نماز استغاثه به امام موسی کاظم علیه السلام یکی از نمازهای مستحبی و بسیار مجرب برای رفع گرفتاریهای سخت، ادای دیون، و نجات از شر دشمنان است. این نماز که سند آن به روایات معتبر میرسد، به عنوان «نماز باب الحوائج» نیز شناخته میشود. ویژگی خاص این نماز، دعای پرمغز و عمیق آن در سجده است که خداوند را با صفات «نجاتدهنده» و «خالصکننده» قسم میدهد، صفاتی که با شرایط سخت امام در زندان تناسب دارد.
این نماز دو رکعت است. در هر رکعت پس از خواندن سوره حمد، باید دوازده مرتبه سوره توحید (قل هو الله احد) خوانده شود. پس از سلام نماز، بدون آنکه سخنی گفته شود، نمازگزار باید به سجده برود و دعای مخصوص توسل را بخواند. محوریت این دعا، توسل به حقِ «زندانی زندان هارون» و درخواست رهایی از غم و اندوه است. تضرع در سجده، کلید اصلی اثرگذاری این نماز است.
دعای سجده این نماز با عبارت «یا مخلص الشجر من بین رمل و طین» آغاز میشود. این عبارات اشاره به قدرت خداوند در بیرون کشیدن حیات از دل تاریکی و سختیها دارد؛ همانطور که درخت از میان خاک و شن میروید، یا شیر خالص از میان خون و فضولات بیرون میآید. نمازگزار با این کلمات اقرار میکند که خداوندی که چنین قدرتی دارد، میتواند او را از دل پیچیدهترین مشکلات نجات دهد.
اگرچه این نماز را میتوان در هر زمانی خواند، اما شبهای چهارشنبه یا روز شهادت امام (25 رجب) زمانهای ویژهای برای توسل هستند. شرایط استجابت شامل طهارت (وضو)، رو به قبله بودن، و مهمتر از همه «انقطاع الی الله» است؛ یعنی قطع امید از تمام اسباب ظاهری و امید بستن مطلق به قدرت خدا و آبروی امام کاظم علیه السلام.
بسیاری از علما و عرفا، از جمله آیت الله بهجت (ره)، در مواقع سختی و بنبستهای زندگی، به این نماز متوسل میشدند و آن را به شاگردان خود توصیه میکردند. داستانهای فراوانی از آزادی زندانیان بیگناه، شفای بیماران و حل مشکلات مالی پس از خواندن این نماز با خلوص نیت نقل شده است.
