چشمانت از گاز خردل سوخت تا ما امروز با چشمان باز دشمن را ببینیم.
شعرگونه_و_احساسی
10
سردشت، غزلی است که قافیههایش همه سرفه و خون است.
شعرگونه_و_احساسی
فاجعه بمباران شیمیایی سردشت
در ساعت ۱۶:۳۰ روز هفتم تیرماه ۱۳۶۶، بمبافکنهای رژیم بعث عراق چهار نقطه پرتردد شهر سردشت (در استان آذربایجان غربی) را با بمبهای شیمیایی حاوی گاز خردل مورد حمله قرار دادند. این نخستین بار در تاریخ بود که یک شهر مسکونی به طور عمدی بمباران شیمیایی میشد. در این جنایت ۱۱۰ نفر در همان لحظات اولیه شهید و بیش از ۸۰۰۰ نفر (اکثریت جمعیت شهر) در معرض گازهای سمی قرار گرفتند و مصدوم شدند.
نقش کشورهای غربی در تجهیز صدام
اسناد و مدارک غیرقابل انکار نشان میدهد که مواد اولیه و تکنولوژی ساخت سلاحهای شیمیایی توسط شرکتهایی از آلمان، هلند، آمریکا و برخی کشورهای دیگر اروپایی در اختیار رژیم صدام قرار گرفته بود. سکوت شورای امنیت سازمان ملل در برابر این جنایت، دست صدام را برای تکرار حملات شیمیایی (مانند حلبچه) باز گذاشت.
گاز خردل و عوارض آن
گاز خردل (Mustard Gas) یک عامل تاولزا است که علاوه بر پوست، به چشمها و دستگاه تنفسی آسیب شدید میرساند. عوارض این گاز کوتاهمدت نیست و جانبازان شیمیایی سالها پس از تماس، همچنان با مشکلات ریوی (آسم، تنگی نفس)، ضایعات پوستی و نابینایی دست و پنجه نرم میکنند و نیازمند درمانهای مداوم هستند.
پیامدهای حقوقی و بینالمللی
بمباران سردشت نقض آشکار پروتکل ۱۹۲۵ ژنو در ممنوعیت استفاده از سلاحهای شیمیایی بود. با تلاشهای دیپلماتیک ایران و شکایت قربانیان، بعدها برخی از بازرگانان اروپایی (مانند فرانس فان آنرات هلندی) به جرم مشارکت در جنایت جنگی محاکمه شدند. ایران اکنون یکی از فعالترین اعضای سازمان منع سلاحهای شیمیایی (OPCW) است.
سردشت؛ نماد صلح و مظلومیت
سردشت به عنوان اولین شهر قربانی جنگافزارهای شیمیایی در جهان، نمادی از مظلومیت ملت ایران و سبعیت دشمنان است. هر ساله در ۸ تیرماه مراسم یادبودی در این شهر برگزار میشود و فعالان صلح خواستار جهان عاری از سلاحهای کشتار جمعی میشوند.
سوالات متداول
بمباران شیمیایی سردشت چه تاریخی بود؟
۷ تیر ۱۳۶۶ (برخی منابع ۸ تیر ذکر میکنند، اما معمولاً در تقویم ۸ تیر به عنوان روز مبارزه نامگذاری شده است).
چه نوع گازی در سردشت استفاده شد؟
گاز خردل (عامل تاولزا) که بوی سیر یا خردل میدهد و اثرات ماندگار و مخربی دارد.
چند نفر در سردشت شهید شدند؟
حدود ۱۱۰ تا ۱۳۰ نفر در روزهای اول شهید شدند، اما هزاران نفر جانباز شدند که بسیاری از آنها در سالهای بعد بر اثر عوارض به شهادت رسیدند.
چرا صدام سردشت را بمباران کرد؟
برای انتقام از پیروزیهای رزمندگان ایران و ایجاد رعب و وحشت در بین مردم غیرنظامی کُرد که حامی جمهوری اسلامی بودند.
آیا کسی بابت این جنایت محاکمه شد؟
صدام حسین اعدام شد، و فرانس فان آنرات (تاجر هلندی) به جرم فروش مواد شیمیایی به عراق، در دادگاه لاهه به حبس طولانی محکوم شد.
جانباز شیمیایی چه مشکلاتی دارد؟
تنگی نفس شدید، سرفههای مزمن، خارش و زخمهای پوستی، سوزش چشم و مشکلات عصبی.
سازمان OPCW چیست؟
سازمان منع سلاحهای شیمیایی که مسئول اجرای کنوانسیون منع این سلاحهاست و مقر آن در لاهه هلند است.
تفاوت بمباران سردشت و حلبچه چیست؟
سردشت اولین شهر مسکونی قربانی در جهان بود (تیر ۶۶)، اما حلبچه (اسفند ۶۶) تلفات بیشتری داشت (۵۰۰۰ شهید) و در خاک عراق بود.
آیا ایران مقابله به مثل شیمیایی کرد؟
خیر، با وجود توانایی علمی، ایران بر اساس فتوای شرعی امام خمینی (ره) هرگز از سلاح شیمیایی استفاده نکرد.
پیام روز ۸ تیر چیست؟
یادآوری مظلومیت قربانیان، محکومیت حامیان غربی صدام و تلاش برای نابودی کامل سلاحهای کشتار جمعی در جهان.