روز جهانی مبارزه با سرطان (World Cancer Day) یک رویداد بینالمللی است که هر سال در تاریخ ۴ فوریه (معادل ۱۵ یا ۱۶ بهمن) برگزار میشود. هدف اصلی این روز، افزایش آگاهی جهانی درباره خطرات سرطان، راههای پیشگیری، تشخیص زودهنگام و درمان آن است. این رویداد توسط «اتحادیه بینالمللی کنترل سرطان» (UICC) سازماندهی میشود تا با بسیج دولتها، سازمانها و افراد، از مرگومیرهای قابل پیشگیری ناشی از سرطان بکاهد و باورهای غلط درباره این بیماری را اصلاح کند.
این روز معمولاً با شعارهای خاصی مانند «ما میتوانیم، من میتوانم» یا «شکاف مراقبتی را ببندید» (Close the Care Gap) برگزار میشود که بر نقش جمعی و فردی در مبارزه با سرطان تاکید دارد. نمادهای مختلفی مانند روبان صورتی (برای سرطان پستان)، روبان طلایی (برای سرطان کودکان) و روبانهای رنگی دیگر برای انواع سرطانها استفاده میشود، اما به طور کلی روبان اسطوخودوس (بنفش روشن) نماد کلی همبستگی با همه بیماران سرطانی است.
تحقیقات نشان میدهد که بیش از یکسوم سرطانها با اصلاح سبک زندگی قابل پیشگیری هستند. عواملی مانند سیگار کشیدن، مصرف الکل، رژیم غذایی ناسالم، کمتحرکی و آلودگی هوا نقش مهمی در ابتلا به سرطان دارند. روز جهانی سرطان فرصتی است تا به مردم یادآوری شود که با ترک عادات مضر، ورزش منظم، مصرف میوه و سبزیجات و دوری از استرس، میتوانند ریسک ابتلا را به طرز چشمگیری کاهش دهند.
یکی از پیامهای کلیدی این روز، اهمیت غربالگری و تشخیص زودهنگام است. بسیاری از سرطانها اگر در مراحل اولیه شناسایی شوند، کاملاً قابل درمان هستند. انجام تستهای دورهای مانند ماموگرافی، پاپ اسمیر، کولونوسکوپی و آزمایشهای خون برای گروههای سنی مختلف توصیه میشود. شکستن تابوی صحبت درباره بیماری و تشویق مردم به مراجعه به پزشک در صورت مشاهده علائم مشکوک، از اهداف مهم این روز است.
مبارزه با سرطان تنها جنبه جسمانی ندارد؛ سلامت روان بیمار و خانواده او نیز بسیار حیاتی است. حمایت عاطفی، امیدبخشی و پرهیز از ترحمهای آزاردهنده، نقش مهمی در روند بهبودی دارد. در این روز بر لزوم دسترسی عادلانه همه بیماران به خدمات درمانی، فارغ از نژاد، درآمد و محل زندگی تاکید میشود و از دولتها خواسته میشود تا با کاهش هزینههای درمان، رنج مضاعف بیماران را کم کنند.
