پهلوانی به بازوی ستبر نیست، به افتادگی و دستگیری است.
اندرز و اخلاقی
2
در مرام ما، زمین زدن هنر نیست؛ زمین خورده را بلند کردن هنر است.
اندرز و اخلاقی
3
پهلوان کسی است که بر هوای نفس خود پیروز شود، نه فقط بر حریف در میدان.
اندرز و اخلاقی
4
رسم جوانمردی، امانتداری، راستگویی و دفاع از مظلوم است. پهلوان باشیم.
اندرز و اخلاقی
5
مدالها زنگ میزنند و رکوردها شکسته میشوند، اما نام نیک پهلوان ابدی است.
اندرز و اخلاقی
6
زورخانه مکتب انسانسازی است، نه فقط بدنسازی. اول اخلاق، بعد ورزش.
اندرز و اخلاقی
7
سر به زیر بودن در اوج قدرت، نشانه پهلوانی است. درخت هرچه پربارتر، سر به زیرتر.
اندرز و اخلاقی
8
پهلوان واقعی کسی است که مردم در کنارش احساس امنیت و آرامش کنند.
اندرز و اخلاقی
9
گذشت و فداکاری، دو بال پرواز برای رسیدن به قله پهلوانی است.
اندرز و اخلاقی
10
یا علی گفتن و عشق آغاز شد... پهلوانی با نام مولا علی (ع) گره خورده است.
اندرز و اخلاقی
توصیه به ورزشکاران
1
قهرمان عزیز، اخلاقت را قهرمانانه کن تا پهلوان شوی.
توصیه به ورزشکاران
2
سکوی قهرمانی لرزان است، اما تخت پادشاهی در دل مردم با اخلاق به دست میآید.
توصیه به ورزشکاران
3
به حریفت احترام بگذار، که او شریک قهرمانی توست. بازی جوانمردانه (Fair Play) همان پهلوانی است.
توصیه به ورزشکاران
4
ورزش بدون اخلاق، پرورش جسم است برای قلدری؛ ورزش با اخلاق، پرورش روح است برای پهلوانی.
توصیه به ورزشکاران
5
غرور، آفت قهرمانی است. پهلوانان هرگز مغرور نمیشوند.
توصیه به ورزشکاران
6
الگوی تو پوریای ولی باشد که پشت خود را به خاک مالید تا دل مادری نشکند.
توصیه به ورزشکاران
7
قدرتت را خرج خدمت به ضعفا کن، نه فخرفروشی به آنان.
توصیه به ورزشکاران
8
پیراهن تیم ملی مقدس است؛ با رفتار نیکت، حرمت آن را حفظ کن.
توصیه به ورزشکاران
9
پهلوان بودن سخت است، اما شیرین. سختیاش مبارزه با نفس است و شیرینیاش دعای مردم.
توصیه به ورزشکاران
10
ورزشکار با اخلاق، سفیر فرهنگی یک ملت است.
توصیه به ورزشکاران
اجتماعی و فرهنگی
1
جامعه امروز بیش از هر زمان دیگری تشنه مرام پهلوانی و گذشت است.
اجتماعی و فرهنگی
2
بیایید در رانندگی، در بازار، در همسایگی، پهلوان باشیم. حق کسی را ضایع نکنیم.
اجتماعی و فرهنگی
3
پهلوانان امروز، آتشنشانان، مدافعان سلامت و خیرین بینام و نشان هستند.
اجتماعی و فرهنگی
4
جوانمردی جنسیت نمیشناسد؛ هر کس باری از دوش کسی بردارد، پهلوان است.
اجتماعی و فرهنگی
5
فرهنگ پهلوانی یعنی بیتفاوت نبودن نسبت به مشکلات هموطنان.
اجتماعی و فرهنگی
6
احیای سنت گلریزان، احیای روحیه فتوت و یاری در جامعه است.
اجتماعی و فرهنگی
7
در دنیای رقابتهای بیرحم، تو آن کسی باش که دست یاری دراز میکند.
اجتماعی و فرهنگی
8
مردانگی به سبیل و بازو نیست، به غیرت و شرف است.
اجتماعی و فرهنگی
9
بیایید به فرزندانمان بیاموزیم که برنده شدن به هر قیمتی ارزش ندارد.
اجتماعی و فرهنگی
10
رسم عیاری و لوطیگری قدیم، همان مسئولیت اجتماعی امروز است.
اجتماعی و فرهنگی
ادبی
1
پوریای ولی گفت که صیدم به کمند است / از همت داوود نبی بخت بلند است / افتادگی آموز اگر طالب فیضی / هرگز نخورد آب زمینی که بلند است.
ادبی
2
شیر خدا و رستم دستانم آرزوست...
ادبی
3
ز نیرو بود مرد را راستی / ز سستی کژی زاید و کاستی.
ادبی
4
ادب پهلوان است و زور است و زر / ادب دارد از هر سه اینها گذر.
ادبی
5
رسم عاشقکشی و شیوه شهرآشوبی / پهلوانی است که در کوی تو ماوا دارد.
ادبی
6
گر بر سر نفس خود امیری، مردی / گر بر دگری خرده نگیری، مردی.
ادبی
7
آیین جوانمردی، آیینه جان است.
ادبی
8
خاک شو تا گل برویی در بهار.
ادبی
9
در معرکه دهر، پهلوان آن است که تیغ زبان در نیام کشد.
ادبی
10
نام مردی را با طلا باید نوشت، نه بر طلا.
ادبی
تفاوت قهرمانی و پهلوانی
قهرمانی (Championship) یک دستاورد فنی و جسمانی است که با پیروزی در مسابقه و کسب مدال به دست میآید. اما پهلوانی (Heroism/Chivalry) یک مرتبه اخلاقی و معنوی است. قهرمان ممکن است فراموش شود، اما پهلوان به دلیل منش، اخلاق، مردمداری و گذشت، در حافظه تاریخی ملت باقی میماند. پهلوان کسی است که قدرت بدنی خود را در خدمت ارزشهای انسانی و دفاع از مظلوم قرار میدهد.
زورخانه؛ مهد فرهنگ پهلوانی
ورزش زورخانهای یا باستانی، قدیمیترین ورزش بدنسازی جهان است که ریشه در تاریخ و فرهنگ ایران دارد. معماری زورخانه (با در ورودی کوتاه برای خم شدن و احترام) و ابزارهای آن (میل، کباده، سنگ) همگی نمادین هستند. گود زورخانه مقدس است و ورزشکاران با وضو و با رخصت گرفتن از سادات و پیشکسوتان وارد آن میشوند. این مکان نه فقط برای ورزش، بلکه برای پرورش روح و آموزش تواضع بوده است.
پوریای ولی؛ اسطوره عرفان و ورزش
پوریای ولی (محمود خوارزمی)، پهلوان، صوفی و شاعر ایرانی قرن هفتم و هشتم هجری، نماد تلفیق ورزش با عرفان است. داستان مشهور او که در آن تعمداً کشتی را به حریف جوانش میبازد تا دل مادر پیر آن جوان شاد شود و آبروی جوان حفظ گردد، اوج ایثار و غلبه بر نفس را نشان میدهد. او الگوی تاریخی تختی و تمام پهلوانان ایران است.
گلریزان؛ سنت فتوت
یکی از زیباترین آیینهای فرهنگ پهلوانی، مراسم «گلریزان» است. در این مراسم، پهلوانان و مردم در زورخانه جمع میشوند و برای کمک به نیازمندان، آزادی زندانیان جرائم غیرعمد یا کمک به ورشکستگان، پول جمع میکنند. این کار با حفظ آبروی فرد نیازمند انجام میشد و نشاندهنده مسئولیت اجتماعی ورزشکاران در قبال جامعه است.
اصول اخلاقی پهلوانی
مرامنامه پهلوانی شامل اصولی مانند: امانتداری، راستگویی، چشمپاکی (حفظ ناموس مردم)، دفاع از مظلوم، مبارزه با ظالم، احترام به بزرگترها (کسوت)، و فروتنی است. پهلوانان معتقد بودند که «ز نیرو بود مرد را راستی»؛ یعنی قدرت جسمانی باید منجر به راستی و درستی اخلاقی شود.
سوالات متداول
معنی واژه پهلوان چیست؟
در لغت به معنی دلیر، شجاع، درشتهیکل و منسوب به پارت (قوم پارت) است.
زورخانه چیست؟
محل سنتی برگزاری ورزشهای باستانی ایران که آداب و رسوم خاص مذهبی و اخلاقی دارد.
چرا در ورودی زورخانه کوتاه است؟
تا هر کس وارد میشود، حتی اگر پهلوان باشد، سر خم کند و تکبر را کنار بگذارد.
مرشد کیست؟
کسی که در زورخانه ضرب میزند، اشعار حماسی و مذهبی میخواند و ریتم ورزش را هماهنگ میکند.
فرق لوطی و پهلوان چیست؟
هر دو دارای صفات جوانمردی بودند، اما پهلوانان بیشتر با ورزش و زورخانه مرتبط بودند، در حالی که لوطیها بیشتر کنشگران اجتماعی محلات بودند.
رخصت گرفتن یعنی چه؟
یعنی اجازه گرفتن از بزرگترها و سادات برای ورود به گود یا انجام حرکات ورزشی، که نشانه ادب است.
بازوبند پهلوانی چیست؟
نشانی است که در گذشته پادشاهان به قویترین کشتیگیر کشور میدادند (تختی صاحب بازوبند بود).
آیا زنان هم ورزش زورخانهای دارند؟
در سالهای اخیر تلاشهایی برای حضور زنان در این رشته شده است، اما به صورت سنتی فضایی مردانه بوده است.
زنگ زورخانه برای چه کسی زده میشود؟
برای ورود پهلوانان صاحبزنگ، سادات و پیشکسوتان بسیار محترم به نشانه احترام.
شعار اصلی پهلوانان چیست؟
افتادگی آموز اگر طالب فیضی / هرگز نخورد آب زمینی که بلند است.