هر ساله در ایام نوروز، میلیونها کیلوگرم غلات و حبوبات (گندم، عدس، ماش) صرف کاشت سبزه میشود که پس از چند روز دور ریخته میشوند. این حجم عظیم از هدررفت منابع غذایی و آب، با آموزههای دینی (پرهیز از اسراف) و اصول محیط زیستی مغایرت دارد. علاوه بر این، رهاسازی سبزهها در خیابانها و جادهها یا انداختن آنها در رودخانهها، باعث آلودگی بصری، گرفتگی معابر آب و تولید گاز متان ناشی از پوسیدگی میشود.
یک راهکار عالی برای حفظ سنت سبزه و همزمان حفاظت از محیط زیست، کاشت دانههای مرکبات (نارنج، پرتقال، لیمو) یا هسته خرما و بلوط است. این دانهها تبدیل به نهالهای زیبایی میشوند که میتوانند سالها سبز بمانند و در نهایت در باغچه یا طبیعت کاشته شوند. این سبزهها هم زیباترند (با برگهای براق) و هم پیامی از تداوم زندگی دارند.
سیزدهبدر یا روز طبیعت، باید روز حفاظت از آن باشد نه تخریب. رها کردن سبزه در طبیعت به امید باز شدن بخت یا رفع بلا، یک خرافه آسیبزاست. سبزه گندیده میتواند باعث رشد قارچها و آلودگی آبها شود. بهترین کار، تبدیل سبزه به کمپوست در باغچه خانه یا تحویل آن به ایستگاههای بازیافت شهرداری است که برای تولید خاک برگ استفاده میشود.
ایرانیان باستان حافظان آب و خاک و آتش و هوا بودند. آلوده کردن آب روان گناهی بزرگ محسوب میشد. امروز بازگشت به این فرهنگ اصیل، یعنی پرهیز از انداختن زباله و سبزه در رودخانهها. نوروز فرصتی است تا به فرزندانمان بیاموزیم که وطندوستی با حفاظت از محیط زیست گره خورده است.
علاوه بر موضوع سبزه، استفاده از ظروف یکبار مصرف پلاستیکی در دید و بازدیدها و سفرها، آسیب بزرگی به طبیعت میزند. استفاده از ظروف سنتی (سفالی، مسی، شیشهای) در سفره هفتسین و پذیرایی، هم زیباتر و اصیلتر است و هم دوستدار طبیعت. بیایید «نه به پلاستیک» را شعار نوروز امسال قرار دهیم.
