روز ۱۸ آبان در تقویم ایران به عنوان «روز ملی کیفیت» نامگذاری شده است. این روز به مناسبت تأسیس سازمان ملی استاندارد و با هدف جلب توجه جامعه، صنایع و سازمانها به اهمیت مقوله کیفیت در تولید کالا و ارائه خدمات انتخاب شده است. کیفیت در دنیای امروز دیگر یک انتخاب نیست، بلکه شرط بقا در بازارهای جهانی و جلب رضایت شهروندان است.
کیفیت تعاریف متعددی دارد، اما شاید جامعترین تعریف آن «میزان انطباق محصول یا خدمت با نیازها و انتظارات مشتری» باشد. جوزف جوران، یکی از بزرگان کیفیت، آن را «مناسب بودن برای استفاده» تعریف میکند. کیفیت تنها به معنای لوکس بودن نیست، بلکه به معنای بینقص بودن، دوام، کارایی و قابلیت اعتماد است.
تولید کالای بیکیفیت نه تنها باعث هدررفت منابع اولیه و انرژی کشور میشود، بلکه اعتماد مردم به تولیدات داخلی را نیز خدشهدار میکند. وقتی کالای ایرانی با کیفیت باشد، میل به خرید کالای خارجی کاهش مییابد، واردات کم میشود و اشتغال و ارزآوری افزایش مییابد. بنابراین کیفیت، موتور محرکه اقتصاد مقاومتی است.
استانداردها حداقلهای لازم برای کیفیت و ایمنی را تعیین میکنند. نشان استاندارد ایران، تضمین میکند که کالا آزمونهای فنی و بهداشتی را گذرانده است. اما کیفیت فراتر از استاندارد است؛ استاندارد کف کیفیت است و تعالی سازمانی (EFQM) و ایزوها (ISO) پلههای بالاتر برای رسیدن به کیفیت جهانی هستند.
کیفیت تنها وظیفه واحد کنترل کیفیت (QC) نیست، بلکه وظیفه همه کارکنان است. از نگهبان دم در تا مدیرعامل، همه در کیفیت نهایی محصول و تجربه مشتری نقش دارند. فرهنگ کیفیت یعنی هر کس کار خود را درست، کامل و به موقع انجام دهد و همواره به فکر بهبود مستمر (Kaizen) باشد.
