شاید در نگاه اول، آمار علمی خشک و پر از عدد به نظر برسد، اما در عمق آن زیبایی خیرهکنندهای نهفته است. توزیع نرمال (Normal Distribution) که شبیه زنگوله است، یکی از زیباترین منحنیهای طبیعت است که در همه جا، از قد انسانها تا شکل کهکشانها دیده میشود. آمارگر کسی است که این نظم پنهان و هارمونی شگفتانگیز را در دل آشوب جهان کشف میکند. روز آمار، روز ستایش این زیبایی ریاضیگونه است.
اگر شعر، بیان احساسات با کلمات است، آمار بیان واقعیتها با اعداد است. همانطور که شاعر واژهها را گزینش میکند تا تاثیری عمیق بگذارد، متخصص آمار دادهها را پالایش و تحلیل میکند تا حقیقتی را آشکار سازد. هر نمودار آماری، یک بیت شعر بصری است که داستانی از رشد، سقوط، تغییر و امید را روایت میکند. نگاه هنری به آمار، آن را از یک علم محض به یک هنر متعالی تبدیل میکند.
علم آمار به ما درس تواضع و امید میدهد. تواضع از این جهت که هیچ چیز «قطعی» نیست و همیشه احتمال خطا وجود دارد (عدم قطعیت). و امید از این جهت که حتی در کمترین احتمالات، شانس وقوع وجود دارد. زندگی انسان نیز رقصی در میان همین احتمالات است. روز آمار و برنامهریزی، فرصتی برای تأمل در فلسفه زندگی و پذیرش نقش شانس و انتخاب در سرنوشت ماست.
برنامهریزی شباهت عجیبی به نقاشی دارد. برنامهریز، بومِ سفیدی به نام «آینده» در پیش رو دارد و با قلممویِ «استراتژی» و رنگهای «منابع»، تصویری از آنچه میخواهد باشد را ترسیم میکند. این تصویر باید هم زیبا (آرمانگرایانه) و هم واقعی (مبتنی بر آمار) باشد. مدیران استراتژیک، هنرمندانی هستند که رویای سازمان را قبل از خلق شدن، میبینند و میکشند.
فلورانس نایتینگل (بانوی چراغبهدست و آمارگر) میگوید: «آمار دقیقترین راه برای درک افکار خداوند است.» یا اچ.جی. ولز میگوید: «روزی خواهد رسید که تفکر آماری برای یک شهروند کارآمد، به اندازه توانایی خواندن و نوشتن ضروری خواهد بود.» این جملات نشان میدهند که آمار نه یک ابزار جانبی، بلکه جوهره درک هستی و مدیریت جوامع بشری است.
