دروغ سیزده یا همان «آوریل فولز» ایرانی، یکی از رسمهای سرگرمکننده در روز سیزده بدر است که در سالهای اخیر رواج پیدا کرده است. هدف از این رسم، شوخی کردن، خندیدن و ایجاد فضایی شاد در جمع دوستان و خانواده است. برخلاف دروغگویی که عملی نکوهیده است، دروغ سیزده یک شوخی آشکار است که معمولاً بلافاصله یا پس از مدت کوتاهی فاش میشود تا باعث خنده شود. نکته مهم در این شوخیها، رعایت ادب و پرهیز از دروغهایی است که باعث نگرانی جدی یا رنجش دیگران شود.
اگرچه برخی این رسم را تقلیدی از دروغ اول آوریل غربی میدانند، اما در متون کهن ایرانی نیز اشارههایی به شوخی و بذلهگویی در ایام نوروز و جشنها شده است. جشن سیزده بدر به عنوان جشنی برای شادی و خنده، بستر مناسبی برای این نوع شوخیهاست. ایرانیان باستان معتقد بودند که خنده و شادی، ارواح پلید و غم را دور میکند، بنابراین شوخی کردن در این روز میتواند ریشه در باورهای کهن برای دفع نحسی و جذب انرژی مثبت داشته باشد.
یکی از نکات کلیدی در طراحی دروغ سیزده، حفظ احترام و کرامت افراد است. شوخیها نباید به گونهای باشد که به شخصیت کسی توهین شود یا خبری ناگوار (مانند مرگ یا بیماری) را به دروغ اعلام کند که باعث شوک روحی شود. بهترین نوع دروغهای سیزده، آنهایی هستند که غیرمحتمل، خلاقانه و صرفاً بامزه باشند و پس از برملا شدن، لبخند را به لب همه، حتی سوژه شوخی، بیاورند.
خندیدن و شوخی کردن یکی از بهترین راهها برای کاهش استرس و بهبود سلامت روان است. پایان تعطیلات نوروز ممکن است برای برخی با دلتنگی یا نگرانی از شروع کار همراه باشد. دروغهای سیزده و شوخیهای دوستانه کمک میکند تا فضای سنگین پایان تعطیلات شکسته شود و افراد با روحیهای شادتر و انرژی بیشتر آماده شروع روزهای کاری سال جدید شوند. خنده جمعی، پیوندهای عاطفی را نیز محکمتر میکند.
علاوه بر دروغ سیزده، انجام بازیهای گروهی، پانتومیم، مسابقات طنز و تعریف کردن خاطرات خندهدار میتواند روز سیزده بدر را خاطرهانگیز کند. خلاقیت در شوخیها (مثلاً فتوشاپهای بامزه یا خبرهای عجیب اما بیضرر) میتواند ذوق و قریحه طنز شما را نشان دهد. مهم این است که هدف نهایی، شاد کردن دلها و ایجاد خاطرات خوش در دامن طبیعت باشد.
