طبق نظر مشهور فقها و مراجع عظام تقلید، زمان وجوب زکات فطره از غروب شب عید فطر آغاز میشود. مکلف باید پیش از اقامه نماز عید فطر، این زکات را پرداخت نماید یا از اموال خود جدا کند. این کار شرط قبولی روزه های ماه مبارک رمضان و بیمه کننده سلامتی انسان در سال پیش رو دانسته شده است.
کسانی که قصد دارند نماز عید فطر را بجا آورند، بنابر احتیاط واجب باید پیش از نماز فطریه را بدهند. اما کسانی که نماز عید نمیخوانند، میتوانند تا اذان ظهر روز عید صبر کنند تا آن را به دست فقیر برسانند. هدف از این تسریع، رسیدن پول به دست نیازمندان برای تامین مخارج روز عید است.
اگر در لحظه ی وجوب (شب یا صبح عید) فقیرِ مستحق در دسترس نباشد، وظیفه مکلف آن است که مبلغ فطریه را با نیت مشخص از اموال خود جدا کرده و در کناری بگذارد. این مالِ جدا شده حکم امانت را دارد و تصرف در آن جایز نیست و باید در اولین فرصت به اهلش پرداخت شود.
تاخیر انداختن پرداخت فطریه از ظهر روز عید بدون عذر عقلایی، گناه محسوب میشود. فقها توصیه میکنند مومنین برای بهره مندی کامل از ثواب این عمل عبادی-اجتماعی، در همان ساعات اولیه صبح عید اقدام کنند تا شادی عید به خانه فقرا نیز راه یابد.
امروزه با امکانات پرداخت الکترونیک، میتوان حتی در شب عید مبلغ را به حساب نهادهای حمایتی یا فقرای شناخته شده واریز کرد. مراجع تقلید واریز الکترونیکی را به شرطی که اطمینان حاصل شود مبلغ در زمان مقرر به دست فقیر یا وکیل او میرسد، مجاز دانسته اند.
