روز جهانی سلامت روان 1405

18 مهر

آگاهی‌بخشی

1

سلامت روان، تجمل نیست؛ یک ضرورت است. درست مثل جسممان، روحمان هم نیاز به مراقبت دارد.

آگاهی‌بخشی
2

افسردگی نشانه ضعف نیست، نشانه این است که مدت زیادی قوی بوده‌ایم. با خودمان مهربان باشیم.

آگاهی‌بخشی
3

دردی که دیده نمی‌شود، دردناک‌تر است. هوای سلامت روان خود و اطرافیانمان را داشته باشیم.

آگاهی‌بخشی
4

مراجعه به روانشناس، انگ نیست؛ نشانه بلوغ فکری و شجاعت برای تغییر است.

آگاهی‌بخشی
5

ذهن آرام، جسم سالم می‌سازد. امروز دقیقه‌ای بایست و حال دلت را بپرس.

آگاهی‌بخشی
6

روز جهانی سلامت روان یادآور این است که «حال خوب» ساختنی است، نه یافتنی.

آگاهی‌بخشی
7

اضطراب و استرس، دزدان خاموش شادی هستند. با آگاهی و کمک حرفه‌ای، دست دزدها را کوتاه کنیم.

آگاهی‌بخشی
8

شنونده خوبی باشیم. گاهی یک گوش شنوا می‌تواند جانی را نجات دهد و امیدی را زنده کند.

آگاهی‌بخشی
9

خودمراقبتی خودخواهی نیست. شما نمی‌توانید از فنجان خالی به دیگران آب بدهید. اول خودتان را پر کنید.

آگاهی‌بخشی
10

سلامت روان حقی برای همه، در همه جا. بیایید برای دسترسی عادلانه به خدمات روانشناسی تلاش کنیم.

آگاهی‌بخشی

معنوی و آرامش‌بخش

1

«أَلَا بِذِکْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ»؛ یاد خدا آرام‌بخش دل‌هاست. در تلاطم زندگی، لنگر یاد او را رها نکنیم.

معنوی و آرامش‌بخش
2

آرامش سهم کسانی است که به حکمت خدا ایمان دارند و راضی به رضای او هستند. روزت پر از آرامش.

معنوی و آرامش‌بخش
3

دعا و نیایش، قوی‌ترین نسخه برای درمان بی‌قراری‌های روح است. با خدا حرف بزن، او می‌شنود.

معنوی و آرامش‌بخش
4

توکل یعنی سپردن بارِ سنگین نگرانی‌ها به دستان قدرتمند پروردگار. ذهنت را آزاد کن.

معنوی و آرامش‌بخش
5

سلامت روح در گرو ارتباط سالم با خالق و مخلوق است. کینه‌ها را دور بریز تا سبک شوی.

معنوی و آرامش‌بخش
6

قرآن شفاست برای آنچه در سینه‌هاست. در روز سلامت روان، با کلام وحی انس بگیریم.

معنوی و آرامش‌بخش
7

نماز، تمرین تمرکز و آرامش است. سر بر سجده بگذار و غم‌هایت را به زمین بسپار.

معنوی و آرامش‌بخش
8

ایمان، نوری است که تاریکی‌های ناامیدی و افسردگی را کنار می‌زند. مؤمن هرگز بن‌بست ندارد.

معنوی و آرامش‌بخش
9

صبر، کلید سلامت روان در سختی‌هاست. «ان مع العسر یسرا»؛ یقیناً بعد از هر سختی آسانی است.

معنوی و آرامش‌بخش
10

روح انسان نفخه الهی است؛ قدر این امانت مقدس را بدانیم و با گناه و ناامیدی آلوده‌اش نکنیم.

معنوی و آرامش‌بخش

حمایتی

1

رفیق، اگر حالت خوب نیست، من هستم. لازم نیست همیشه قوی باشی.

حمایتی
2

اشک ریختن عیب نیست، پاکسازی روح است. نگذار غم‌ها در دلت رسوب کنند.

حمایتی
3

اگر احساس خستگی روحی می‌کنی، استراحت کن، اما تسلیم نشو. فردا روز دیگری است.

حمایتی
4

تو تنها نیستی. میلیون‌ها نفر در جهان با چالش‌های ذهنی مبارزه می‌کنند. کمک گرفتن حق توست.

حمایتی
5

سلامت روان یعنی بدانی ارزشمندی، حتی وقتی هیچ کاری انجام نمی‌دهی.

حمایتی
6

به دوستت زنگ بزن و بپرس «واقعاً حالت چطوره؟». شاید منتظر همین تماس باشد.

حمایتی
7

مهربانی با خود، اولین قدم برای شفای زخم‌های روانی است. خودت را در آغوش بگیر.

حمایتی
8

تغییر درد دارد، اما درد ماندن در جایی که به آن تعلق نداری، بیشتر است. برای سلامت روانت تغییر کن.

حمایتی
9

مرزگذاری در روابط، بی‌احترامی نیست؛ حفاظت از حریم سلامت روان توست.

حمایتی
10

یادمان باشد، بیماری روانی مثل شکستگی پاست؛ نیاز به درمان دارد و خجالت ندارد.

حمایتی

خانوادگی

1

خانواده امن، پایگاه سلامت روان فرزندان است. خانه را محل آرامش کنیم نه تنش.

خانوادگی
2

گفتگوی محترمانه در خانه، واکسن ضد افسردگی و اضطراب برای اعضای خانواده است.

خانوادگی
3

پدر و مادر عزیز، سلامت روان کودکتان از نمرات مدرسه‌اش مهم‌تر است. به او فشار نیاورید.

خانوادگی
4

همسر مهربانم، آرامش تو آرامش زندگی ماست. بیا غم‌خوار هم باشیم نه غم‌ساز.

خانوادگی
5

درک متقابل و همدلی، ستون‌های سلامت روان در زندگی مشترک هستند.

خانوادگی
6

اجازه دهیم فرزندانمان احساساتشان را بیان کنند، حتی اگر خشم یا ترس باشد. سرکوب نکنیم.

خانوادگی
7

وقت گذاشتن برای تفریح مشترک، باتری روانی خانواده را شارژ می‌کند.

خانوادگی
8

احترام به حریم خصوصی نوجوانان، ضامن سلامت روان و اعتماد آن‌هاست.

خانوادگی
9

مشکلات کاری را پشت در خانه بگذاریم. خانه حریم امن محبت است.

خانوادگی
10

سلامت روان سالمندان را فراموش نکنیم؛ آن‌ها تشنه توجه و هم‌صحبتی هستند.

خانوادگی

آموزنده

1

استرس مزمن سیستم ایمنی بدن را تضعیف می‌کند. مراقبت از روان، مراقبت از جسم است.

آموزنده
2

خواب کافی، تغذیه سالم و ورزش، سه ضلع مثلث سلامت روان هستند.

آموزنده
3

نشخوار فکری (فکر کردن مداوم به گذشته) سمی است که شادی امروز را می‌کشد.

آموزنده
4

مدیتیشن و تنفس عمیق، ابزارهای ساده اما قدرتمند برای کنترل اضطراب هستند.

آموزنده
5

نه گفتن را یاد بگیرید. راضی نگه داشتن همه، به قیمت نابودی روان خودتان تمام می‌شود.

آموزنده
6

هر احساسی پیامی دارد. به جای سرکوب، پیامی که خشم یا غم برایتان دارد را بشنوید.

آموزنده
7

کمال‌گرایی دشمن آرامش است. «کافی بودن» را تمرین کنید.

آموزنده
8

شبکه‌های اجتماعی ویترین زندگی دیگران است، با پشت صحنه زندگی خودتان مقایسه نکنید.

آموزنده
9

نوشتن افکار و احساسات (روزنامه‌نگاری)، راهی عالی برای تخلیه ذهن است.

آموزنده
10

مراجعه سالانه به روانشناس (چکاپ روانی) به اندازه آزمایش خون اهمیت دارد.

آموزنده

شعار امسال روز جهانی سلامت روان

هر ساله فدراسیون جهانی سلامت روان شعاری را انتخاب می‌کند. موضوعاتی مانند «سلامت روان حقی برای همه»، «مراقبت از سلامت روان در محیط کار» و «مبارزه با انگ بیماری‌های روانی» از محورهای اصلی این روز در سال‌های اخیر بوده‌اند. هدف این شعارها، جلب توجه دولت‌ها و جوامع به شکاف‌های موجود در خدمات بهداشت روان است.

انگ‌زدایی از بیماری‌های روانی

یکی از بزرگترین موانع درمان بیماری‌های روانی در ایران و جهان، «انگ» یا استیگما است. بسیاری از افراد از ترس قضاوت شدن، برچسب «دیوانه» خوردن یا طرد شدن، مشکلات خود را پنهان می‌کنند. فرهنگ‌سازی برای اینکه بدانیم بیماری روانی مثل بیماری جسمی (دیابت یا فشار خون) نیاز به درمان دارد، وظیفه رسانه‌ها و تک‌تک ماست.

نقش معنویت در سلامت روان

تحقیقات نشان داده است که باورهای مذهبی و معنوی می‌تواند به عنوان یک سپر محافظتی در برابر استرس و افسردگی عمل کند. توکل به خدا، دعا، نماز و شرکت در مراسم مذهبی، حس معنا داشتن در زندگی و تعلق به یک منبع قدرت بی‌پایان را تقویت می‌کند که باعث کاهش اضطراب و افزایش تاب‌آوری می‌شود.

تفاوت غم و افسردگی

غمگین بودن یک واکنش طبیعی به اتفاقات ناخوشایند است و گذراست، اما افسردگی یک اختلال خلقی است که با علائمی مثل ناامیدی مداوم، بی‌لذتی، تغییر در خواب و اشتها و افکار منفی همراه است و بیش از دو هفته طول می‌کشد. تشخیص این تفاوت برای اقدام به موقع جهت درمان ضروری است.

کمک‌های اولیه روانشناختی

همانطور که برای جراحات جسمی کمک‌های اولیه داریم، برای بحران‌های روانی هم باید بلد باشیم چطور کمک کنیم. گوش دادن بدون قضاوت، اطمینان دادن به فرد که تنها نیست، دور کردن وسایل خطرناک (در صورت افکار خودکشی) و تشویق به مراجعه به متخصص، اصول اولیه کمک به فردی است که دچار بحران روحی شده است.

سوالات متداول

تفاوت روانشناس و روانپزشک چیست؟
روانشناس (Psychologist) با روان‌درمانی و گفتگو به درمان می‌پردازد و دارو تجویز نمی‌کند، اما روانپزشک (Psychiatrist) پزشک است و می‌تواند برای تعادل شیمیایی مغز دارو تجویز کند.
چه زمانی باید به مشاور مراجعه کنیم؟
وقتی مشکلات روحی باعث اختلال در زندگی روزمره، کار، تحصیل یا روابط ما شده باشد و نتوانیم به تنهایی آن‌ها را حل کنیم.
آیا داروهای اعصاب اعتیادآورند؟
خیر، اکثر داروهای جدید اعتیادآور نیستند و اگر تحت نظر پزشک مصرف و قطع شوند، مشکلی ایجاد نمی‌کنند. ترس از وابستگی نباید مانع درمان شود.
برای کاهش استرس فوری چه کنیم؟
تکنیک تنفس عمیق (۴ ثانیه دم، ۷ ثانیه نگه داشتن، ۸ ثانیه بازدم)، نوشیدن آب سرد و قدم زدن سریع می‌تواند کمک کننده باشد.
شماره اورژانس اجتماعی برای مشاوره چیست؟
شماره ۱۴۸۰ (صدای مشاور بهزیستی) برای مشاوره تلفنی رایگان و شماره ۱۲۳ برای اورژانس اجتماعی در موارد بحرانی در دسترس است.
آیا بیمه هزینه روانشناس را می‌دهد؟
به تازگی برخی بیمه‌های پایه و تکمیلی در ایران بخشی از هزینه‌های روان‌درمانی را پوشش می‌دهند، اما هنوز فراگیر نیست.
علائم افسردگی پنهان چیست؟
لبخندهای مصنوعی، پرکاری مفرط برای فرار از فکر، دردهای جسمی بی‌دلیل، و تغییرات خلقی ناگهانی.
چگونه با دوست افسرده رفتار کنیم؟
او را نصیحت نکنید یا نگویید «برو خوش بگذرون». فقط شنونده باشید، احساساتش را تایید کنید و حمایتش کنید تا به متخصص مراجعه کند.
آیا کودکان هم افسرده می‌شوند؟
بله، کودکان هم ممکن است دچار اضطراب و افسردگی شوند که اغلب با پرخاشگری، افت تحصیلی یا شب‌اداری خود را نشان می‌دهد.
تاثیر فضای مجازی بر سلامت روان چیست؟
استفاده بیش از حد و مقایسه زندگی خود با دیگران در فضای مجازی، یکی از عوامل اصلی افزایش اضطراب و کاهش اعتماد به نفس در جوانان است.
WordAbyss - پیام تبریک روز جهانی سلامت روان ۱۸ مهر 1405