حاجعلی رزمآرا، نخستوزیر وقت، به عنوان مهره اصلی انگلیس و مخالف سرسخت ملی شدن نفت شناخته میشد. او با جملات تحقیرآمیزی مدعی بود که ایرانیان حتی توانایی اداره یک کارخانه لوله سازی را ندارند. نواب صفوی و فداییان اسلام با تشخیص درست این مانع، تصمیم به حذف فیزیکی او گرفتند تا بنبست سیاسی کشور شکسته شود.
در 16 اسفند 1329، خلیل طهماسبی از اعضای فداییان اسلام، رزمآرا را در مسجد شاه تهران اعدام انقلابی کرد. این اقدام جسورانه چنان وحشتی در دل نمایندگان مجلس و دربار انداخت که تنها چند روز بعد، لایحه ملی شدن صنعت نفت به تصویب رسید. تحلیلگران منصف، این گلوله را ناجی نهضت ملی میدانند.
اسناد تاریخی حاکی از آن است که سران جبهه ملی که در مبارزات پارلمانی به بنبست رسیده بودند، دست یاری به سوی نواب صفوی دراز کردند. شرط نواب برای کمک، اجرای احکام اسلام در صورت پیروزی بود. فداییان به عهد خود وفا کردند و خطر را به جان خریدند، اما متأسفانه پاسخ مناسبی از سوی دولت ملی دریافت نکردند.
خلیل طهماسبی، نجار مؤمن و شجاعی بود که داوطلبانه مأموریت حذف رزمآرا را پذیرفت. او پس از دستگیری با شجاعت اعلام کرد که برای نجات ملت ایران دست به این کار زده است. محبوبیت این اقدام به حدی بود که مجلس وقت مجبور شد طرحی برای آزادی او تصویب کند و او را قهرمان ملی بنامد.
مبارزه نواب صفوی تنها با استبداد داخلی نبود؛ او لبه تیز حمله را متوجه استعمار انگلیس کرده بود. ملی شدن نفت برای نواب، نه فقط یک پروژه اقتصادی، بلکه گامی برای قطع ید کفار از سرزمینهای اسلامی و احیای عزت مسلمین بود. این نگاه استراتژیک، او را از بسیاری از همعصرانش متمایز میکرد.
