فرهنگ‌سازی درباره مناسب‌سازی شهر برای معلولان 1405

12 آذر

شهروندی

1

شهر دسترس‌پذیر، شهری است که برای همه شهروندان، اعم از سالمند، کودک و فرد دارای معلولیت، مهربان باشد.

شهروندی
2

سد معبر در پیاده‌رو، یعنی سد کردن راه زندگی یک همشهری. بیایید مسیر را برای توان‌یابان باز بگذاریم.

شهروندی
3

پارک کردن جلوی پل‌های عبور ویلچر، نقض آشکار حقوق شهروندی است. کمی مراعات کنیم.

شهروندی
4

مناسب‌سازی فقط وظیفه شهرداری نیست؛ وظیفه من و شماست که با موتور سیکلت پیاده‌رو را مسدود نکنیم.

شهروندی
5

رمپ استاندارد، سرسره نیست! حق عبور ایمن را از معلولان نگیریم.

شهروندی
6

کفپوش‌های شیاردار (ویژه نابینایان) خط تزئینی نیستند؛ مسیر هدایت عصای سفیدند. روی آنها بساط نکنیم.

شهروندی
7

فرهنگ یعنی وقتی آسانسور مترو را می‌بینیم، اولویت را به افراد دارای معلولیت و کالسکه نوزاد بدهیم.

شهروندی
8

شهری که برای معلولان امن نباشد، برای هیچ‌کس امن نیست. مناسب‌سازی را جدی بگیریم.

شهروندی
9

یک پله کوتاه جلوی مغازه، می‌تواند مانع بزرگی برای خرید یک مشتری توان‌یاب باشد. به فکر باشیم.

شهروندی
10

احترام به تابلو «پارک ویژه معلولین»، نشانه شخصیت و درک بالای اجتماعی شماست.

شهروندی

مطالبه‌گری

1

مناسب‌سازی اماکن عمومی، لطف نیست، بلکه وظیفه قانونی تمام دستگاه‌های اجرایی طبق ماده ۲ قانون حمایت از معلولان است.

مطالبه‌گری
2

ما خواهان شهری هستیم که در آن یک فرد با ویلچر بتواند بدون کمک دیگران به بانک، سینما و پارک برود.

مطالبه‌گری
3

چرا هنوز بسیاری از اتوبوس‌های شهری فاقد رمپ برای سوار شدن ویلچر هستند؟ حق تردد برابر کجاست؟

مطالبه‌گری
4

مناسب‌سازی فقط ساخت رمپ نیست؛ استاندارد بودن شیب، عرض درها و سرویس‌های بهداشتی هم مهم است.

مطالبه‌گری
5

مسئولین محترم، لطفا یک بار با ویلچر در سطح شهر تردد کنید تا عمق مشکلات را درک کنید.

مطالبه‌گری
6

شهرداری‌ها موظفند پایان کار ساختمان‌های عمومی را منوط به رعایت ضوابط مناسب‌سازی کنند.

مطالبه‌گری
7

چرا وب‌سایت‌ها و اپلیکیشن‌های خدماتی برای نابینایان دسترس‌پذیر نیستند؟ مناسب‌سازی دیجیتال را فراموش نکنید.

مطالبه‌گری
8

حق دسترسی به عابربانک‌ها با ارتفاع مناسب، حق مسلم افراد کوتاه قامت و ویلچری است.

مطالبه‌گری
9

مطالبه ما در ۱۲ آذر: حذف موانع فیزیکی و فرهنگی برای حضور فعال معلولان در جامعه.

مطالبه‌گری
10

بودجه مناسب‌سازی هزینه نیست، سرمایه‌گذاری برای استقلال و عزت نفس شهروندان است.

مطالبه‌گری

آموزشی

1

مناسب‌سازی (Accessibility) یعنی اصلاح محیط به گونه‌ای که افراد دارای معلولیت بتوانند مستقلاً و ایمن از آن استفاده کنند.

آموزشی
2

طراحی فراگیر (Universal Design) می‌گوید: محیط باید برای همه قابل استفاده باشد، نه فقط انسان‌های متوسط.

آموزشی
3

شیب استاندارد رمپ معلولین حداکثر ۸ درصد است؛ شیب‌های تند خطرناک و غیرقابل استفاده‌اند.

آموزشی
4

سرویس بهداشتی فرنگی با دستگیره‌های کمکی، یکی از نیازهای حیاتی در اماکن عمومی برای توان‌یابان است.

آموزشی
5

خطوط بریل در آسانسور و سیستم صوتی اعلام طبقات، برای استقلال نابینایان ضروری است.

آموزشی
6

درهای اتوماتیک یا سنسوردار، تردد را برای کسانی که از عصا یا واکر استفاده می‌کنند، آسان می‌کند.

آموزشی
7

میزهای پذیرش در ادارات باید قسمتی با ارتفاع پایین‌تر برای مراجعین نشسته روی ویلچر داشته باشند.

آموزشی
8

چراغ‌های راهنمایی صوتی به نابینایان کمک می‌کند تا با امنیت از خیابان عبور کنند.

آموزشی
9

فضای پارک معلولین باید عرض بیشتری داشته باشد تا امکان پیاده و سوار شدن ویلچر فراهم شود.

آموزشی
10

آموزش برخورد صحیح و کمک گرفتن قبل از هل دادن ویلچر، بخشی از مناسب‌سازی فرهنگی است.

آموزشی

مسئولین

1

جناب شهردار، شهر بدون مانع، شهری با نشاط و پویاست. دستور تسریع پروژه‌های مناسب‌سازی را صادر کنید.

مسئولین
2

اعضای محترم شورای شهر، نظارت بر اجرای صحیح ضوابط شهرسازی برای معلولان، آزمون عدالت‌خواهی شماست.

مسئولین
3

مدیران ادارات دولتی، آیا ساختمان شما برای مراجعه یک کارمند یا ارباب رجوع توان‌یاب آماده است؟

مسئولین
4

سازمان نظام مهندسی، امضای شما پای نقشه‌های غیراستاندارد، مسئولیت شرعی و قانونی دارد.

مسئولین
5

فرمانداران محترم، ستادهای هماهنگی و پیگیری مناسب‌سازی شهرستان را فعال‌تر کنید.

مسئولین
6

تخصیص اتوبوس و تاکسی ون‌های ویژه (سامانه حمل‌ونقل جانبازان و معلولین) باید توسعه یابد.

مسئولین
7

مناسب‌سازی مدارس، کلید حضور دانش‌آموزان دارای معلولیت در کنار همسالان خود است.

مسئولین
8

از سازمان بهزیستی انتظار می‌رود با جدیت بیشتری بر عملکرد سایر دستگاه‌ها در حوزه مناسب‌سازی نظارت کند.

مسئولین
9

تقدیر از مدیرانی که اتاق کار خود را به طبقه همکف منتقل کردند تا در دسترس مراجعین باشند.

مسئولین
10

مناسب‌سازی فقط فیزیکی نیست؛ اصلاح فرآیندهای اداری دست‌وپاگیر برای معلولان نیز ضروری است.

مسئولین

کوتاه

1

شهر برای همه.

کوتاه
2

مناسب‌سازی = عدالت اجتماعی.

کوتاه
3

پله‌ها را حذف کنیم، دل‌ها را نزدیک کنیم.

کوتاه
4

حق تردد ایمن برای معلولان.

کوتاه
5

پارک معلولین، جای پارک من نیست.

کوتاه
6

رمپ استاندارد بسازیم.

کوتاه
7

شهر بدون مانع، رویای ماست.

کوتاه
8

دسترسی پذیری، حق شهروندی.

کوتاه
9

به احترام معلولان، سد معبر نکنیم.

کوتاه
10

طراحی برای همه.

کوتاه

مناسب‌سازی شهری چیست؟

مناسب‌سازی به مجموعه اقداماتی گفته می‌شود که محیط زندگی، کار و اماکن عمومی را برای استفاده مستقل و ایمن افراد دارای معلولیت، سالمندان و کودکان آماده می‌کند. این شامل اصلاح پیاده‌روها، نصب رمپ، آسانسور، سرویس‌های بهداشتی ویژه و علائم حسی است.

اهمیت طراحی فراگیر (Universal Design)

طراحی فراگیر رویکردی است که می‌گوید محصولات و محیط‌ها باید به گونه‌ای طراحی شوند که برای بیشترین میزان افراد جامعه، فارغ از سن و توانایی جسمی، قابل استفاده باشند. مثلاً درب اتوماتیک هم برای فرد ویلچری مفید است، هم مادری با کالسکه و هم کسی که دستانش پر از خرید است.

قوانین ایران در این زمینه

ماده ۲ قانون جامع حمایت از حقوق معلولان، کلیه وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها و شهرداری‌ها را موظف می‌کند تا در طراحی و احداث ساختمان‌ها و اماکن عمومی، امکان دسترسی و بهره‌برداری معلولان را فراهم کنند. شهرداری‌ها نباید به ساختمان‌های فاقد استاندارد پایان کار بدهند.

مشکلات رایج در شهرها

وجود موانع فیزیکی (میله‌های U شکل) در ورودی پارک‌ها، شیب‌های تند و غیراستاندارد رمپ‌ها، اشغال پیاده‌روها توسط دستفروشان یا موتورسواران، خرابی آسانسورهای مترو و پل‌های عابر، و نبود سرویس بهداشتی مناسب از مهم‌ترین مشکلات فعلی شهرهای ایران است.

نقش فرهنگ عمومی

علاوه بر ساخت و ساز، فرهنگ مردم نیز بسیار مهم است. احترام به جای پارک ویژه معلولین، عدم سد معبر روی خطوط نابینایان و کمک محترمانه (در صورت درخواست)، بخش مهمی از مناسب‌سازی اجتماعی است.

سوالات متداول

چرا مناسب‌سازی شهر مهم است؟
چون باعث استقلال فردی، حضور اجتماعی و حفظ کرامت انسانی افراد دارای معلولیت می‌شود.
چه کسانی از مناسب‌سازی سود می‌برند؟
علاوه بر معلولان، سالمندان، زنان باردار، کودکان و حتی افرادی که آسیب‌دیدگی موقت دارند (مثل پای شکسته).
آیا مناسب‌سازی هزینه زیادی دارد؟
اگر در مرحله طراحی اولیه دیده شود، هزینه بسیار کمی دارد؛ اصلاح ساختمان‌های قدیمی گران‌تر است اما ضروری است.
سامانه معبر چیست؟
سامانه‌ای پیامکی (معمولاً ۳۰۰۰۲۰۰) که مردم می‌توانند مشکلات سد معبر و مناسب‌سازی را به شهرداری گزارش دهند.
رمپ استاندارد باید چگونه باشد؟
باید شیب ملایم (حداکثر ۸٪)، عرض کافی، سطح غیرلغزنده و دستگیره کمکی داشته باشد.
کفپوش سکه‌ای زرد رنگ برای چیست؟
برای هشدار به نابینایان در لبه پرتگاه‌ها، پله‌ها یا تقاطع‌ها نصب می‌شود.
کفپوش شیاردار (میله‌ای) نشانه چیست؟
نشان‌دهنده مسیر امن حرکت مستقیم برای نابینایان است.
چرا برخی رمپ‌ها میله مانع دارند؟
متاسفانه برای جلوگیری از ورود موتور نصب می‌شوند که عملاً راه ویلچر را هم می‌بندند و خلاف قانون است.
آیا حمل و نقل عمومی مناسب‌سازی شده؟
در برخی شهرها اتوبوس‌های low floor و آسانسور مترو وجود دارد، اما هنوز کافی نیست.
وظیفه مردم چیست؟
مطالبه‌گری از مسئولین و رعایت حقوق معلولان در رانندگی و پارک کردن.
WordAbyss - متن فرهنگ‌سازی مناسب‌سازی شهر برای معلولان - ۱۲ آذر 1405