پلیس آگاهی (Criminal Investigation Department) یکی از تخصصی ترین رده های نیروی انتظامی است. کارآگاهان این بخش نه تنها باید از آمادگی جسمانی بالایی برخوردار باشند، بلکه باید به علوم روانشناسی، جرم شناسی و فناوری های نوین مسلط باشند. استفاده از آزمایشگاه های پیشرفته تشخیص هویت، بررسی صحنه جرم و بانک های اطلاعاتی بیومتریک، پلیس آگاهی ایران را به یکی از کارآمدترین پلیس های منطقه تبدیل کرده است.
تصویری که از کارآگاهان در فیلم ها میبینیم، اغلب با واقعیت تفاوت دارد. در دنیای واقعی، حل یک پرونده قتل یا سرقت حاصل کار تیمی ده ها نفر، ساعتها بررسی صحنه جرم، بازبینی هزاران دقیقه فیلم دوربین مداربسته و تحلیل داده هاست. کارآگاهان وطنی ما بدون هیاهوی هالیوودی، با صبر و حوصله قطعات پازل جرم را کنار هم میچینند و اغلب با کمترین امکانات، بزرگترین معماها را حل میکنند.
اگرچه کارآگاهان متخصص هستند، اما هیچ پرونده ای بدون اطلاعات مردمی کامل نیست. گزارش های مردمی، توجه به هشدارهای پلیس در مورد پیشگیری از سرقت و حفظ صحنه جرم تا رسیدن ماموران، کمک بزرگی به روند تحقیقات میکند. سامانه های گزارش دهی محرمانه به پلیس اجازه میدهد تا از چشمان بیدار مردم در کوچه و خیابان برای شناسایی مجرمان استفاده کند.
در پلیس آگاهی ایران، سیستم رتبه بندی خاصی برای کارآگاهان وجود دارد که بر اساس تجربه، دانش، نمرات تیراندازی و پرونده های موفق اعطا میشود. رتبه هایی مثل کارآگاه سوم، دوم، یکم و ویژه. رسیدن به نشان «کارآگاه ویژه» نیازمند سالها خدمت صادقانه و هوش سرشار است و دارندگان این نشان از نخبگان امنیتی کشور محسوب میشوند.
کارآگاهان هر روز با تاریک ترین زوایای روح انسان سر و کار دارند؛ صحنه های قتل، تجاوز، سرقت مسلحانه و خشونت. دیدن درد و رنج قربانیان و خانواده هایشان فشار روانی سنگینی بر آنان وارد میکند. با این حال، انگیزه اجرای عدالت و بازگرداندن حس امنیت به جامعه، نیروی محرکه ای است که آنان را در این مسیر دشوار سرپا نگه میدارد.
