حضرت سکینه (س) دختر امام حسین (ع)، یکی از شخصیتهای برجسته و تاثیرگذار در تاریخ اسلام و واقعه عاشورا است.
مقدمه
2
این تحقیق به بررسی زندگی، اخلاق و نقش ایشان در زنده نگه داشتن پیام کربلا میپردازد.
مقدمه
3
آشنایی با زندگی ایشان برای ما دانشآموزان الگویی از صبر، دانش و حجاب را ارائه میدهد.
مقدمه
مشخصات فردی
1
نام: آمنه، امینه یا امیمه (سکینه لقبی است که مادرشان به دلیل آرامش ایشان به او داد).
مشخصات فردی
2
پدر: امام حسین (ع) (امام سوم شیعیان).
مشخصات فردی
3
مادر: حضرت رباب (س) (دختر امرؤ القیس).
مشخصات فردی
4
تولد: در شهر مدینه منوره (تاریخ دقیق ذکر نشده اما قبل از سال 50 هجری).
مشخصات فردی
5
ویژگیهای بارز: هوش سرشار، تسلط بر ادبیات و شعر، عبادت بسیار، و وقار و آرامش.
مشخصات فردی
حضور در کربلا
1
در سال 61 هجری قمری همراه خانواده به کربلا آمدند.
حضور در کربلا
2
در روز عاشورا شاهد شهادت پدر، برادر (علی اصغر) و عمویشان (حضرت عباس) بودند.
حضور در کربلا
3
وداع ایشان با پدر یکی از غمانگیزترین صحنههای عاشوراست.
حضور در کربلا
4
ایشان پیامرسان خون شهدا بودند و نگذاشتند دشمن حقیقت را پنهان کند.
حضور در کربلا
دوران اسارت
1
پس از عاشورا، همراه عمهشان حضرت زینب (س) به اسارت گرفته شدند.
دوران اسارت
2
مسیر طولانی کوفه و شام را با سختیهای فراوان طی کردند.
دوران اسارت
3
در کاخ یزید با شجاعت ایستادند و از حقانیت پدرشان دفاع کردند.
دوران اسارت
4
نقش مهمی در مراقبت از کودکان کاروان داشتند.
دوران اسارت
5
در اربعین همان سال به کربلا بازگشتند و بر مزار پدر عزاداری کردند.
دوران اسارت
بازگشت به مدینه و وفات
1
پس از بازگشت به مدینه، خانه ایشان کانون علم و ادب شد.
بازگشت به مدینه و وفات
2
بسیاری از شاعران بزرگ عرب نزد ایشان میآمدند تا اشعارشان نقد و اصلاح شود.
بازگشت به مدینه و وفات
3
ایشان زنی سخنور و دانشمند بودند و احادیثی از پدرشان نقل کردهاند.
بازگشت به مدینه و وفات
4
سرانجام پس از سالها زندگی پربار، در مدینه یا دمشق (طبق روایات مختلف) وفات یافتند.
بازگشت به مدینه و وفات
5
امروزه مزار ایشان زیارتگاه عاشقان اهل بیت است.
بازگشت به مدینه و وفات
نتیجهگیری
1
حضرت سکینه (س) نشان داد که یک دختر نوجوان میتواند با صبر و ایمان، کوه مشکلات را تحمل کند.
نتیجهگیری
2
حجاب و عفاف ایشان در سختترین شرایط، درس بزرگی برای دختران امروز است.
نتیجهگیری
3
ایشان ثابت کردند که علم و دانش برای بانوان فضیلتی بزرگ است.
نتیجهگیری
منابع
1
کتاب منتهی الآمال - شیخ عباس قمی
منابع
2
کتاب لهوف - سید بن طاووس
منابع
3
زندگانی حضرت سکینه - مقرم
منابع
4
دانشنامه جهان اسلام
منابع
چرا حضرت سکینه (س) الگوی دانشآموزان است؟
حضرت سکینه (س) در سنی نزدیک به سن دانشآموزان دبیرستانی در واقعه کربلا حضور داشتند. ایشان با رفتاری سرشار از ادب، وقار و شجاعت، نشان دادند که سن کم مانعی برای بزرگی روح نیست. دانشآموزان میتوانند از ایشان درسهای مهمی بگیرند: ۱. اهمیت علم و دانش (ایشان ادیب و دانشمند بودند)، ۲. حفظ حجاب و ارزشهای دینی حتی در محیطهای نامناسب، ۳. احترام به پدر و مادر و اطاعت از ولایت.
جایگاه علمی و ادبی حضرت سکینه
برخلاف تصور برخی که ایشان را فقط به عنوان یک دختر عزادار میشناسند، تاریخ گواهی میدهد که ایشان یکی از منتقدان بزرگ ادبیات عرب بودهاند. تسلط ایشان بر زبان و شعر به حدی بود که بزرگترین شاعران آن زمان برای قضاوت درباره شعرهایشان به ایشان مراجعه میکردند. این موضوع نشاندهنده اهمیت تحصیل علم و فرهنگ در خاندان پیامبر (ص) است و به دانشآموزان یادآوری میکند که یک مسلمان واقعی باید اهل مطالعه و دانش باشد.
صبر و استقامت در برابر مشکلات
زندگی حضرت سکینه (س) پر از چالش و سختی بود؛ از دست دادن پدر، برادران و عمو، اسارت، گرسنگی و توهین. اما ایشان هرگز ناامید نشدند و جزع و فزع نکردند. این ویژگی «تابآوری» (Resilience) مهارت مهمی است که دانشآموزان برای موفقیت در تحصیل و زندگی به آن نیاز دارند. ایشان نشان دادند که در بحرانها باید مدیریت احساسات داشت و به خدا توکل کرد.
حجاب؛ خط قرمز حضرت سکینه
در تمام روایتهای تاریخی، یکی از پررنگترین دغدغههای حضرت سکینه (س) مسئله حجاب است. ایشان در کوفه و شام بارها تلاش کردند تا خود را از دید نامحرمان بپوشانند و حتی از سربازان دشمن خواستند که سرها را دورتر ببرند تا توجه مردم از زنان اسیر منحرف شود. این درس بزرگی برای دختران جوان است که عفت و حیا، گوهری است که باید در هر شرایطی از آن محافظت کرد.
فعالیت اجتماعی و سیاسی
حضرت سکینه (س) پس از بازگشت به مدینه، گوشهنشین نشدند. ایشان با بیان حقایق عاشورا و تربیت شاگردان، یک فعال اجتماعی بودند. این نشان میدهد که در اسلام، زن میتواند با حفظ حریم شرعی، در جامعه حضور موثر داشته باشد و در برابر ظلم بایستد. دانشآموزان میتوانند یاد بگیرند که نسبت به وقایع جامعه خود بیتفاوت نباشند.
سوالات متداول
لقب «سکینه» به چه معناست و چه کسی این نام را انتخاب کرد؟
سکینه به معنای آرامش و وقار است. این لقب را مادرشان حضرت رباب (س) به دلیل آرامش درونی و رفتار متین ایشان انتخاب کردند.
آیا حضرت سکینه (س) در کربلا حضور داشتند؟
بله، ایشان در کربلا حضور داشتند و شاهد تمام وقایع از جمله شهادت پدر و برادرشان علی اصغر بودند.
حضرت سکینه چه نسبتی با حضرت رقیه دارد؟
هر دو دختران امام حسین (ع) هستند. سکینه خواهر بزرگتر رقیه (س) بود.
ویژگی بارز حضرت سکینه چه بود؟
دانش بالا، تسلط بر ادبیات و شعر، عبادت زیاد و حیا و عفت فوقالعاده.
حضرت سکینه در کجا دفن شده است؟
دو قول وجود دارد: قبرستان بقیع در مدینه یا قبرستان بابالصغیر در دمشق.
چرا ایشان الگوی حجاب هستند؟
چون در دوران اسارت، با وجود پاره بودن لباسها و سختیها، تمام تلاش خود را برای پوشاندن مو و بدن خود از نامحرمان انجام دادند.
آیا ایشان ازدواج کردند؟
بله، طبق روایات معتبر با پسر عموی خود (عبدالله بن حسن) ازدواج کردند، هرچند برخی منابع ازدواجهای دیگری هم ذکر کردهاند که محل بحث است.
سن ایشان در کربلا چقدر بود؟
ایشان نوجوان یا جوان بودند (حدود ۱۰ تا ۱۳ سال یا بیشتر)، و کودک خردسال نبودند.
بعد از کربلا ایشان چه کردند؟
به مدینه برگشتند، مجالس عزاداری برپا کردند و به فعالیت علمی و ادبی پرداختند.
چرا امام حسین (ع) ایشان را خیلی دوست داشت؟
امام فرمودند: سکینه غرق در ذات خداست؛ یعنی دختری بسیار معنوی و خداشناس بود.