روز مبارزه با سلاح‌های شیمیایی و میکروبی (بمباران سردشت) 1405

8 تیر

محکومیت

1

هشتم تیرماه، سالروز بمباران شیمیایی سردشت، لکه ننگی بر پیشانی مدعیان حقوق بشر است.

محکومیت
2

سکوت مجامع جهانی در برابر جنایت سردشت، همدستی آشکار با جنایتکاران جنگی بود. این روز را هرگز فراموش نمی‌کنیم.

محکومیت
3

استفاده از سلاح‌های شیمیایی، خط قرمز انسانیت است که دشمنان ما بی‌شرمانه از آن عبور کردند. مرگ بر جنایتکاران.

محکومیت
4

سردشت، سند زنده مظلومیت ایران و توحش مدرن غرب است که سلاح شیمیایی را در اختیار صدام گذاشت.

محکومیت
5

روز مبارزه با سلاح‌های شیمیایی، روز فریاد علیه زرادخانه‌های مرگ و شرکت‌های اروپایی فروشنده گازهای سمی است.

محکومیت
6

ما قربانیان سلاح‌های کشتار جمعی هستیم، اما قهرمانانه ایستادیم. ننگ بر حامیان صدام.

محکومیت
7

جنایت سردشت نشان داد که حقوق بشر غربی، واژه‌ای توخالی برای فریب ملت‌هاست.

محکومیت
8

هشتم تیر، یادآور روزی است که نفس‌های یک شهر به شماره افتاد تا جهان بوی تعفن جنایت را استشمام کند.

محکومیت
9

تاریخ گواهی می‌دهد که چه کسانی خردل و سیانور را بر سر زنان و کودکان بی‌دفاع ریختند. ما نه می‌بخشیم و نه فراموش می‌کنیم.

محکومیت
10

لعنت خدا بر سازندگان، فروشندگان و استفاده‌کنندگان از سلاح‌های میکروبی و شیمیایی.

محکومیت

یادبود_سردشت

1

سردشت، شهر نفس‌های سوخته، شهر تاول‌های باز نشده، شهر مظلومیت... سالگرد بمباران شیمیایی تسلیت باد.

یادبود_سردشت
2

هنوز هم صدای سرفه‌های خشک جانبازان شیمیایی سردشت، وجدان‌های بیدار را می‌لرزاند. یادشان گرامی.

یادبود_سردشت
3

سلام بر کبوتران پرسوخته سردشت که در غبار زرد خردل آسمانی شدند.

یادبود_سردشت
4

هشتم تیر، روزی که شهر سردشت به وسعت تاریخ مظلوم شد. یاد شهدای شیمیایی گرامی باد.

یادبود_سردشت
5

سردشت، اولین شهر قربانی سلاح شیمیایی در جهان؛ نماد ایستادگی و درد.

یادبود_سردشت
6

هوای سردشت هنوز بوی غربت می‌دهد، بوی خردل، بوی تاول. جانبازان شیمیایی، شرمنده صبرتان هستیم.

یادبود_سردشت
7

برای نفس‌های به شماره افتاده‌ات بمیرم ای سردشتِ صبور. سالروز این فاجعه تلخ تسلیت.

یادبود_سردشت
8

یاد می‌کنیم از کودکانی که به جای اکسیژن، سم تنفس کردند. شهدای سردشت، زنده‌اند در قلب تاریخ.

یادبود_سردشت
9

هر سرفه‌ی جانباز شیمیایی، یک آیه از سوره استقامت است. هشتم تیر گرامی باد.

یادبود_سردشت
10

سردشت؛ شهری که ایستاده جان داد ولی زانو نزد. درود بر مردم غیور کُرد.

یادبود_سردشت

صلح_و_انسانیت

1

جهانی عاری از سلاح‌های کشتار جمعی، رویای همه انسان‌های آزاده است. به امید نابودی تمام زرادخانه‌های شیمیایی.

صلح_و_انسانیت
2

بیایید در روز مبارزه با سلاح‌های شیمیایی، برای صلح و تنفس پاک کودکان جهان دعا کنیم.

صلح_و_انسانیت
3

سلاح شیمیایی، کشتن انسانیت است، نه فقط انسان‌ها. نه به جنگ، نه به سلاح کشتار جمعی.

صلح_و_انسانیت
4

زخم سردشت، زخم بشریت است. نگذاریم این فجایع در هیچ جای دنیا تکرار شود.

صلح_و_انسانیت
5

صلح پایدار تنها با نابودی کامل سلاح‌های میکروبی و شیمیایی ممکن است.

صلح_و_انسانیت
6

بیایید صدای نفس‌های خسته جانبازان شیمیایی باشیم و فریاد صلح سر دهیم.

صلح_و_انسانیت
7

دنیای بدون بمب شیمیایی، دنیای امن‌تری برای فرزندان ماست. مبارزه با این سلاح‌ها وظیفه جهانی است.

صلح_و_انسانیت
8

احترام به حیات و محیط زیست، با وجود سلاح‌های میکروبی در تضاد است.

صلح_و_انسانیت
9

باشد که دیگر هیچ کودکی در جهان با بوی سیر و خردل از خواب بیدار نشود.

صلح_و_انسانیت
10

به امید روزی که علم فقط برای نجات انسان‌ها استفاده شود، نه برای ساختن سموم مرگبار.

صلح_و_انسانیت

شعرگونه_و_احساسی

1

نفس بکش سردشت من، اگرچه هوا سنگین است / نفس بکش که هوای جهان غمگین است...

شعرگونه_و_احساسی
2

شهر من بوی خردل می‌دهد / بوی تاول‌های اول می‌دهد / بوی لالایی مادران شهید...

شعرگونه_و_احساسی
3

سرفه‌هایت ملودی غمگین‌ترین ترانه تاریخ است ای جانباز.

شعرگونه_و_احساسی
4

در آن ساعت شوم، پرندگان هم در آسمان خشکیدند. وای از سردشت، وای از هشتم تیر.

شعرگونه_و_احساسی
5

خردل بر روی شهر پاشیدند / گل‌ها را ز ریشه خشکیدند...

شعرگونه_و_احساسی
6

هنوز هم وقتی باد می‌وزد، تن سردشت می‌لرزد.

شعرگونه_و_احساسی
7

شهیدی که حتی فرصت نکرد وصیت بنویسد، چون نفسش یاری نکرد.

شعرگونه_و_احساسی
8

تاول‌های دستت، مدال‌های افتخار توست پدر جان. روزت مبارک جانباز صبور.

شعرگونه_و_احساسی
9

چشمانت از گاز خردل سوخت تا ما امروز با چشمان باز دشمن را ببینیم.

شعرگونه_و_احساسی
10

سردشت، غزلی است که قافیه‌هایش همه سرفه و خون است.

شعرگونه_و_احساسی

فاجعه بمباران شیمیایی سردشت

در ساعت ۱۶:۳۰ روز هفتم تیرماه ۱۳۶۶، بمب‌افکن‌های رژیم بعث عراق چهار نقطه پرتردد شهر سردشت (در استان آذربایجان غربی) را با بمب‌های شیمیایی حاوی گاز خردل مورد حمله قرار دادند. این نخستین بار در تاریخ بود که یک شهر مسکونی به طور عمدی بمباران شیمیایی می‌شد. در این جنایت ۱۱۰ نفر در همان لحظات اولیه شهید و بیش از ۸۰۰۰ نفر (اکثریت جمعیت شهر) در معرض گازهای سمی قرار گرفتند و مصدوم شدند.

نقش کشورهای غربی در تجهیز صدام

اسناد و مدارک غیرقابل انکار نشان می‌دهد که مواد اولیه و تکنولوژی ساخت سلاح‌های شیمیایی توسط شرکت‌هایی از آلمان، هلند، آمریکا و برخی کشورهای دیگر اروپایی در اختیار رژیم صدام قرار گرفته بود. سکوت شورای امنیت سازمان ملل در برابر این جنایت، دست صدام را برای تکرار حملات شیمیایی (مانند حلبچه) باز گذاشت.

گاز خردل و عوارض آن

گاز خردل (Mustard Gas) یک عامل تاول‌زا است که علاوه بر پوست، به چشم‌ها و دستگاه تنفسی آسیب شدید می‌رساند. عوارض این گاز کوتاه‌مدت نیست و جانبازان شیمیایی سال‌ها پس از تماس، همچنان با مشکلات ریوی (آسم، تنگی نفس)، ضایعات پوستی و نابینایی دست و پنجه نرم می‌کنند و نیازمند درمان‌های مداوم هستند.

پیامدهای حقوقی و بین‌المللی

بمباران سردشت نقض آشکار پروتکل ۱۹۲۵ ژنو در ممنوعیت استفاده از سلاح‌های شیمیایی بود. با تلاش‌های دیپلماتیک ایران و شکایت قربانیان، بعدها برخی از بازرگانان اروپایی (مانند فرانس فان آنرات هلندی) به جرم مشارکت در جنایت جنگی محاکمه شدند. ایران اکنون یکی از فعال‌ترین اعضای سازمان منع سلاح‌های شیمیایی (OPCW) است.

سردشت؛ نماد صلح و مظلومیت

سردشت به عنوان اولین شهر قربانی جنگ‌افزارهای شیمیایی در جهان، نمادی از مظلومیت ملت ایران و سبعیت دشمنان است. هر ساله در ۸ تیرماه مراسم یادبودی در این شهر برگزار می‌شود و فعالان صلح خواستار جهان عاری از سلاح‌های کشتار جمعی می‌شوند.

سوالات متداول

بمباران شیمیایی سردشت چه تاریخی بود؟
۷ تیر ۱۳۶۶ (برخی منابع ۸ تیر ذکر می‌کنند، اما معمولاً در تقویم ۸ تیر به عنوان روز مبارزه نامگذاری شده است).
چه نوع گازی در سردشت استفاده شد؟
گاز خردل (عامل تاول‌زا) که بوی سیر یا خردل می‌دهد و اثرات ماندگار و مخربی دارد.
چند نفر در سردشت شهید شدند؟
حدود ۱۱۰ تا ۱۳۰ نفر در روزهای اول شهید شدند، اما هزاران نفر جانباز شدند که بسیاری از آن‌ها در سال‌های بعد بر اثر عوارض به شهادت رسیدند.
چرا صدام سردشت را بمباران کرد؟
برای انتقام از پیروزی‌های رزمندگان ایران و ایجاد رعب و وحشت در بین مردم غیرنظامی کُرد که حامی جمهوری اسلامی بودند.
آیا کسی بابت این جنایت محاکمه شد؟
صدام حسین اعدام شد، و فرانس فان آنرات (تاجر هلندی) به جرم فروش مواد شیمیایی به عراق، در دادگاه لاهه به حبس طولانی محکوم شد.
جانباز شیمیایی چه مشکلاتی دارد؟
تنگی نفس شدید، سرفه‌های مزمن، خارش و زخم‌های پوستی، سوزش چشم و مشکلات عصبی.
سازمان OPCW چیست؟
سازمان منع سلاح‌های شیمیایی که مسئول اجرای کنوانسیون منع این سلاح‌هاست و مقر آن در لاهه هلند است.
تفاوت بمباران سردشت و حلبچه چیست؟
سردشت اولین شهر مسکونی قربانی در جهان بود (تیر ۶۶)، اما حلبچه (اسفند ۶۶) تلفات بیشتری داشت (۵۰۰۰ شهید) و در خاک عراق بود.
آیا ایران مقابله به مثل شیمیایی کرد؟
خیر، با وجود توانایی علمی، ایران بر اساس فتوای شرعی امام خمینی (ره) هرگز از سلاح شیمیایی استفاده نکرد.
پیام روز ۸ تیر چیست؟
یادآوری مظلومیت قربانیان، محکومیت حامیان غربی صدام و تلاش برای نابودی کامل سلاح‌های کشتار جمعی در جهان.
WordAbyss - روز مبارزه با سلاح‌های شیمیایی و میکروبی (۸ تیر) - سالروز بمباران سردشت 1405