی حسینی او بسیار معروفند.
آیا لهجه‌های مختلف ترکی (تبریزی، اردبیلی، زنجانی) تفاوت دارند؟
بله، تفاوت‌های جزئی در کلمات و لهجه وجود دارد اما مفهوم و بسیاری از لغات مشترک هستند و همه متوجه می‌شوند.
کلمه «قیزیل قان» در نوحه‌های ترکی یعنی چه؟
یعنی «خون سرخ» که کنایه از خون پاک و مقدس شهداست.
WordAbyss - متن تسلیت اربعین به زبان ترکی و لری - پیامک و نوحه 1405