جانک فود (Junk Food) یا غذای ناسالم، به خوراکی هایی گفته می شود که کالری، قند، نمک و چربی بسیار بالایی دارند اما ارزش غذایی آنها (ویتامین، پروتئین، فیبر) بسیار پایین یا ناچیز است. چیپس، پفک، نوشابه، آبنبات ها و بسیاری از فست فودها در این دسته قرار می گیرند. اصطلاح جانک فود به معنای «غذای آشغال» است که اشاره به کیفیت پایین مواد مغذی آن دارد.
ترکیب دقیق چربی، شکر و نمک در این غذاها به گونه ای مهندسی شده است که مغز را تحریک کرده و حس لذت فوری ایجاد می کند. این خوراکی ها معمولا ارزان، در دسترس و آماده خوردن هستند که با سبک زندگی پرسرعت امروزی همخوانی دارند. همچنین طعم دهنده های مصنوعی باعث می شوند این غذاها خوشمزه تر از غذاهای طبیعی به نظر برسند.
مصرف مداوم جانک فود عامل اصلی بسیاری از بیماری های غیرواگیر در جهان است. چاقی، دیابت نوع 2، فشار خون بالا، بیماری های قلبی و کبد چرب از شایع ترین عوارض هستند. همچنین تحقیقات نشان داده که مصرف زیاد این مواد می تواند باعث افسردگی، کاهش تمرکز و اختلالات گوارشی شود.
در ایران نیز در دهه های اخیر مصرف فست فود و تنقلات صنعتی افزایش یافته است. اگرچه غذاهای سنتی ایرانی بسیار مغذی هستند، اما تغییر ذائقه به ویژه در میان کودکان و نوجوانان مشهود است. روز جهانی جانک فود فرصتی است تا ضمن لذت بردن تفننی، درباره بازگشت به تغذیه سالم و اصیل ایرانی نیز تفکر کنیم.
هدف از این روز، حذف کامل لذت خوردن نیست، بلکه تاکید بر اعتدال است. قانون 80/20 پیشنهاد می کند 80 درصد رژیم غذایی خود را از مواد سالم و مغذی انتخاب کنید و 20 درصد را به خوراکی های مورد علاقه تان اختصاص دهید. همچنین تهیه خانگی نسخه های سالم تر (مانند چیپس میوه یا همبرگر خانگی) راهکار مناسبی است.
