علم یکی از مهمترین و هنریترین نمادهای عاشورایی است. این سازه فولادی که گاهی چندین متر ارتفاع و صدها کیلو وزن دارد، نماد پرچمدار کربلا، حضرت عباس (ع) است. تیغههای فولادی انعطافپذیر، مجسمههای حیوانات (مثل شیر نماد شجاعت، کبوتر نماد پیامرسانی) و پرهای رنگین، همگی مفاهیم خاصی دارند. علمکشی کاری پهلوانی است و نشاندهنده ارادت فرد به علمدار کربلاست.
برخلاف تصور اولیه توریستها، «نخل» در اینجا به معنی درخت خرما نیست، بلکه یک سازه چوبی مشبک و بزرگ شبیه برگ درخت سرو (نماد آزادگی) است. این سازه نمادین تابوت امام حسین (ع) محسوب میشود. در مراسم نخلگردانی، صدها مرد زیر این سازه سنگین میروند و آن را با شکوه خاصی در میدان شهر میچرخانند که نماد تشییع جنازه باشکوه امام است.
کتل در واقع اسبی است که آن را با پارچهها و شالهای رنگی تزیین میکنند اما سواری ندارد. این نماد یادآور «ذوالجناح»، اسب امام حسین (ع) است که پس از شهادت ایشان، با زین واژگون و یال خونین به سمت خیمهها بازگشت و خبر شهادت را آورد. کتل معمولاً در جلوی دستههای عزاداری حرکت داده میشود.
یکی از جذابترین بخشها برای توریستها، فرهنگ «نذری» است. ایرانیان معتقدند غذایی که به نام امام حسین (ع) پخته میشود، متبرک است. توزیع رایگان غذا، چای و شربت بین همه مردم (غنی و فقیر و توریست)، جلوهای از سخاوت و برابری اجتماعی در فرهنگ عاشوراست.
به گردشگران توصیه میشود که در این ایام لباسهای پوشیده و محترمانه بپوشند (رنگ تیره ترجیح داده میشود). عکاسی معمولاً آزاد است اما بهتر است قبل از عکاسی کلوزآپ از چهره افراد، اجازه بگیرند. سکوت و احترام در هنگام عبور دستهها یا مراسم دعا، نشانه درک فرهنگی گردشگر است.
