دهم مرداد، جشن چله تابستان، یادگار نیاکان ما در ستایش خورشید و طبیعت گرامی باد.
فرهنگی
2
چله تابستان (تموز)، جشن سپری شدن چهل روز از گرمترین فصل سال و آغاز کاهش گرماست.
فرهنگی
3
آیینهای کهن ایرانی، همواره پیوندی عمیق با چرخههای طبیعت و کشاورزی داشتهاند.
فرهنگی
4
چله تموز مبارک؛ روزی که کشاورزان به شکرانه رسیدن محصول و عبور از اوج گرما جشن میگرفتند.
فرهنگی
5
فرهنگ غنی ایران، برای هر فصل و هر تغییر در طبیعت، جشنی و پیامی دارد.
فرهنگی
6
دهم مرداد، روزی برای یادآوری همبستگی انسان با خورشید و زمین است.
فرهنگی
7
جشن چله تابستان، نماد پایداری و سختکوشی ایرانیان در برابر گرمای سوزان طبیعت بوده است.
فرهنگی
8
این جشن باستانی در برخی نواحی ایران (مانند خراسان) با آداب خاصی هنوز زنده است.
فرهنگی
9
بیایید میراثهای ناملموس و جشنهای فراموششده ایران زمین را زنده نگه داریم.
فرهنگی
10
چله تابستان، نویدبخش خنکای پاییز و فصل برداشت محصول است.
فرهنگی
ادبی
1
خورشید در چله تابستان، عاشقانهترین نگاهش را به زمین میاندازد.
ادبی
2
چهل روز از سلطنت خورشید گذشت؛ جشنی برپا کنیم به گرمی تموز.
ادبی
3
در دل گرمای مرداد، خنکای نسیم فرهنگ ایرانی جان را نوازش میدهد.
ادبی
4
زمین، طلاهایش (گندمزارها) را در چله تابستان به انسان پیشکش میکند.
ادبی
5
تابستان به نیمه رسید و دلهای ما هنوز در ابتدای راه مهربانی است.
ادبی
6
جشن تموز، رقص نور بر دامنههای البرز و زاگرس است.
ادبی
7
به شکرانه نعمتهای تابستانی، سفرهای از میوههای رنگین پهن کنیم.
ادبی
8
چله بزرگ تابستان رفت و سایهها مهربانتر میشوند.
ادبی
9
آتشکده خورشید در اوج است، اما امید به باران در دلها جوانه میزند.
ادبی
10
این جشن، سرودی است برای زندگی، کار و برکت.
ادبی
سنتی
1
در قدیم، کشاورزان در چله تابستان دور هم جمع میشدند و با ساز و دهل پایان سختترین روزهای کار را جشن میگرفتند.
سنتی
2
تقسیم میوههای تابستانی و آبپاشی، از رسوم شیرین این جشن کهن بوده است.
سنتی
3
چله تموز در تقویمهای محلی، نشانگر زمان برداشت برخی محصولات و تغییر رژیم آبیاری بوده است.
سنتی
4
مردم خراسان این روز را آغاز کاهش دمای زمین میدانستند و میگفتند زمین نفس سرد میکشد.
سنتی
5
آشهای محلی و نذری دادن برای طلب خیر و برکت، بخشی از آیینهای این روز است.
سنتی
6
جشن چله تابستان همتای جشن چله زمستان (یلدا) است؛ یکی در اوج گرما و دیگری در اوج سرما.
سنتی
7
حفظ این آیینها، حفظ هویت و تاریخ کشاورزی این مرز و بوم است.
سنتی
8
بیایید امروز قصه چله تابستان را برای کودکانمان تعریف کنیم.
سنتی
9
سنتهای ایرانی، سرشار از شادی، رنگ و احترام به طبیعت هستند.
سنتی
10
دهم مرداد، روزی برای قدردانی از زحمات کشاورزان زحمتکش در گرمای تابستان.
سنتی
کوتاه
1
چله تابستان مبارک.
کوتاه
2
جشن تموز، جشن خورشید.
کوتاه
3
۱۰ مرداد، چله گرما.
کوتاه
4
نیمه تابستان، جشن ایرانی.
کوتاه
5
آیینهای کهن زنده باد.
کوتاه
6
چله تموز، شکرانه برکت.
کوتاه
7
جشن نور و گرما.
کوتاه
8
پایان چله بزرگ تابستان.
کوتاه
9
میراث باستان را پاس بداریم.
کوتاه
10
تابستان زرین، جشن شیرین.
کوتاه
جشن چله تابستان چیست؟
جشن چله تابستان یا چله تموز، یکی از جشنهای کهن ایرانی است که در روز دهم مرداد برگزار میشود. این روز مصادف با چهلمین روز از شروع فصل تابستان (از اول تیر) است. نیاکان ما تابستان را به دو بخش «چله بزرگ» (۴۰ روز اول) و «چله کوچک» (۲۰ روز بعد) تقسیم میکردند. دهم مرداد پایان چله بزرگ و اوج گرمای سال است.
فلسفه و اهمیت کشاورزی
این جشن ریشه در فرهنگ کشاورزی و تقویم زراعی ایران دارد. برای کشاورزان، چهل روز اول تابستان زمان کار سخت، آبیاری و مراقبت از محصول در برابر گرمای شدید بود. رسیدن به دهم مرداد به معنای عبور از سختترین مرحله و نزدیک شدن به زمان برداشت محصول و خنک شدن تدریجی هوا بود، لذا آن را جشن میگرفتند.
آداب و رسوم محلی
این جشن در مناطق مختلف ایران، به ویژه در خراسان (گناباد، بیرجند) با نامهایی چون «جشن تموز» شناخته میشود. از رسوم آن میتوان به پختن آشهای خاص، خوردن میوههای خنک تابستانی (هندوانه، خربزه)، آببازی و دورهمیهای خانوادگی در باغها اشاره کرد. در برخی باورها، معتقد بودند در این روز زمین «نفس سرد» میکشد.
ارتباط با یلدا
همانطور که بلندترین شب سال (یلدا) آغاز چله بزرگ زمستان است، دهم مرداد نیز پایان چله بزرگ تابستان و بلندترین روزهای سال است. این قرینهسازی نشاندهنده دقت ایرانیان باستان در رصد خورشید و تغییرات فصلی بوده است.
اهمیت حفظ جشنهای باستانی
جشنهایی مانند چله تابستان، تیرگان و مهرگان، بخشی از هویت ملی و فرهنگی ما هستند که پیامهایی از دوستی با طبیعت، شادی و شکرگزاری دارند. احیای این جشنها میتواند به تقویت روحیه ملی و جذب گردشگری فرهنگی کمک کند.
سوالات متداول
چله تابستان دقیقا چه روزی است؟
۱۰ مرداد ماه، که چهلمین روز از فصل تابستان است.
نام دیگر چله تابستان چیست؟
جشن تموز یا چله تموز.
آیا این جشن هنوز برگزار میشود؟
به صورت محدود در برخی روستاهای خراسان و جوامع محلی زرتشتی، اما در سطح ملی کمتر شناخته شده است.
چرا به آن چله میگویند؟
چون نشاندهنده گذشت ۴۰ روز از آغاز فصل گرماست (عدد ۴۰ در فرهنگ ایرانی مقدس و تکاملبخش است).
فرق چله بزرگ و کوچک تابستان چیست؟
چله بزرگ ۴۰ روز اول (۱ تیر تا ۱۰ مرداد) که گرما شدید است، و چله کوچک ۲۰ روز بعد (۱۰ تا ۳۰ مرداد) که از شدت گرما کاسته میشود.
در این جشن چه میخورند؟
میوههای جالیزی مثل هندوانه، خربزه، طالبی و آشهای محلی حبوبات.
آیا این جشن مذهبی است؟
خیر، یک جشن ملی و تقویمی مرتبط با طبیعت و کشاورزی است.
نفس دزد زمین یعنی چه؟
اصطلاحی قدیمی در خراسان که معتقدند در این روز زمین دزدکی نفس میکشد و ریشه گیاهان خنک میشود.
تموز نام کدام ماه است؟
یکی از ماههای سریانی و رومی است که تقریباً با تیر و مرداد تطبیق دارد و نماد گرمای شدید است.
پیام چله تابستان چیست؟
استقامت در برابر سختی (گرما) و امید به نتیجه (برداشت محصول) و شادی جمعی.