متن فرهنگی درباره پاکیزه نگه داشتن کوهستان و محیط زیست 1405

20 آذر

هشدار_دهنده

1

کوهستان سطل زباله نیست؛ ته سیگار شما صدها سال خاک را مسموم می‌کند.

هشدار_دهنده
2

زخم زباله‌ها بر چهره دماوند و زاگرس؛ آیا این میراثی است که برای آیندگان می‌گذاریم؟

هشدار_دهنده
3

طبیعت بدون زباله زیباست. بطری پلاستیکی که امروز رها می‌کنید، قاتل حیات وحش فرداست.

هشدار_دهنده
4

کوهستان انتقام نمی‌گیرد، اما می‌میرد. مرگ کوهستان، مرگ منابع آب ماست.

هشدار_دهنده
5

هر زباله‌ای که در کوه می‌اندازید، تیری است بر قلب مادری که شما را در آغوش گرفته: طبیعت.

هشدار_دهنده
6

خجالت‌آور است که قله‌های مرتفع ما تبدیل به سایت دفن زباله شده‌اند. بیدار شویم.

هشدار_دهنده
7

پوست میوه زباله نیست؟ در ارتفاعات سردسیر، پوست پرتقال شما تا سال‌ها تجزیه نمی‌شود و چهره کوه را زشت می‌کند.

هشدار_دهنده
8

آتش روشن کردن زیر درختان کهنسال، جنایت در حق تاریخ طبیعت است.

هشدار_دهنده
9

رودخانه‌های کوهستانی اشک‌های زلال زمین‌اند؛ با زباله آن‌ها را کدر نکنیم.

هشدار_دهنده
10

ما آخرین نسلی هستیم که می‌تواند کوهستان‌ها را نجات دهد؛ فردا دیر است.

هشدار_دهنده

آموزشی

1

شعار جهانی کوهنوردان: ردپا تنها چیزی است که باقی می‌گذاریم.

آموزشی
2

فرهنگ یعنی زباله‌های خود را (حتی دستمال کاغذی) در کوله بگذاریم و به شهر برگردانیم.

آموزشی
3

چال کردن زباله راه حل نیست؛ حیوانات آن را بیرون می‌کشند. همه چیز را برگردانید.

آموزشی
4

استفاده از فلاسک و ظروف چندبار مصرف به جای بطری‌های آب معدنی، اولین گام کوهنورد حرفه‌ای است.

آموزشی
5

آلودگی صوتی هم نوعی زباله است؛ سکوت کوهستان را با اسپیکرهای بلوتوثی برهم نزنیم.

آموزشی
6

به گیاهان و گل‌های وحشی دست نزنید؛ چیدن آن‌ها اکوسیستم منطقه را مختل می‌کند.

آموزشی
7

در مسیرهای پاکوب حرکت کنید تا پوشش گیاهی بکر آسیب نبیند و فرسایش خاک ایجاد نشود.

آموزشی
8

غذای خود را با حیوانات وحشی تقسیم نکنید؛ این کار رژیم غذایی آن‌ها را بهم می‌زند و آن‌ها را به انسان وابسته می‌کند.

آموزشی
9

اگر زباله‌ای دیدید که مال شما نیست، برداشتن آن نشانه بزرگی روح شماست.

آموزشی
10

حفاظت از محیط زیست کوهستان، یک وظیفه شرعی، قانونی و اخلاقی است.

آموزشی

مذهبی_اخلاقی

1

زمین و کوه‌ها آیات الهی هستند؛ آلوده کردن آن‌ها کفران نعمت است.

مذهبی_اخلاقی
2

پیامبر اکرم (ص): شکستن شاخه درخت، مانند شکستن بال فرشتگان است.

مذهبی_اخلاقی
3

طبیعت امانت خدا در دست ماست؛ در امانت خیانت نکنیم.

مذهبی_اخلاقی
4

شکرگزاری بابت نعمت کوهستان، حفاظت از پاکیزگی و طراوت آن است.

مذهبی_اخلاقی
5

مسلمان واقعی کسی است که دیگران (حتی طبیعت) از گزند دست و زبان او در امان باشند.

مذهبی_اخلاقی
6

خداوند زیباست و زیبایی را دوست دارد؛ زشتی زباله را به چهره زیبای طبیعت تحمیل نکنیم.

مذهبی_اخلاقی
7

هر گامی که برای پاکسازی طبیعت برمی‌دارید، عبادت است.

مذهبی_اخلاقی
8

آب مهریه حضرت زهرا (س) است؛ سرچشمه‌های کوهستانی را با زباله نیالاییم.

مذهبی_اخلاقی
9

حرمت خاک و آب را نگه داریم تا خداوند برکت را از سفره‌هایمان نگیرد.

مذهبی_اخلاقی
10

محیط زیست میراث گذشتگان نیست، امانت آیندگان است.

مذهبی_اخلاقی

شعار_کوتاه

1

کوهستان پاک، افتخار کوهنورد.

شعار_کوتاه
2

نه به پلاستیک در طبیعت.

شعار_کوتاه
3

زباله نکریزیم، جمع کنیم.

شعار_کوتاه
4

طبیعت خانه ماست، کثیفش نکنیم.

شعار_کوتاه
5

کوهستان شیشه عمر ماست، نشکنیمش.

شعار_کوتاه
6

من حافظ کوهستانم.

شعار_کوتاه
7

ردپای پاک، وجدان آسوده.

شعار_کوتاه
8

کیسه زباله، مهمترین تجهیزات کوهنورد.

شعار_کوتاه
9

کوهستان بدون زباله زیباست.

شعار_کوتاه
10

حفاظت از کوه، حفاظت از زندگی.

شعار_کوتاه

اصل «هیچ اثری باقی نگذار» (Leave No Trace)

این اصل طلایی که در سراسر جهان پذیرفته شده است، شامل هفت قانون ساده برای حفاظت از طبیعت است. مهمترین آن‌ها برنامه‌ریزی قبلی، حرکت در سطوح بادوام (پاکوب)، دفع صحیح زباله‌ها، دست نخورده باقی گذاشتن آنچه می‌یابید، به حداقل رساندن اثرات آتش، احترام به حیات وحش و رعایت حقوق سایر گردشگران است.

زمان تجزیه زباله‌ها در کوهستان

بسیاری از کوهنوردان تصور می‌کنند زباله‌ها به سرعت تجزیه می‌شوند، اما در ارتفاعات به دلیل سرما و کمبود اکسیژن، این فرآیند بسیار کندتر است. یک پوست موز ممکن است ۲ سال، فیلتر سیگار ۵ سال، قوطی آلومینیومی ۲۰۰ سال و بطری پلاستیکی تا ۴۵۰ سال در طبیعت باقی بماند و خاک را سمی کند.

خطر آتش‌سوزی در مراتع کوهستانی

روشن کردن آتش در کوهستان، به‌ویژه در فصل‌های خشک و وزش باد، می‌تواند فاجعه‌بار باشد. پوشش گیاهی گون و درختچه‌های کوهی بسیار اشتعال‌پذیر هستند. خاکستر باقی‌مانده نیز زیبایی بصری را از بین می‌برد و سال‌ها طول می‌کشد تا خاک زیر آن احیا شود. استفاده از سرشعله‌های گازی ایمن‌ترین راه است.

تاثیر زباله بر حیات وحش

زباله‌های رها شده، به‌ویژه پلاستیک‌ها و باقی‌مانده غذاها، می‌توانند باعث بیماری و مرگ حیوانات شوند. حیوانات ممکن است پلاستیک را ببلعند یا در قوطی‌ها گیر بیفتند. همچنین غذا دادن دستی به حیوانات باعث می‌شود آن‌ها مهارت شکار را از دست داده و برای غذا به انسان نزدیک شوند که خطراتی برای هر دو طرف دارد.

وظیفه همگانی در پاکسازی

فرهنگ‌سازی برای پاکیزه نگه داشتن کوهستان نباید محدود به کوهنوردان حرفه‌ای باشد. گروه‌های مردمی، مدارس و رسانه‌ها باید آموزش دهند که هر گردشگری موظف است زباله خود را به شهر بازگرداند. برگزاری برنامه‌های پاکسازی گروهی در روز جهانی کوهستان، نمادی از این تعهد جمعی است.

سوالات متداول

آیا پوست میوه در کوه زباله محسوب می‌شود؟
بله، اگرچه ارگانیک است اما در ارتفاعات دیر تجزیه می‌شود، چهره طبیعت را زشت می‌کند و حیوانات را جذب مسیرهای انسانی می‌کند.
چگونه مدفوع انسانی را در کوه دفع کنیم؟
باید در فاصله حداقل ۵۰ متری از منابع آب، چاله‌ای به عمق ۲۰ سانتیمتر حفر کرده و پس از اتمام کار روی آن را با خاک بپوشانیم (دستمال توالت باید در کیسه زباله برگردانده شود).
بهترین جایگزین بطری آب معدنی چیست؟
استفاده از کیسه‌های آب (کمل‌بک) یا قمقمه‌های فلزی/پلاستیکی چندبار مصرف و مقاوم.
آیا می‌توانیم زباله‌ها را بسوزانیم؟
خیر، سوزاندن زباله (مخصوصاً پلاستیک) گازهای سمی تولید می‌کند و خطر آتش‌سوزی مراتع را افزایش می‌دهد.
با ته‌سیگار چه کنیم؟
فیلتر سیگار حاوی مواد سمی است و باید حتماً در ظروف کوچک دربسته (مثل قوطی قرص) جمع‌آوری و به شهر بازگردانده شود.
چرا نباید به حیوانات کوه غذا بدهیم؟
چون سیستم گوارشی آن‌ها با غذای انسان سازگار نیست و باعث وابستگی خطرناک آن‌ها به انسان می‌شود.
نقش فیلترهای آب در کاهش زباله چیست؟
با استفاده از فیلترهای تصفیه آب پرتابل، می‌توان از آب چشمه‌ها استفاده کرد و نیاز به خرید بطری‌های پلاستیکی را حذف کرد.
کمپین‌های پاکسازی کوهستان چه تاثیری دارند؟
علاوه بر جمع‌آوری فیزیکی زباله، تاثیر فرهنگی و آموزشی بالایی بر روی سایر کوهنوردان و بومیان دارند.
جریمه ریختن زباله در طبیعت چیست؟
طبق قانون حفاظت از محیط زیست، ریختن زباله جرم است و جریمه نقدی دارد، اما متاسفانه نظارت در کوهستان دشوار است.
شعار محیط زیستی کوهنوردان چیست؟
کوهستان پاک، میراث ماندگار.
WordAbyss - متن فرهنگی حفاظت از محیط زیست کوهستان | روز جهانی کوهستان 1405