خدایا، دستانم خالی است و کولهبارم پر از گناه؛ اما امیدم به فضل توست که هیچ سائلی را از درگاهت ناامید برنمیگردانی.
تضرع
2
پروردگارا، من با کاسه گداییام آمدهام، نه با اعمالم. امشب که کریمان میبخشند، ما را دست خالی از ضیافتت مران.
تضرع
3
الهی، اگر مرا برانی، به که روی آورم؟ این دستان لرزان، جز دامان تو پناهی ندارند؛ پر کن این دستان را از رحمتت.
تضرع
4
یا رب، میهماننوازی تو زبانزد ملائکه است؛ زشت است که میهمان، گرسنه و تشنه از سر سفره کریم بلند شود.
تضرع
5
خدایا، سائلِ نیمهشبِ قدر، جز نگاه مهربان تو چیزی نمیخواهد. ما را به غیر خودت وامگذار و دست خالی ردمان نکن.
تضرع
6
بارالها، قسم به آبروی امیرالمومنین (ع)، امشب امضای عفو را پای پروندهمان بزن که طاقت دست خالی برگشتن نداریم.
تضرع
7
معبودا، فقیر به درگاه غنی آمده است. اگر تو نبخشی، چه کسی بر این تهیدست ترحم کند؟ دستانمان را پر از نور کن.
تضرع
8
خدایا، نکند شب قدر تمام شود و من همان بنده روسیاه سابق باشم؟ دستم را بگیر و تغییرم ده، که امیدم تنها به توست.
تضرع
9
یا قاضی الحاجات، حاجت ما در این شب عزیز، تنها بخشش و قرب توست. ما را محروم از فیض لقا مگردان.
تضرع
10
الهی، همه رفتند و من ماندم و امیدم؛ این امید را ناامید مکن و توشهای از جنس نور برای یک سالمان عطا فرما.
تضرع
امیدوارانه
1
خدایا، شنیدهام که تو حیا میکنی دستان بلند شده به سویت را خالی برگردانی؛ من نیز به همین حیا امید بستهام.
امیدوارانه
2
امشب مخزن رحمتت جوشیده است؛ محال است قطرهای به کام تشنه ما نرسد. ما منتظر باران مغفرتیم.
امیدوارانه
3
یا رب، تو خریدار دلهای شکستهای؛ دل شکسته و دستان خالیام را بپذیر و به بهای بهشتت خریداری کن.
امیدوارانه
4
کریما، عادت تو احسان است و شیوه تو بنده نوازی. امشب به عادت دیرینهات با ما رفتار کن، نه با عدلت.
امیدوارانه
5
خدایا، مگر میشود کسی را به مهمانی بخوانی و گرسنه بیرون کنی؟ ما مهمانان شب بیست و سوم توایم، سیرابمان کن.
امیدوارانه
6
پروردگارا، تو گفتی بخوانید مرا تا اجابت کنم شما را؛ ما خواندیمت، با دلی پر از امید. اجابتت را شامل حالمان گردان.
امیدوارانه
7
الهی، اگر دستم خالی است، دلم پر از محبت علی (ع) و اولاد اوست. به حرمت این محبت، دستم را پر کن.
امیدوارانه
8
خداوندا، ما را از صف محبان و شیعیان واقعی جدا مکن؛ این بزرگترین نعمتی است که میتوانیم با خود ببریم.
امیدوارانه
9
یا سریع الرضا، به اندک عمل ما راضی شو و پاداش بسیار ده، که تو اهل کرامت و بزرگی هستی.
امیدوارانه
10
خدایا، امشب چک سفید امضای رحمتت را میخواهم؛ نه برای دنیا، که برای عاقبت بخیری و نجات از آتش.
امیدوارانه
واسطه جویی
1
خدایا، ما آبرویی نداریم، اما قرآن را واسطه آوردیم. به حق کلامت و به حق چهارده نور پاک، دست رد به سینهمان نزن.
واسطه جویی
2
یا رب، دستهای ما بوی گناه میدهد، اما دستانمان را به ضریح نام حسین (ع) گره زدهایم. به خاطر او ببخش.
واسطه جویی
3
الهی، امام زمان (عج) امشب دست به دعا برداشته؛ ما را در دعای او شریک گردان و به یمن وجودش حاجتروا کن.
واسطه جویی
4
پروردگارا، ما یتیمانِ آل محمدیم؛ در شب یتیمیِ حسنین، ما را از نوازش پدرانه خود و ولیات محروم مساز.
واسطه جویی
5
خدایا، قسم به فرق شکافته علی (ع) و پهلوی شکسته زهرا (س)، امشب حواله آزادی ما از جهنم را صادر کن.
واسطه جویی
6
معبودا، شفیع ما در این شب، اشکهای زینب (س) است. به آبروی زینب، ما را دست خالی و ناامید برنگردان.
واسطه جویی
7
یا رب، اگر ما لایق نیستیم، اما تو لایق بخششی. به لیاقت خودت نگاه کن نه به پستی ما.
واسطه جویی
8
خدایا، کلید خزائن رحمتت دست اهل بیت است؛ ما را ریزهخوار سفره کرامت آنان قرار ده.
واسطه جویی
9
الهی، در این شب سرنوشت، تنها چیزی که میخواهیم نگاه رضایتبخش مهدی فاطمه (عج) است.
واسطه جویی
10
بارالها، سوگند به نام اعظمت، امشب ما را جزو «مرحومین» بنویس نه «محرومین».
واسطه جویی
کوتاه
1
خدایا، کاسهام کوچک است اما کرم تو بیپایان؛ پرش کن.
کوتاه
2
یا رب، دست خالی برگشتن از در خانه کریم، ننگ است.
کوتاه
3
خدایا ما را شرمنده رو سیاهیمان مکن، دستمان را بگیر.
کوتاه
4
الهی، تنها سرمایهام امید به توست؛ ناامیدم مکن.
کوتاه
5
پروردگارا، امشب توشه یک سالهام را به دستان خودت بپیچ.
کوتاه
6
خدایا، فقیرم و محتاج؛ غنی تویی و وهاب، دریاب مرا.
کوتاه
7
یا رب، به حقِ «یا رب یا رب» های سحرخیزان، ما را بپذیر.
کوتاه
8
خدایا، سهم من از شب قدر، دست خالی نباشد.
کوتاه
9
الهی، امشب معجزهای کن برای دلی که جز تو ندارد.
کوتاه
10
خداوندا، ما را با دست پر از آمرزش و عافیت بدرقه کن.
کوتاه
مناجات
1
خدایا، آمدهام بگویم غلط کردم. همین اعتراف را بپذیر و پاکم کن، که دست خالی رفتن مرگ من است.
مناجات
2
الهی، چگونه برگردم به دنیایی که پر از دام شیطان است، اگر تو دستم را نگیری؟ مجهز به سلاح ایمانم کن.
مناجات
3
یا رب، بهترین سوغاتی امشب، قلب سلیم است. این قلب بیمار را شفا ده و سلیم گردان.
مناجات
4
پروردگارا، دست خالی یعنی بی تو بودن. من تو را میخواهم، که داشتن تو داشتن همه چیز است.
مناجات
5
خدایا، اگر قرار است دست خالی برگردم، جانم را بستان؛ که زندگی بدون نگاه تو جهنم است.
مناجات
6
معبودا، در آخرین فرصتهای قدر، نالههایم را بشنو. من از قافله خوبانت جا ماندهام، مرا به آنان برسان.
مناجات
7
یا انیس من لا انیس له، همدم تنهاییام باش و در قبر و قیامت تنهایم نگذار.
مناجات
8
خدایا، رزق مادی میرسد، رزق معنوی امشب را دریغ نکن که سخت محتاجم.
مناجات
9
الهی، ما را سبکبال کن، نه دست خالی. بار گناه را بردار و بار نعمت را بگذار.
مناجات
10
یا رب، پایان شب قدر را آغاز بندگی خالصانه ما قرار ده. آمین یا رب العالمین.
مناجات
مفهوم «دست خالی» در فرهنگ دعا
در ادبیات دینی و مناجات، اصطلاح «دست خالی» کنایه از فقر ذاتی انسان در برابر غنای مطلق پروردگار است. وقتی بنده میگوید «خدایا مرا دست خالی برنگردان»، یعنی اقرار میکند که هیچ عمل قابل عرضهای ندارد و تنها امیدش به فضل و بخشش خداست. این حالت تواضع و شکستگی، کلید باز شدن درهای رحمت الهی در شب قدر است. امام سجاد (ع) در صحیفه سجادیه بارها بر این فقر و نیاز تأکید کردهاند.
چرا شب 23 رمضان آخرین امید است؟
با توجه به اینکه شب بیست و سوم به عنوان محتملترین شب قدر و شب امضای نهایی مقدرات شناخته میشود، حساسیت آن بسیار بالاست. اگر کسی در شبهای نوزدهم و بیست و یکم نتوانسته باشد توشه لازم را برگیرد، تمام امیدش به این شب است. دست خالی برگشتن از این شب، به معنای از دست دادن فرصتی است که شاید تا سال آینده (یا تا آخر عمر) تکرار نشود، لذا اصرار بر پر شدن دستان از رحمت خدا در این شب به اوج میرسد.
نشانههای پر شدن دستان در شب قدر
دست پر بودن لزوماً به معنای برآورده شدن فوری حاجات مادی نیست. نشانههای اصلی دست پر بودن عبارتند از: احساس سبکی و آرامش پس از توبه، تنفر از گناه، اشتیاق به عبادت، نرم شدن دل نسبت به دیگران، و تصمیم جدی برای جبران مافات. اگر کسی این حالات را در سحر شب بیست و سوم در خود یافت، بداند که خدا او را دست خالی برنگردانده و مهمانش را گرامی داشته است.
نقش واسطهها در پر کردن دستان سائل
خداوند کریم است اما حکمت او اقتضا میکند که گاهی فیوضاتش را از طریق وسایط فیض به بندگان برساند. توسل به اهل بیت (ع) به ویژه امام زمان (عج) در شب قدر، تضمینکننده پر شدن دستان ماست. وقتی ما کریمترین انسانهای عالم را شفیع قرار میدهیم، خداوند به حرمت آنان، حتی بندگان نالایق را نیز بینصیب نمیگذارد. اینجاست که ذکر «یا وجیها عندالله» کارگشا میشود.
دعای پایانی: حسن عاقبت
بهترین چیزی که میتوانیم از خدا بخواهیم تا دستانمان واقعاً پر باشد، «حسن عاقبت» است. ممکن است تمام حاجات دنیوی داده شود اما عاقبت انسان شر باشد؛ این یعنی دست خالیِ واقعی. اما اگر خدا توفیق بندگی و شهادت و ایمان ثابت را عطا کند، حتی اگر دنیایمان سخت بگذرد، ما با دست پر از این دنیا خواهیم رفت. شب قدر، شب تضمین ابدیت است.
سوالات متداول
معنی دست خالی برنگشتن از شب قدر چیست؟
یعنی دریافت آمرزش گناهان، توفیق توبه نصوح، و ثبت شدن نام فرد در زمره سعادتمندان و یاران امام زمان (عج).
بهترین ذکر برای اینکه دست خالی نباشیم چیست؟
ذکر صلوات، استغفار و دعای «اللهم اجعل عواقب امورنا خیرا» از بهترین توشهها هستند.
آیا اگر گریه نکنیم یعنی دست خالی ماندهایم؟
خیر، گریه نشانه رقت قلب است اما شرط قبولی نیست. تفکر، توبه واقعی و تصمیم بر ترک گناه اصل است.
چگونه مطمئن شویم خدا ما را پذیرفته است؟
اگر بعد از شب قدر تغییری در رفتار و حالات خود حس کردید و میل به گناه در شما کم شد، نشانه قبولی است.
آیا حوایج دنیوی هم جزو پر شدن دستان است؟
بله، خداوند دنیا و آخرت را با هم میدهد. درخواست رزق حلال، شفا و همسر و فرزند صالح نیز بسیار نیکوست.
اگر گناهان کبیره داشته باشیم، باز هم امید هست؟
بله، یاس از رحمت خدا بزرگترین گناه است. در شب 23 رمضان، حتی بزرگترین گناهان با توبه واقعی بخشیده میشود.
چه کنیم تا دستاوردهای این شب حفظ شود؟
مراقبه روزانه، نماز اول وقت و دوری از محیطهای گناه، باعث میشود دستان پر شما تا سال بعد پر بماند.
نقش صدقه در شب قدر چیست؟
صدقه دادن در شب 23 رمضان، باعث دفع بلا و جلب رحمت میشود و ظرفیت دریافت فیض را در انسان بالا میبرد.
دعای امام سجاد برای وداع با ماه رمضان چیست؟
دعای 45 صحیفه سجادیه، مضامین بسیار عالی درباره ترس از دست دادن برکات رمضان و درخواست رحمت دارد.
آیا حق الناس مانع پر شدن دستان است؟
حق الناس مانع استجابت کامل است، اما اگر نیت جدی بر جبران داشته باشید، خداوند در این شب راهگشایی میکند.