شیراز تنها یک شهر نیست، بلکه پایتخت فرهنگی و ادبی ایران است. وجود آرامگاه دو شاعر بزرگ، حافظ و سعدی، به این شهر هویتی منحصر به فرد بخشیده است. برای مردم شیراز، حافظ تنها یک شاعر تاریخی نیست، بلکه همشهری و مونسی است که حضورش در زندگی روزمره، از ضربالمثلها تا دورهمیهای خانوادگی، احساس میشود. روز بزرگداشت حافظ، جشن هویت شیرازیهاست.
آرامگاه حافظ یا حافظیه، در طول تاریخ بارها بازسازی شده اما همواره میعادگاه عاشقان بوده است. معماری زیبای دوران زندیه و سپس بازسازیهای معاصر، فضایی روحانی و دلانگیز پدید آورده است. برای شیرازیها، حافظیه مکانی برای خلوت، تفکر و حتی قرارهای دوستانه فرهنگی است. در روز ۲۰ مهر، این مکان میزبان هزاران نفر از مردم محلی است که برای ادای احترام میآیند.
مردم شیراز به خونگرمی و مهماننوازی شهرهاند و این ویژگی در برخورد با زائران حافظیه نمود بیشتری مییابد. روز بزرگداشت حافظ فرصتی است تا شیرازیها فرهنگ غنی خود را به گردشگران داخلی و خارجی نشان دهند. گردشگری ادبی در شیراز، با محوریت حافظ، نقش مهمی در اقتصاد و پویایی فرهنگی شهر ایفا میکند.
اگرچه تفأل به حافظ در کل ایران مرسوم است، اما در شیراز حال و هوای دیگری دارد. بسیاری از قدیمیهای شیراز، اشعار حافظ را از بر هستند و با لهجه شیرین شیرازی میخوانند. در شبهای جمعه و مناسبتهای خاص، زیارت مزار خواجه و گرفتن فال، آیینی است که نسل به نسل در میان خانوادههای اصیل شیرازی منتقل شده است.
حافظ در اشعارش بارها از شیراز، آب رکنآباد و گلگشت مصلی با عشق یاد کرده است. او هرگز حاضر به ترک طولانیمدت شیراز نشد. این دلبستگی دوطرفه است؛ همانطور که حافظ عاشق شیراز بود، مردم شیراز نیز قرنهاست که عاشقانه از آرامگاه او پاسداری میکنند و نامش را زنده نگه میدارند. ۲۰ مهر، روز تجدید این پیمان عاشقانه است.
