تشنگی هشدار بدن برای اعلام کمبود مایعات است. در روزهای گرم ماه رمضان، تعریق باعث از دست رفتن آب و الکترولیتها میشود. برای مقابله با این وضعیت، صرفاً نوشیدن آب زیاد کافی نیست، زیرا آب خالص به سرعت دفع میشود. راهکار علمی، مصرف خوراکیهایی است که آب را به صورت "ژلهای" یا متصل به فیبر در خود نگه میدارند. دانههایی مثل تخم شربتی و خاکشیر و میوههایی مثل هندوانه، مانند اسفنج عمل کرده و آب را به آهستگی در روده آزاد میکنند.
تعادل آب بدن وابسته به تعادل سدیم و پتاسیم است. مصرف نمک زیاد (سدیم) باعث خروج آب از سلولها و احساس تشنگی شدید میشود. در مقابل، پتاسیم که در خرما، موز، طالبی و حبوبات یافت میشود، به نگهداری آب در داخل سلولها کمک میکند. بنابراین، رژیم غذایی سحری باید کمنمک و غنی از پتاسیم باشد تا بدن هیدراته بماند.
طب سنتی ایران گنجینهای از راهکارها برای مقابله با عطش (عطش صادق و کاذب) دارد. نوشیدنیهایی با طبع خنک (سرد و تر) مانند عرق کاسنی، شاتره، بیدمشک و سکنجبین، حرارت کبد را که منبع اصلی تشنگی است، فرو مینشانند. برعکس، نوشیدنیهای گرم و خشک یا مدر (ادرارآور) مثل چای سیاه غلیظ، بدترین انتخاب برای سحری هستند.
نوع غذای مصرفی در سحر تعیینکننده میزان تشنگی در روز است. غذاهای سرخکردنی (مثل کتلت، کوکو)، غذاهای فرآوری شده (سوسیس، کالباس) و ادویههای تند (فلفل، کاری)، نیاز بدن به آب را برای هضم و دفع مواد زائد چندین برابر میکنند. جایگزین کردن اینها با خوراکهای آبپز، خورشهای کمچرب (مثل خورش کرفس یا آلو) و سوپها، استراتژی هوشمندانهای است.
در روزهای گرم، مدیریت انرژی و حرارت بدن حیاتی است. کاهش فعالیتهای غیرضروری در ساعات گرم روز، استفاده از لباسهای نخی و روشن، و ماندن در محیطهای خنک، تبخیر آب از سطح پوست را کاهش میدهد. دوش گرفتن با آب ولرم نیز میتواند بدون ابطال روزه، دمای مرکزی بدن را کاهش دهد و حس تشنگی را تسکین بخشد.
