متن ادبی درباره غربت پیامبر بعد از وفات خدیجه 1404

سال دهم بعثت است. مکه هوای سنگینی دارد. گویی در و دیوار شهر می‌دانند که قلب تپنده رسول خدا (ص) ایستاده است. خدیجه رفت و نام این سال را «عام الحزن» گذاشتند. مگر می‌شود خدیجه نباشد و محمد (ص) غمگین نباشد؟ او که در طوفان‌های سهمگین تهمت و آزار، لنگر آرامش کشتی نبوت بود.

اندوه پیامبر در فراق خدیجه، اندوهی گذرا نبود. غمی بود که بر عمق جان می‌نشست. خانه‌ای که روزی پناهگاه وحی بود، اکنون خالی از بانویی است که با لبخندش، خستگی را از دوش نبی مکرم اسلام برمی‌داشت. عام الحزن، تقویم دلتنگی‌های پیامبر است.

تاریخ می‌نویسد عام الحزن، اما تو بخوان سالی که پشت پیامبر شکست. ابوطالب حامی بیرونی بود و خدیجه آرامش درونی. و حالا هر دو رفته‌اند و محمد (ص) در میان گرگ‌های قریش تنها مانده است.

رسول خدا (ص) هر بار که گوسفندی قربانی می‌کرد، می‌فرمود سهمی برای دوستان خدیجه بفرستید. عایشه می‌پرسید: چرا خدیجه؟ پیامبر با چشمانی اشک‌بار می‌فرمود: خدیجه و کجاست مثل خدیجه؟ وقتی همه مرا طرد کردند، او پناهم داد.

خاطرات خدیجه (س) در کوچه پس کوچه‌های ذهن پیامبر قدم می‌زد. یاد روزهایی که سنگ‌پران‌ها پیامبر را زخمی می‌کردند و این دستان مهربان خدیجه بود که مرهم بر زخم‌هایش می‌گذاشت. حالا چه کسی خاکستر از سر و روی رسول خدا پاک کند؟

هنوز صدای مهربانش در گوش خانه می‌پیچد: «ای پسر عمو! استوار باش که خدا با توست». این جملات، سوخت موشک نبوت بود در روزگار غربت.

خدیجه (س) فقط همسر نبود؛ او شریک رسالت بود. او اولین کسی بود که به «اقرأ باسم ربک» لبیک گفت. وقتی پیامبر از غار حرا لرزان به خانه آمد، این شانه امن خدیجه بود که او را آرام کرد و گفت: خدا تو را خوار نخواهد کرد.

غربت پیامبر (ص) بعد از خدیجه، غربت یک مرد نیست؛ غربت یک تفکر است که بزرگترین حامی اقتصادی و عاطفی‌اش را از دست داده. خدیجه کوهی بود که پیامبر به آن تکیه می‌داد و حالا این کوه به آسمان رفته است.

بدون خدیجه، تحمل نیش زبان‌های ابولهب‌ها و ام‌جمیل‌ها چقدر سخت‌تر شده است. دیگر کسی نیست که در خانه را باز کند و با نگاهی سرشار از ایمان بگوید: فدای قدم‌هایت یا رسول الله.

اشک‌های پیامبر در سوگ خدیجه، تفسیر آیه مودت است. مگر می‌شود محبوب خدا باشی و بر فراق محبوبت گریه نکنی؟ پیامبر گریست تا به تاریخ بگوید: مقام زن در اسلام آنقدر والاست که اشرف مخلوقات در فراقش اشک می‌ریزد.

فاطمه (س) کوچک است و بهانه مادر می‌گیرد. پیامبر او را در آغوش می‌کشد، اما خود نیز نیازمند تسلی است. هر قطره اشکی که بر محاسن مبارک پیامبر می‌چکد، گواهی می‌دهد که خدیجه تکرار نشدنی است.

سال‌ها بعد، وقتی پیامبر (ص) یاد خدیجه می‌کرد، بغض راه گلویش را می‌بست. او هرگز محبت‌های خدیجه را فراموش نکرد و این وفاداری، درس عشق است برای همه اعصار.

در لحظات آخر، خدیجه (س) نگران خود نبود؛ نگران تنهایی محمد (ص) بود. نگاهش به در دوخته شده بود، انگار می‌خواست بگوید: یا رسول الله، مرا ببخش که دیگر نمی‌توانم حمایتت کنم.

غربت آنجاست که ثروتمندترین زن قریش، در لحظه مرگ کفنی ندارد. اما او خوشحال بود که همه چیزش را فدای راه خدا کرده است. پیامبر بر بالینش نشست و وعده داد که خدا در بهشت قصری از زبرجد برایش بنا کرده است.

خدیجه رفت، اما وصیت عملی‌اش باقی ماند: «ایمان، ایستادگی، انفاق». و پیامبر (ص) تنها شد تا بار سنگین رسالت را زین پس بدون یار دیرینش به دوش بکشد.