پنجم ژانویه در بسیاری از کشورها (به ویژه آمریکا) به عنوان روز ملی پرندگان (National Bird Day) شناخته میشود. هدف از این روز، افزایش آگاهی عمومی درباره نقش حیاتی پرندگان در اکوسیستم، خطراتی که آنها را تهدید میکند (مانند تخریب زیستگاه و تجارت غیرقانونی) و ترویج فرهنگ پرندهنگری است.
ایران با داشتن تالابهای بینالمللی و تنوع اقلیمی، میزبان بیش از ۵۵۰ گونه پرنده است که بسیاری از آنها مهاجرند. پرندهنگری (Birdwatching) یکی از شاخههای جذاب اکوتوریسم است که در آن افراد با دوربین دوچشمی و بدون آسیب رساندن به طبیعت، به تماشای زیبایی و رفتار پرندگان میپردازند. تالاب میانکاله، فریدونکنار و دریاچه ارومیه از مقاصد مهم پرندهنگری هستند.
در ادبیات و فرهنگ ایران، پرندگان جایگاه ویژهای دارند. سیمرغ نماد خرد و درمان، هدهد نماد پیک و راهنما، و بلبل نماد عاشق دلسوخته است. احترام به پرندگان و آزاد کردن آنها در فرهنگ ما کاری پسندیده محسوب میشود.
قاچاق پرندگان زینتی، شکار بیرویه پرندگان مهاجر و آلودگیهای پلاستیکی از بزرگترین دشمنان پرندگان هستند. روز پرندگان فرصتی است تا متعهد شویم قفس نخریم و از زیستگاههای طبیعی محافظت کنیم.
