تحقیقات روانشناسی و آماری نشان میدهد که افراد دارای برنامه مکتوب، بسیار موفقتر از کسانی هستند که فقط رویاپردازی میکنند. روز آمار و برنامهریزی (اول آبان) تلنگری است تا به زندگی خود نظم دهیم. برنامهریزی باعث کاهش استرس، افزایش تمرکز و استفاده بهینه از منبع محدودِ «زمان» میشود. وقتی هدف بزرگی را به گامهای کوچک و قابل اندازهگیری تقسیم میکنیم، مسیر موفقیت هموارتر میشود.
آمار فقط برای شرکتها و دولتها نیست. ما میتوانیم در زندگی شخصی هم از آمار استفاده کنیم. پایش عادتهای روزانه (Habit Tracking)، ثبت هزینهها و درآمدها، و بررسی میزان مطالعه یا ورزش، همگی نوعی آمارگیری شخصی هستند. جمله معروف مدیریتی میگوید: «آنچه سنجیده نشود، مدیریت نمیشود». با ثبت آمارِ خود، نقاط ضعف و قوتمان را میشناسیم و رشد میکنیم.
در فرهنگ اسلامی، برنامهریزی (تدبیر) منافاتی با توکل بر خدا ندارد، بلکه لازمه آن است. حدیث معروف «با توکل زانوی اشتر ببند» نشان میدهد که انسان موظف به عقلانیت، نظم و برنامهریزی است و نتیجه را به خدا واگذار میکند. روز آمار و برنامهریزی یادآور این است که خداوند جهان را بر پایه نظم (آمار) آفریده و از انسان نیز نظم و تلاش هدفمند میخواهد.
اهمالکاری اغلب ناشی از ترس از بزرگی کار است. تفکر آماری به ما میگوید که با تقسیم کار (تکنیک پومودورو یا تقسیم هدف)، احتمال شروع و اتمام کار افزایش مییابد. نگاه آماری به شکستها (به عنوان دادههای تجربی نه فاجعه) باعث میشود ترس از شکست بریزد و انگیزه حفظ شود.
اول آبان، آغاز ماه دوم پاییز، زمانی عالی برای بازنگری در اهداف سالانه است. اگر نیمی از سال گذشته و به اهدافمان نرسیدهایم، روز آمار و برنامهریزی فرصتی برای «اصلاح مسیر» و تدوین استراتژی جدید برای نیمه دوم سال است. همیشه برای شروع دیر نیست، به شرطی که نقشه راه داشته باشیم.
