روز چهاردهم بهمن ماه در تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران به عنوان روز ملی فناوری فضایی نامگذاری شده است. این روز یادآور پرتاب موفقیتآمیز ماهواره امید در سالهای گذشته است که ایران را به جمع کشورهای دارای چرخه کامل فناوری فضایی وارد کرد. اهمیت این روز نه تنها در بعد فنی و علمی، بلکه در بعد سیاسی و استراتژیک نیز بسیار برجسته است، زیرا این دستاوردها در شرایط تحریمهای سخت بینالمللی و با تکیه بر دانش بومی دانشمندان جوان ایرانی حاصل شده است.
پیشرفتهای خیرهکننده ایران در صنعت هوافضا، مرهون تلاشهای شبانهروزی و جهادی دانشمندان جوانی است که با الهام از آموزههای دینی و ملی، غیرممکنها را ممکن ساختند. این نخبگان که اغلب در دانشگاههای داخل کشور تحصیل کردهاند، با مهندسی معکوس و سپس نوآوری و طراحی بومی، توانستند تکنولوژیهای پیچیده موشکی و ماهوارهای را بومیسازی کنند. اعتماد به جوانان مومن و متخصص، کلید طلایی این موفقیتها بوده است.
چرخه کامل فناوری فضایی شامل توانایی طراحی و ساخت ماهواره، طراحی و ساخت پایگاه پرتاب، طراحی و ساخت موشک ماهوارهبر، و همچنین ایستگاههای کنترل و دریافت دادههای زمینی است. جمهوری اسلامی ایران با دستیابی به تمام این مراحل، استقلال خود را در استفاده از فضا برای مقاصد صلحآمیز، مخابراتی، سنجشی و کشاورزی تضمین کرده است.
از ماهواره امید تا ماهوارههای پیشرفتهتری نظیر فجر، نوید، ظفر و خیام، مسیر پرشتابی طی شده است. برنامه فضایی ایران با هدفگذاریهای دقیق در برنامه توسعه، به دنبال دستیابی به مدارهای بالاتر و ارسال ماهوارههای سنگینتر است. این پیشرفتها علاوه بر ارتقای جایگاه علمی ایران در جهان، کاربردهای ملموسی در مدیریت بلایای طبیعی، پایش منابع آبی و کشاورزی و توسعه ارتباطات دارد.
پیام اصلی روز فناوری فضایی، اثبات شعار ما میتوانیم است. این روز به تمام دانشجویان و دانشآموزان ایرانی یادآوری میکند که با ایمان و تلاش، هیچ قلهای فتحناشدنی نیست. گرامیداشت این روز فرصتی است برای ترویج فرهنگ علمدوستی، پژوهشمحوری و تقویت روحیه ملی در بین نسل جدید که آیندهسازان ایران اسلامی خواهند بود.
