سپندارمذگان یا اسپندگان، یکی از جشنهای ایران باستان است که در روز ۲۹ بهمن (۵ اسفند در تقویم زرتشتی) برگزار میشود. این روز به نام «سپندارمذ» یا همان زمین و ایزدبانوی حامی زمین و زنان پارسا نامگذاری شده است. در این روز، ایرانیان به پاسداشت مقام زن و زمین، به یکدیگر مهر میورزیدند و هدایایی تقدیم میکردند.
در حالی که ولنتاین ریشهای غربی دارد و بیشتر بر شور عاشقانه تمرکز میکند، سپندارمذگان ریشه در فرهنگ و تاریخ چند هزار ساله ایران دارد. تاکید این جشن بر «مهرورزی خردمندانه»، فروتنی (مانند خاک) و تکریم جایگاه مادر و همسر است. این روز نماد عشق پاک و پایدار است.
واژه سپندارمذ به معنای فروتنی مقدس است. زمین، نماد عشق بی قید و شرط است که همه را در آغوش میگیرد و تغذیه میکند. نیاکان ما زن را نیز به دلیل خاصیت زایندگی و مهربانی، همسنگ زمین میدانستند و این روز را برای قدردانی از هر دو گرامی میداشتند.
در ایران باستان، در این روز مردان به همسران خود هدیه میدادند و زنان را بر تخت شاهی مینشاندند و از آنان اطاعت میکردند تا مقام والای زن در خانواده یادآوری شود. امروزه نیز این جشن فرصتی برای بازگشت به هویت ملی و تکریم بانوان است.
زنده نگه داشتن جشنهایی مانند سپندارمذگان، تنها یک مراسم نمادین نیست، بلکه راهی برای حفظ هویت فرهنگی و مقابله با تهاجم فرهنگی است. این جشنها حامل پیامهای اخلاقی عمیقی مانند احترام به طبیعت و خانواده هستند.
