(روضه): السلام علیک یا غریب سامرا... آقا جان، شنیدم نیمه شب ریختند سرت... شنیدم با سر و پای برهنه تو را بردند... اما لااقل بدنت سالم ماند، سرت به نیزه نرفت... بمیرم برای دل زینب (س).
متن روضه کوتاه
2
روضه مکتوب: امام هادی (ع) در بستر شهادت بود، زهر بر بدنش اثر کرده بود، تشنگی امانش را بریده بود... اما یک نفر بود سرش را به دامان بگیرد، امام حسن عسکری (ع) بود... کربلا اما کسی نبود، شمر بود و خنجر...
متن روضه کوتاه
3
آه از سامرا... امامی که تمام عمر در حصر بود. حتی نگذاشتند شیعیانش راحت به دیدارش بیایند. و عاقبت زهر کینه معتز عباسی، جگرش را پاره پاره کرد. غریب آقام هادی.
متن روضه کوتاه
4
روضه احساسی: میگن امام هادی (ع) رو پیاده دنبال اسب خلیفه کشوندن... آقای من! شما رو پیاده بردن، اما لااقل دستاتون بسته نبود، بچه هاتون رو تازیانه نزدن... امان از دل زینب.
متن روضه کوتاه
5
زمزمه: زهر کین آتش زده بر جسم و جانت / ای فدای غربت و اشک روانت / یا علی بن محمد، یا نقی جان / سوختی و شد سیه رنگین کمانت
متن روضه کوتاه
نوحه سینه زنی (شور)
1
(بند اول) سامرا عزا گرفته / بوی کربلا گرفته / هادیِ آلِ پیمبر / در دلش نوا گرفته... واویلا واویلا.
نوحه سینه زنی (شور)
2
(بند دوم) دهمین نورِ ولایت / کشته شد در راهِ آیت / معتزِ ملعونِ گمراه / کرده بر آقا جنایت... مظلوم آقام هادی.
نوحه سینه زنی (شور)
3
(بند سوم) شیعهها بر سر زنید / ناله از حنجر زنید / در عزایِ هادیِ دین / حلقه بر این در زنید... آجرت الله یا مهدی.
نوحه سینه زنی (شور)
4
(بند چهارم) ای گلِ باغِ مدینه / سوختی از زهرِ کینه / داغِ تو سنگینه آقا / میزنیم سنگ به سینه... یا امام هادی مدد.
نوحه سینه زنی (شور)
شور و ذکر
1
یا هادیَ النقی / مولایِ متقی / جانم فدای تو / عشقِ خدا و حقی
شور و ذکر
2
سامرا کربلاست / مهدی صاحب عزاست / گریه کن چشمِ من / که موسمِ بکاست
شور و ذکر
3
غریبِ آقام / غریبِ آقام / امام هادی / علیه السلام
شور و ذکر
ویژگیهای روضه کوتاه برای وضعیت واتساپ
وضعیت (Status) واتساپ یا استوری، فضایی است که مخاطب در آن انتظار محتوای سریع و تاثیرگذار را دارد. روضه کوتاه نوشتاری باید در چند جمله، اوج مصیبت (Goreiz) را بیان کند. استفاده از کلمات کلیدی مثل «نیمه شب»، «زهر»، «تشنگی» و مقایسه با کربلا، سریعاً احساسات مذهبی مخاطب را درگیر میکند.
مقایسه سامرا و کربلا در نوحهها
یکی از سنتهای مداحی و روضهخوانی، «گریز زدن» به کربلاست. در نوحههای شهادت امام هادی (ع)، معمولاً غربت ایشان در سامرا با غربت امام حسین (ع) در کربلا مقایسه میشود. این تکنیک باعث میشود اشک مخاطب جاری شود و عمق فاجعه بهتر درک گردد.
ریتم و وزن در متن نوحه
متنهایی که تحت عنوان «نوحه» یا «زمزمه» نوشته میشوند، باید دارای وزن و قافیه مشخص باشند تا مخاطب بتواند آنها را در ذهن خود با آهنگ بخواند. استفاده از جملات کوتاه و تکرارِ ترجیعبندها (مثل واویلا، غریب آقام) به حفظ ریتم کمک میکند.
روضه ورود به خانه امام
یکی از مصائب امام هادی (ع)، هجوم مأموران خلیفه به خانه ایشان در نیمه شب است. این واقعه یادآور هجوم به خانه حضرت زهرا (س) و همچنین بردن امیرالمؤمنین (ع) است. اشاره به این شباهتهای تاریخی در روضههای کوتاه، بسیار سوزناک است.
اهمیت ذکر مصیبت در فضای مجازی
انتشار روضه و نوحه در فضای مجازی، نوعی اقامه عزا در حسینیهای به وسعت جهان است. این کار باعث میشود حتی کسانی که امکان حضور در هیئت را ندارند، با خواندن این متون دلی بشکنند و در ثواب عزاداری شریک شوند.
سوالات متداول
آیا خواندن روضه از روی متن گوشی ثواب دارد؟
بله، هر چیزی که باعث یادآوری مصائب اهل بیت و حزن قلبی شود، عبادت و دارای ثواب است.
بهترین گریز روضه برای امام هادی چیست؟
گریز به مجلس شراب متوکل و جسارت به سر مقدس امام حسین (ع) یا گریز به پیاده بردن امام.
آیا میتوانم این متنها را در هیئت بخوانم؟
بله، متنهای بخش «نوحه سینه زنی» کاملاً دارای وزن و مناسب برای شور یا واحد در هیئتهای خانگی و عمومی هستند.
چگونه حالت حزن را در متن منتقل کنیم؟
با استفاده از کلمات عاطفی، سه نقطه (...) برای مکث، و جملات ندایی (مثل ای وای، آه).
آیا ذکر منبع تاریخی در روضه کوتاه لازم است؟
در روضه احساسی خیر، اما محتوا باید مستند به مقاتل معتبر باشد و از تحریف پرهیز شود.
تفاوت نوحه و روضه چیست؟
روضه بیان داستان مصیبت با لحن سوزناک و معمولاً بدون ریتم تند است، اما نوحه ریتمیک است و برای سینه زنی استفاده میشود.
آیا برای وضعیت واتساپ باید عکس هم بگذاریم؟
بله، قرار دادن این متنها روی یک عکس زمینه مشکی یا عکس ضریح سامرا تاثیر آن را بسیار بیشتر میکند.
چه مداحیهایی برای استوری این روز معروف هستند؟
مداحیهای «سامرا عزا گرفته» از کریمی یا میثم مطیعی بسیار معروف و مناسب هستند.
معنی کلمه نقی چیست؟
نقی یعنی پاکیزه و خالص؛ لقبی که نشاندهنده طهارت ذاتی امام در برابر تهمتهای دشمنان است.
آیا امام هادی شهید شدند یا به مرگ طبیعی فوت کردند؟
ایشان قطعاً شهید شدند و توسط معتز عباسی با زهر مسموم گشتند.