به ماه گفتم: چرا نمیای؟ گفت: شنیدم امسال فطریه گرون شده، میترسم بیام بیرون ازم پول بخوان.
مکالمه با ماه
5
ماه شوال: من میام، ولی قول بدید یهویی حمله نکنید به غذاها. آبرو ریزی نکنید.
مکالمه با ماه
شوخی با فطریه
1
ستاد استهلال اعلام کرد: با توجه به قیمت برنج، امسال رویت هلال ماه با چشم غیرمسلح قبول نیست، باید با چشم بصیرت ببینید.
شوخی با فطریه
2
هرکی ماه رو دید، اول فطریه رو حساب کنه بعد داد بزنه. ماه خرج داره.
شوخی با فطریه
3
امسال ماه شوال شرط گذاشته: فقط واسه کسایی طلوع میکنم که فطریه رو با برنج ایرانی حساب کنن.
شوخی با فطریه
4
رویت هلال ماه تایید شد، ولی رویت موجودی حساب بانکی برای پرداخت فطریه هنوز تایید نشده.
شوخی با فطریه
طنز استهلال؛ انتظار شیرین
موضوع رویت هلال ماه شوال و فعالیت ستادهای استهلال، هر ساله به یکی از داغ ترین سوژه های طنز در ایران تبدیل می شود. این شوخی ها ناشی از هیجان و اضطراب شیرین مردم برای پایان ماه رمضان و رسیدن عید است. بلاتکلیفی شب آخر که «فردا عید است یا نه؟» و «سحری بخوریم یا نه؟»، موقعیت های کمیک فراوانی را خلق می کند که در حافظه جمعی ایرانیان ثبت شده است.
تلسکوپ و تکنولوژی در خدمت طنز
استفاده از ابزارهای نجومی پیشرفته برای دیدن یک هلال باریک، تضاد جالبی با زندگی روزمره مردم دارد. طنزپردازان با اغراق در این موضوع (مثلاً استفاده از تلسکوپ هابل یا ندیدن ماه بخاطر آلودگی هوا) به نقد طنازانه شرایط اجتماعی و اشتیاق عمومی برای عید می پردازند. این شوخی ها نشان دهنده دقت مردم به جزئیات اخبار مذهبی است.
ماه شوال و مسئله غذا
در اکثر شوخی های مربوط به استهلال، ماه شوال نماد «غذا» و «آزادی خوردن» است. مردم با زبان طنز به ماه التماس می کنند که زودتر بیاید تا بتوانند ناهار بخورند. این پیوند بین پدیده نجومی و نیاز فیزیولوژیک (گرسنگی)، طنزی رئالیستی و بسیار ملموس ایجاد می کند.
شوخی با گرانی و فطریه
در سال های اخیر، مسائل اقتصادی و تورم نیز وارد طنزهای استهلال شده است. شوخی با قیمت فطریه و شرط و شروط ماه برای طلوع کردن (مانند دریافت برنج ایرانی)، نقد نرم و لطیفی به شرایط اقتصادی جامعه است که در قالب گفتگو با ماه بیان می شود.
مرزهای طنز و احترام
نکته مهم در این طنزها، حفظ احترام نهادهای دینی و اصل حکم شرعی است. شوخی ها معمولاً با «فرآیند» دیدن ماه، «انتظار» مردم و «اشتباهات» فردی در تشخیص ماه است، نه با اصل دین. این ظرافت باعث می شود که حتی افراد مذهبی نیز از این لطیفه ها لذت ببرند و بخندند.
سوالات متداول
چرا با ستاد استهلال شوخی می کنند؟
چون لحظات انتظار برای اعلام عید، لحظاتی پر از هیجان و بلاتکلیفی است و طنز بهترین راه برای گذراندن این زمان است.
آیا این شوخی ها توهین آمیز است؟
خیر، اکثر این شوخی ها اجتماعی و فرهنگی هستند و هدفشان خنداندن و بیان اشتیاق برای عید است، نه توهین به مقدسات.
معروف ترین جمله طنز شب عید چیست؟
«سحری بخوریم یا نه؟» یا «ماه رو دیدی یا تو هم گشنته؟».
منظور از اینکه ماه ناز می کند چیست؟
کنایه از دیر اعلام شدن عید یا سخت دیده شدن هلال ماه در آسمان است.
چرا در طنزها ماه شوال بوی کباب می دهد؟
چون آمدن ماه شوال مساوی است با پایان روزه و شروع خوردن غذاهای لذیذ در طول روز.
آیا واقعاً با تلسکوپ ماه را می بینند؟
بله، بیش از صد گروه رصدی مجهز در سراسر کشور برای اطمینان از رویت هلال فعالیت می کنند که کاری کاملاً علمی و دقیق است.
شوخی با سیاره زهره چیست؟
گاهی مردم سیاره زهره یا اجرام پرنور دیگر را با ماه اشتباه می گیرند و این اشتباه دستمایه طنز می شود.
آیا فطریه ربطی به رویت ماه دارد؟
بله، به محض اثبات عید فطر (رویت ماه)، پرداخت فطریه واجب می شود.
چرا می گویند ماه قایم شده؟
وقتی هوا ابری است یا غبارآلود، رویت ماه مشکل می شود و طنزپردازان می گویند ماه قایم شده است.
واکنش صحیح به اخبار طنز استهلال چیست؟
باید آن را به عنوان یک سرگرمی دید و برای حکم شرعی فقط منتظر اطلاعیه رسمی دفتر مقام معظم رهبری بود.