تبدیل Lux به Foot-candle

دقیق‌ترین ابزار تبدیل واحد شدت روشنایی (Illuminance) جهت محاسبات مهندسی برق و نورپردازی.

lx
fc
1 fc ≈ 10.764 lx
Precision: 4 decimal places

تفاوت لوکس (Lux) و فوت-کندل (Foot-candle) چیست؟

در مبحث مهندسی روشنایی، دو واحد اصلی برای سنجش "شدت روشنایی" (Illuminance) وجود دارد.لوکس (Lux) واحد استاندارد سیستم متریک (SI) است که به صورت شار نوری (لومن) بر متر مربع تعریف می‌شود. در مقابل، فوت-کندل (Foot-candle) واحدی از سیستم ایمپریال یا آمریکایی است که به صورت شار نوری بر فوت مربع تعریف می‌گردد. در پروژه‌های ساختمانی و صنعتی داخل ایران، همواره از واحد لوکس استفاده می‌شود، اما در برخی تجهیزات وارداتی فیلمبرداری یا کاتالوگ‌های آمریکایی، ممکن است با واحد fc مواجه شوید.

فرمول‌های محاسبات دستی

برای تبدیل این دو واحد به یکدیگر می‌توانید از ضرایب زیر استفاده کنید. توجه داشته باشید که فوت-کندل واحد بزرگتری است (تراکم نور در فوت مربع بیشتر از متر مربع است).

تبدیل Foot-candle به Lux
Elx = Efc × 10.764
تبدیل Lux به Foot-candle
Efc = Elx × 0.0929

مثال‌های کاربردی در دنیای واقعی

روشنایی دفتر اداری

طبق استانداردهای ایران، روشنایی میز کار باید حدود 500 lx باشد. این مقدار معادل تقریبی 46 fc است.

نور خورشید مستقیم

نور مستقیم خورشید در ظهر تابستان تهران می‌تواند به 100,000 lx برسد که معادل 9,290 fc است.

روشنایی اضطراری

حداقل نور لازم برای مسیر فرار در راهروها معمولاً 10 lx در نظر گرفته می‌شود که کمتر از 1 fc است.

خطاهای رایج محاسباتی

  • اشتباه گرفتن لومن با لوکس: لومن کل نور خروجی است، اما لوکس شدت نوری است که به سطح می‌رسد.
  • نادیده گرفتن فاصله: قانون عکس مجذور فاصله در تبدیل واحد تاثیری ندارد، اما در اندازه‌گیری عملی بسیار حیاتی است.
  • گرد کردن زود هنگام: ضریب تبدیل دقیق 10.76391 است؛ استفاده از عدد 10 برای راحتی کار، حدود 7% خطا ایجاد می‌کند.
  • کالیبره نبودن ابزار: لوکس‌مترهای ارزان قیمت معمولاً خطای بالایی در منابع نوری LED دارند.
  • زاویه تابش: سنسور باید کاملاً عمود بر منبع نور باشد (قانون کسینوس).

سوالات متداول

آیا برای گیاهان آپارتمانی لوکس مهم است یا فوت-کندل؟
هر دو واحد یک کمیت فیزیکی را نشان می‌دهند. اما اکثر راهنماهای نگهداری گیاهان در منابع فارسی از لوکس و در منابع انگلیسی قدیمی از فوت-کندل استفاده می‌کنند. برای اکثر گیاهان آپارتمانی نور بین 1000 تا 5000 لوکس مناسب است.
چگونه بدون دستگاه لوکس را اندازه بگیریم؟
دقیق‌ترین روش استفاده از دستگاه "لوکس متر" است. اما امروزه اپلیکیشن‌های موبایل با استفاده از سنسور نور گوشی می‌توانند با خطای حدود 10 تا 20 درصد، میزان لوکس محیط را نمایش دهند.
رابطه وات و لوکس چیست؟
هیچ رابطه مستقیم و ثابتی بین توان مصرفی (وات) و شدت روشنایی (لوکس) وجود ندارد. این رابطه به "بهره نوری" لامپ (Luminous Efficacy) بستگی دارد. مثلا یک لامپ LED ده وات نور بیشتری نسبت به یک لامپ رشته‌ای 60 وات تولید می‌کند.
آیا فوت-لامبرت همان فوت-کندل است؟
خیر. فوت-کندل واحد "شدت روشنایی" (نور تابیده شده به سطح) است، اما فوت-لامبرت واحد "درخشندگی" (Luminance) یا نوری است که از سطح بازتاب می‌شود یا از منبع ساطع می‌گردد.
یک لوکس چقدر نور است؟
یک لوکس تقریبا برابر با نوری است که از یک شمع در فاصله یک متری به یک سطح می‌رسد. برای مطالعه راحت، حداقل 300 تا 500 لوکس نور مورد نیاز است.