غسل شب قدر که بهتر است در اول شب انجام شود تا با طهارت وارد شب زنده داری شوید.
اعمال مشترک
2
احیاء و بیداری تا صبح که طبق روایات، گناهان را محو میکند.
اعمال مشترک
3
زیارت امام حسین (ع) که در شبهای قدر تأکید ویژهای بر آن شده است.
اعمال مشترک
4
قرآن به سر گرفتن و توسل به چهارده معصوم برای آمرزش و استجابت دعا.
اعمال مشترک
5
خواندن دو رکعت نماز شب قدر (حمد + ۷ توحید) و ۷۰ بار استغفار بعد از آن.
اعمال مشترک
6
خواندن دعای جوشن کبیر که زرهی در برابر آتش دوزخ است.
اعمال مشترک
7
صد رکعت نماز (یا هر مقدار که توان دارید) برای جبران نمازهای قضا و کسب ثواب.
اعمال مشترک
8
استغفار و توبه واقعی از گناهان گذشته و تصمیم بر ترک آنها.
اعمال مشترک
9
صدقه دادن برای سلامتی امام زمان (عج) و دفع بلا.
اعمال مشترک
10
خواندن سورههای عنکبوت، روم و دخان (اگرچه برای شب ۲۳ بیشتر توصیه شده اما خواندنش در همه لیالی قدر خوب است).
اعمال مشترک
اعمال اختصاصی
1
دعای مخصوص شب بیست و یکم که در مفاتیح الجنان آمده است (یا مولی یا مولی...).
اعمال اختصاصی
2
لعن بر قاتل امیرالمؤمنین (ع) با ذکر: اللهم العن قتلة امیرالمؤمنین.
اعمال اختصاصی
3
صلوات زیاد فرستادن بر محمد و آل محمد.
اعمال اختصاصی
4
خواندن دعای افتتاح و دعای ابوحمزه ثمالی اگر فرصت و حال دعا بود.
اعمال اختصاصی
5
توسل ویژه به امیرالمؤمنین (ع) که صاحب عزای امشب هستند.
اعمال اختصاصی
6
خواندن زیارت امینالله که زیارت مخصوص حضرت علی (ع) است.
اعمال اختصاصی
7
دعا برای فرج امام زمان (عج) در قنوت نمازها و لابلای دعاها.
اعمال اختصاصی
8
طلب آمرزش برای والدین و حقداران.
اعمال اختصاصی
9
مشغول شدن به بحث علمی و معرفتی که افضل اعمال است.
اعمال اختصاصی
10
تکرار نامهای خدا و مناجات عاشقانه با پروردگار.
اعمال اختصاصی
اذکار
1
صد مرتبه استغفر الله ربی و اتوب الیه.
اذکار
2
صد مرتبه اللهم العن قتلة امیرالمؤمنین.
اذکار
3
لا اله الا الله (تهلیل) و ذکر یونسیه.
اذکار
4
ذکر یا علی یا علی برای توسل.
اذکار
5
سبحان الله و الحمدلله و لا اله الا الله و الله اکبر.
اذکار
6
یا رب یا رب (آنقدر بگوید تا نفس قطع شود).
اذکار
7
ذکر صلوات: اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم.
اذکار
8
ذکر یا ستار العیوب و یا غفار الذنوب.
اذکار
9
ذکر یا کریم و یا رحیم برای جلب رحمت الهی.
اذکار
10
یا قاضی الحاجات برای برآورده شدن حاجات.
اذکار
توصیهها
1
امشب شب شهادت است، حرمت نگه داریم و با حزن و اندوه عبادت کنیم.
توصیهها
2
شب ۲۱ رمضان فضیلت بیشتری نسبت به شب ۱۹ دارد، تلاشمان را مضاعف کنیم.
توصیهها
3
برای پاک شدن حق الناس در این شب تصمیم جدی بگیریم.
توصیهها
4
کینه و دشمنیها را از دل بیرون کنیم تا خدا هم ما را ببخشد.
توصیهها
5
در دعاها خودخواه نباشیم و برای همه مسلمانان و گرفتاران دعا کنیم.
توصیهها
6
از پرخوری و خواب زیاد پرهیز کنیم تا کسالت مانع عبادت نشود.
توصیهها
7
اگر امکان حضور در مساجد نیست، در خانه فضایی معنوی ایجاد کنیم.
توصیهها
8
با وضو و رو به قبله باشیم و حضور قلب را حفظ کنیم.
توصیهها
9
به یاد غربت و تنهایی علی (ع) اشک بریزیم که اشک بر او عبادت است.
توصیهها
10
قرآن کریم را باز کنیم و با خدا عهد بندگی ببندیم.
توصیهها
حاجت
1
خدایا به حق فرق شکافته علی (ع)، تقدیر ما را خیر و نیکی بنویس.
حاجت
2
امشب امضای نهایی بسیاری از امور زده میشود، خدایا عاقبت بخیری را امضا کن.
حاجت
3
خدایا بیماریها را شفا بده و قرضداران را خلاص کن.
حاجت
4
الهی، نام ما را از لیست محبین علی (ع) خط نزن.
حاجت
5
پروردگارا، توفیق زیارت کربلا و نجف را در تقدیر امسالمان قرار ده.
حاجت
6
خدایا، ظهور ولیات را برسان که جهان تشنه عدالت علیوار است.
حاجت
7
الهی، ما را با دست پر از این مهمانی بیرون بفرست.
حاجت
8
خدایا، هر چه خیر است برایمان بخواه و هر چه شر است از ما دور کن.
حاجت
9
آرزوهای جوانان را برآورده ساز و قلبشان را به نور ایمان روشن کن.
حاجت
10
خدایا، مرگ ما را شهادت در راه خودت قرار ده.
حاجت
فضیلت شب بیست و یکم ماه رمضان
شب بیست و یکم ماه مبارک رمضان، دومین شب از لیالی قدر و دارای فضیلتی بسیار عظیم است. روایات متعددی بیانگر آن است که ارزش این شب از شب نوزدهم بیشتر است و احتمال شب قدر بودن آن قویتر میباشد. در این شب، ملائکه الهی نازل میشوند و مقدرات بندگان را بررسی میکنند. تقارن این شب با شهادت امیرالمؤمنین (ع)، اهمیت آن را دوچندان کرده و فضایی آمیخته از تضرع، توبه و سوگواری را پدید میآورد.
تفاوت اعمال شب ۲۱ با شب ۱۹
اعمال شب بیست و یکم شامل همان اعمال مشترک شبهای قدر (غسل، احیاء، قرآن به سر، زیارت امام حسین ع) است، اما تأکید بر استغفار و دعا در این شب بیشتر است. همچنین در اعمال اختصاصی این شب، لعن بر قاتلان امیرالمؤمنین (ع) و توسل به آن حضرت جایگاه ویژهای دارد. مومنان در این شب تلاش میکنند تا با اشک و ناله، نظر رحمت الهی را جلب کنند و سرنوشت خود را به بهترین شکل رقم بزنند.
اهمیت زیارت امینالله در شب ۲۱ رمضان
یکی از بهترین اعمال در شب شهادت امام علی (ع)، خواندن زیارت امینالله است. این زیارتنامه که از امام سجاد (ع) نقل شده، دارای مضامین عالی عرفانی و درخواستهای مهم معنوی است. خطاب قرار دادن امام علی (ع) به عنوان «امین الله» در شب شهادتش، تجدید عهد با ولایت و امانتداری اوست. خواندن این زیارت در شب قدر، ثواب زیارت حضوری در نجف اشرف را دارد.
دعا و استغفار؛ کلید شب قدر
شب قدر، شب آشتی با خداست. در شب بیست و یکم که شب رفتنِ واسطه فیض الهی (امام علی ع) است، باید با دلی شکسته به درگاه خدا رفت. استغفار در این شب، زنگار گناه را از دل میشوید و زمینه را برای دریافت انوار الهی آماده میکند. توصیه شده است که انسان در این شب، از گناهان خود به طور خاص یاد کرده و طلب بخشش کند و تصمیم قاطع بر ترک آنها بگیرد.
توسل به امام علی (ع) برای تقدیر نیکو
از آنجا که شب قدر، شب تعیین سرنوشت است، توسل به آبرومندترین بنده خدا، امیرالمؤمنین (ع)، برای شفاعت نزد خداوند بسیار مؤثر است. شیعیان در این شب با سوگند دادن خدا به خون پاک علی (ع)، درخواست میکنند که نامشان در زمره سعادتمندان ثبت شود. این توسل، پیوند عمیقی بین عقیده به امامت و باور به توحید ایجاد میکند.
سوالات متداول
بهترین عمل در شب بیست و یکم چیست؟
تذاکر علم (گفتگوی علمی دین) و استغفار و توسل به اهل بیت (ع).
آیا غسل شب بیست و یکم واجب است؟
خیر، مستحب مؤکد است و ثواب بسیار دارد.
ذکر مخصوص شب ۲۱ رمضان چیست؟
صلوات زیاد و ذکر «اللهم العن قتلة امیرالمؤمنین» (خداوندا قاتلان امیرالمؤمنین را لعنت کن).
آیا میتوان اعمال شب قدر را در خانه انجام داد؟
بله، شرط اصلی حضور قلب است، هرچند حضور در جمع مومنان در مسجد فضیلت دارد.
چرا در شب قدر لعن قاتل امام علی (ع) مستحب است؟
چون این شب مصادف با شهادت ایشان است و لعن قاتل، اعلام برائت از ظلم است.
خواندن کدام سورهها در شب ۲۱ مستحب است؟
سورههای روم، عنکبوت و دخان و همچنین سوره قدر.
وقت انجام اعمال شب قدر تا کی است؟
از غروب آفتاب تا طلوع فجر (اذان صبح).
آیا خواندن دعای جوشن کبیر در شب ۲۱ واجب است؟
خیر، اما بسیار سفارش شده و از اعمال مشهور این شبهاست.