فرهنگسازی را از خانواده خود شروع کنیم؛ هر خانواده یک کیسه زباله.
فرهنگی
18
احترام به قانون طبیعت، احترام به قانون زندگی است.
فرهنگی
19
بیایید در روز طبیعت، با درختان عکس یادگاری بگیریم، نه با زبالهها.
فرهنگی
20
خداوند زمین را پاک آفرید، پاک نگه داشتن آن شکرگزاری عملی است.
فرهنگی
مذهبی
1
پیامبر اکرم (ص): شکستن شاخه درختان مانند شکستن بال فرشتگان است.
مذهبی
2
امام علی (ع): پرهیز از قطع درختان سرسبز، بر طول عمر انسان میافزاید.
مذهبی
3
اسلام دین پاکیزگی است؛ آلوده کردن طبیعت با ایمان منافات دارد.
مذهبی
4
زمین مسجد است و طبیعت محراب عبادت؛ در مسجد زباله نمیریزند.
مذهبی
5
آب مهریه حضرت زهرا (س) است؛ آلوده کردن رودخانهها و چشمهها روا نیست.
مذهبی
6
طبق فتوای مراجع تقلید، آلوده کردن محیط زیست که باعث آزار دیگران شود، حقالناس است.
مذهبی
7
درختکاری و حفظ درختان سیره ائمه اطهار (ع) بوده است. پیرو واقعی باشیم.
مذهبی
8
خداوند در قرآن میفرماید: در زمین فساد نکنید؛ تخریب محیط زیست نوعی فساد است.
مذهبی
9
شکر نعمت نعمتت افزون کند؛ شکر نعمت طبیعت، حفاظت از آن است.
مذهبی
10
امام صادق (ع): زندگی بدون هوای پاک، آب فراوان و زمین حاصلخیز گوارا نیست.
مذهبی
11
به طبیعت نگاه کنید که نشانههای قدرت خداست و به آن احترام بگذارید.
مذهبی
12
وضو گرفتن در کنار رودخانه با آلوده کردن آب سازگار نیست. مراقب باشیم.
مذهبی
13
حفاظت از محیط زیست یک وظیفه شرعی و انقلابی است.
مذهبی
14
روزه طبیعت بگیریم؛ امساک از ریختن زباله و شکستن شاخهها.
مذهبی
15
هر درختی که میکاریم یا حفظ میکنیم، صدقه جاریه است.
مذهبی
16
تخریب محیط زیست، کفران نعمتهای الهی است و عواقب دنیوی و اخروی دارد.
مذهبی
17
بیایید با حفظ طبیعت، شکرگزار عملی نعمتهای پروردگار باشیم.
مذهبی
18
اسلام برای حیوانات و گیاهان هم حقوق قائل است؛ حقوقشان را پایمال نکنیم.
مذهبی
19
خداوند زمین را برای آسایش بشر آفرید، با نابودی آن، آسایش خود را سلب نکنیم.
مذهبی
20
محیط زیست سالم، بستر رشد معنوی و جسمی انسان مؤمن است.
مذهبی
شعار
1
سیزدهبدرِ سبز؛ آسمان آبی، زمین پاک.
شعار
2
طبیعت قلب تپنده ایران؛ مراقب ضربانش باشیم.
شعار
3
زباله کمتر، زندگی بهتر، طبیعت شادتر.
شعار
4
من حافظ طبیعتم؛ سیزدهبدر بدون زباله.
شعار
5
طبیعت بستر حیات است، نه گورستان زباله.
شعار
6
ایران زیباست، با زباله زشتش نکنیم.
شعار
7
هر ایرانی، یک محیطبان در روز طبیعت.
شعار
8
جای زباله در سطل است، نه در دشت و دمن.
شعار
9
دوستی با طبیعت، دوستی با زندگیست.
شعار
10
سیزدهبدر؛ آشتی با طبیعت، نه قهر با محیط زیست.
شعار
11
حفاظت از محیط زیست، تزریق امید به آینده است.
شعار
12
طبیعت سالم، حق نسل فرداست.
شعار
13
بیایید ردپای سبز از خود به یادگار بگذاریم.
شعار
14
نه به ظروف یکبار مصرف، آری به سلامت طبیعت.
شعار
15
محیط زیست پاک، ضامن سلامت جامعه.
شعار
16
درختان ریههای شهرند، نفسشان را نگیریم.
شعار
17
زیبایی طبیعت را با زباله معاوضه نکنیم.
شعار
18
زمین میراث ماست، امانتدار خوبی باشیم.
شعار
19
سیزدهبدرِ پاک، افتخار ایرانی.
شعار
20
طبیعت را دوست بداریم، زبالهها را با خود ببریم.
شعار
کوتاه
1
لطفاً زبالهها را برگردانیم.
کوتاه
2
طبیعت پاک، سیزدهبدر شاد.
کوتاه
3
شاخهها را نشکنیم.
کوتاه
4
آتش را خاموش کنیم.
کوتاه
5
نه به پلاستیک در طبیعت.
کوتاه
6
هوای زمین را داشته باشیم.
کوتاه
7
زباله نریزیم، همین!
کوتاه
8
طبیعت امانت خداست.
کوتاه
9
کیسه زباله فراموش نشود.
کوتاه
10
محیط زیست، محیط ایست نیست.
کوتاه
11
ردپایت را پاک کن.
کوتاه
12
با طبیعت مهربان باش.
کوتاه
13
زمین خانه ماست.
کوتاه
14
درختان را دودی نکنیم.
کوتاه
15
رودخانه سطل آشغال نیست.
کوتاه
16
به طبیعت احترام بگذاریم.
کوتاه
17
زیبایی را نابود نکنیم.
کوتاه
18
پاکیزگی نشانه ایمان است.
کوتاه
19
حافظ محیط زیست باشیم.
کوتاه
20
سیزدهبدر بدون پلاستیک.
کوتاه
اهمیت حفاظت از محیط زیست در اسلام و فرهنگ ایرانی
حفاظت از محیط زیست در فرهنگ غنی ایرانی و آموزههای دین مبین اسلام جایگاه بسیار ویژهای دارد. خداوند متعال در قرآن کریم زمین و آسمان را مسخر انسان گردانیده و او را خلیفه خود در زمین قرار داده است؛ این خلافت به معنای آبادانی و اصلاح است، نه تخریب و فساد. در روایات معصومین (ع) نیز شکستن شاخه درختان همسنگ شکستن بال فرشتگان دانسته شده است. روز طبیعت فرصتی طلایی است تا این آموزههای دینی و ملی را تمرین کنیم و با رفتار مسئولانه، شکرگزار نعمتهای بیکران الهی باشیم.
تأثیرات مخرب زبالههای پلاستیکی بر طبیعت
یکی از بزرگترین معضلات در روز سیزدهبدر، رهاسازی حجم انبوهی از زبالههای پلاستیکی و ظروف یکبار مصرف در دل طبیعت است. این مواد پلاستیکی صدها سال در طبیعت باقی میمانند و با تجزیه شدن به میکروپلاستیکها، وارد چرخه غذایی جانوران و در نهایت انسان میشوند. علاوه بر زشت کردن چهره زیبای دشتها و جنگلها، پلاستیکها باعث خفگی حیوانات، آلودگی خاک و مسمومیت آبهای زیرزمینی میشوند. همراه داشتن کیسه زباله و استفاده از ظروف چندبار مصرف، راهکاری ساده اما حیاتی است.
خطر آتشسوزی و نابودی جنگلها
روشن کردن آتش در مراتع و جنگلها، بهویژه در روزهایی که باد میوزد، یکی از عوامل اصلی آتشسوزیهای گسترده است. متأسفانه بسیاری از هموطنان پس از اتمام تفریح، از خاموش شدن کامل خاکسترها اطمینان حاصل نمیکنند و همین غفلت کوچک، هکتارها جنگل بلوط و مراتع ارزشمند را به خاکستر تبدیل میکند. استفاده از منقلهای پایه دار، روشن نکردن آتش زیر تاج درختان و اطمینان از خاموش شدن آتش با آب و خاک، وظیفهای ملی برای حفظ سرمایههای طبیعی کشور است.
آداب طبیعتگردی مسئولانه
گردشگری مسئولانه یا اکوتوریسم اخلاقی، مجموعهای از رفتارهاست که کمترین آسیب را به محیط زیست وارد میکند. در روز طبیعت، باید سعی کنیم تا حد امکان سکوت طبیعت را با موسیقیهای بلند و فریاد زدن برهم نزنیم تا آرامش حیات وحش مختل نشود. همچنین از چیدن گلهای وحشی و گیاهان دارویی که نقش مهمی در اکوسیستم دارند خودداری کنیم. طبیعتگرد مسئول کسی است که وقتی مکانی را ترک میکند، تنها چیزی که از او باقی میماند رد پای اوست، نه زباله و خاکستر.
نقش خانوادهها در آموزش فرهنگ زیستمحیطی
سیزدهبدر بهترین مدرسه برای آموزش عملی حفاظت از محیط زیست به کودکان است. والدین با رفتار خود میتوانند الگوی مناسبی برای فرزندان باشند. وقتی پدری خم میشود و زبالهای را برمیدارد، یا مادری که اصرار بر جمعآوری تمام پسماندها دارد، درسی ماندگار به کودک میدهد که از هزاران ساعت کلاس درس مؤثرتر است. نهادینه کردن فرهنگ «نه به زباله» و عشق ورزیدن به گیاهان و جانوران، سرمایهگذاری برای آیندهای سبز و ایرانی آباد است.
سوالات متداول
چرا نباید در طبیعت زباله بریزیم؟
رها کردن زباله باعث آلودگی خاک و آب، مرگ حیوانات، شیوع بیماریها و از بین رفتن زیبایی بصری طبیعت میشود و از نظر شرعی و اخلاقی ناپسند است.
آیا رها کردن پوست میوه در طبیعت اشکال دارد؟
بله، اگرچه پوست میوه تجزیهپذیر است، اما چهره طبیعت را زشت میکند و تجزیه آن زمانبر است؛ بهتر است آنها را دفن کنیم یا به عنوان کمپوست به خانه برگردانیم.
حکم شرعی ریختن زباله در طبیعت چیست؟
بسیاری از مراجع تقلید ریختن زباله را اگر باعث آزار مردم و تضییع حقوق عمومی شود، حرام و موجب ضمان (حقالناس) میدانند.
چگونه آتش را در طبیعت مطمئن خاموش کنیم؟
پس از اتمام کار، روی آتش آب فراوان بریزید و با خاک بپوشانید و با دست دمای آن را چک کنید تا مطمئن شوید هیچ حرارتی باقی نمانده است.
آیا شکستن شاخه درختان برای آتش جایز است؟
خیر، آسیب رساندن به درختان زنده هم از نظر قانونی جرم است و هم از نظر دینی گناه محسوب میشود؛ باید از زغال یا چوبهای خشکِ افتاده استفاده کرد.
با ماهی قرمز سفره هفتسین چه کنیم؟
ماهی قرمز گونهای مهاجم است و نباید در رودخانهها و تالابها رها شود؛ باید آنها را در استخرهای پارکها که شهرداری تعیین میکند رها کرد.
چطور زباله کمتری تولید کنیم؟
با استفاده از ظروف قابل شستشو (ملامین یا فلزی) به جای ظروف یکبار مصرف، استفاده از سفره پارچهای و پرهیز از بستهبندیهای غیرضروری.
اگر دیدیم کسی زباله میریزد چه کنیم؟
با زبانی نرم و مؤدبانه تذکر دهیم یا با رفتار عملی خود (جمع کردن زباله) او را شرمنده و ترغیب به اصلاح کنیم.
آیا سبزههای گرهزده را در خیابان رها کنیم؟
خیر، رها کردن سبزه در کف خیابان یا جاده باعث لغزندگی و تصادف میشود و چهره شهر را زشت میکند؛ باید آنها را در مکانهای تعیین شده یا طبیعت تجزیهپذیر قرار داد.
شعار محیط زیستی امسال چیست؟
شعار همیشگی دوستداران طبیعت: «طبیعت سطل زباله نیست» و «از خودمان جز ردپا چیزی باقی نگذاریم» است.