صدای پای آب دیگر نمی آید، صدای ناله زمین تشنه به گوش میرسد، قبل از اینکه دیر شود بیدار شویم
جدی و هشدار دهنده
2
جنگ بعدی جنگ آب است، این یک شعار نیست، یک حقیقت تلخ است که به زودی با آن روبرو خواهیم شد
جدی و هشدار دهنده
3
سفره های زیرزمینی خالی شده اند، ما داریم از سهم آیندگان میخوریم، این دزدی از نسل فرداست
جدی و هشدار دهنده
4
ایران تشنه است، هر قطره آبی که هدر میدهیم، خنجری است بر پیکر خشکیده سرزمین مادری
جدی و هشدار دهنده
5
بحران آب شوخی بردار نیست، تمدن های بزرگ در طول تاریخ به خاطر بی آبی نابود شدند، عبرت بگیریم
جدی و هشدار دهنده
6
فردا که شیر آب را باز کنی و صدایی نیاید، برای صرفه جویی خیلی دیر شده است، امروز اقدام کن
جدی و هشدار دهنده
7
خشکی دریاچه ها و تالاب ها پیام واضح طبیعت است: من دارم میمیرم، مرا دریابید
جدی و هشدار دهنده
8
ما در منطقه خشک جهان زندگی میکنیم، رفتارمان با آب اما شبیه ساکنان مناطق استوایی است، این تناقض قاتل ماست
جدی و هشدار دهنده
9
قطره قطره جمع گردد وانگهی دریا شود؟ نه، قطره قطره هدر رود وانگهی کویر شود
جدی و هشدار دهنده
10
هشدار: ذخایر آب شیرین تجدید ناپذیرند، وقتی تمام شود، زندگی تمام میشود
جدی و هشدار دهنده
آماری و تکان دهنده
1
آیا میدانید سرانه آب در کشور به مرز بحران رسیده است؟ زنگ خطر سالهاست که به صدا درآمده
آماری و تکان دهنده
2
تولید هر لیوان شیر یا یک تکه نان، لیترها آب مجازی مصرف میکند، دور ریز غذا یعنی هدر دادن هزاران لیتر آب
آماری و تکان دهنده
3
سرعت فرونشست زمین در دشت های ایران رکوردهای جهانی را شکسته است، زمین زیر پایمان خالی میشود
آماری و تکان دهنده
4
تنها درصد ناچیزی از آب های جهان شیرین و قابل شرب است، و ما با بی رحمی آن را آلوده و هدر میدهیم
آماری و تکان دهنده
5
میزان بارش ها کاهش و میزان تبخیر افزایش یافته، معادله ساده است: ورودی کم، خروجی زیاد، نتیجه فاجعه
آماری و تکان دهنده
6
بخش کشاورزی سنتی شیره جان آب های زیرزمینی را میکشد، اصلاح الگوی کشت دیگر یک انتخاب نیست، یک اجبار است
آماری و تکان دهنده
7
آیا میدانید یک شیر آب که چکه میکند، میتواند هزاران لیتر آب را در سال هدر دهد؟
آماری و تکان دهنده
8
کاهش سطح آب سدها یعنی خاموشی برق و تشنگی شهرها، ارتباط آب و انرژی را جدی بگیریم
آماری و تکان دهنده
9
ما جزو پرمصرف ترین مردم جهان در زمینه آب هستیم، در حالی که کشورمان جزو خشک ترین هاست
آماری و تکان دهنده
10
نسل بعد شاید تصویری از رودخانه های خروشان نداشته باشد، مگر در عکس های قدیمی
آماری و تکان دهنده
تلنگر وجدانی
1
چگونه چشمانمان را روی ترک های خاک ببندیم و شیر آب را باز بگذاریم؟
تلنگر وجدانی
2
آب مهریه حضرت زهرا (س) است، اسراف آن گناهی است نابخشودنی و خیانتی است به امانت الهی
تلنگر وجدانی
3
وقتی خودرویت را با آب شرب میشویی، به کودکی فکر کن که در روستاهای دوردست تشنه یک جرعه آب سالم است
تلنگر وجدانی
4
روزی که آب جیره بندی شود، حسرت این روزها را خواهیم خورد که میتوانستیم و نکردیم
تلنگر وجدانی
5
آب حق نیست، آب تکلیف است، تکلیفِ حفظِ حیات برای خود و دیگران
تلنگر وجدانی
6
به قطره های آب قسم، که تشنگی سخت ترین آزمون بشر خواهد بود
تلنگر وجدانی
7
ما مسئولیم، در برابر هر قطره ای که بیهوده به فاضلاب تبدیل میکنیم
تلنگر وجدانی
8
طبیعت انتقام خود را میگیرد، خشکسالی و طوفان گرد و غبار نتیجه بی حرمتی ما به آب است
تلنگر وجدانی
9
بیایید پیش از آنکه دیر شود، به احترام آب برخیزیم و الگوی مصرفمان را تغییر دهیم
تلنگر وجدانی
10
فرهنگ یعنی بدانی وقتی مسواک میزنی، نیازی نیست شیر آب باز باشد
تلنگر وجدانی
آینده نگر
1
فرزندان ما ما را نخواهند بخشید اگر میراثشان بیابانی خشک و بی آب و علف باشد
آینده نگر
2
سرمایه گذاری روی آب، سرمایه گذاری روی بقای نسل بشر است
آینده نگر
3
شهرهای بدون آب، شهرهای ارواح خواهند شد، مهاجرت های اقلیمی در راه است
آینده نگر
4
تکنولوژی شاید بتواند نفت جایگزین کند، اما جایگزینی برای آب وجود ندارد
آینده نگر
5
آینده آبی نیست، اگر امروز خاکستری عمل کنیم
آینده نگر
6
حفظ آب، حفظ امنیت ملی است، کشوری که آب ندارد، استقلال ندارد
آینده نگر
7
بیایید کاری کنیم که تاریخ ننویسد: مردمی که در کنار آب مردند از تشنگی
آینده نگر
8
آموزش مصرف بهینه به کودکان، مهمترین درس زندگی برای فردای آنهاست
آینده نگر
9
بحران آب مرز نمیشناسد، اما مدیریت آن از خانه های ما شروع میشود
آینده نگر
10
نجات آب، نجات زندگی است، شعاری برای امروز و ضرورتی برای فردا
آینده نگر
کوتاه و کوبنده
1
آب هست، ولی کم است
کوتاه و کوبنده
2
بی آب، بی نان، بی جان
کوتاه و کوبنده
3
قطره آب، نبض زندگی
کوتاه و کوبنده
4
آب را گل نکنیم، آب را ول نکنیم
کوتاه و کوبنده
5
صرفه جویی، وظیفه ملی
کوتاه و کوبنده
6
ایران تشنه است
کوتاه و کوبنده
7
خطر خشکسالی جدی است
کوتاه و کوبنده
8
آب مایه حیات، نه مایه جارو کردن حیاط
کوتاه و کوبنده
9
نجات آب، نجات آینده
کوتاه و کوبنده
10
هشدار: وضعیت قرمز آبی
کوتاه و کوبنده
بحران آب؛ تهدیدی فراتر از خشکسالی
بحران آب تنها به معنای کمبود بارش نیست، بلکه نتیجه مدیریت نادرست منابع، مصرف بی رویه و تغییرات اقلیمی است. در روز جهانی آب، باید بدانیم که ایران در کمربند خشک زمین قرار دارد و تنش آبی در بسیاری از استان ها به مرز هشدار رسیده است. خشک شدن تالاب ها، پایین رفتن سطح آب های زیرزمینی و پدیده فرونشست زمین، همگی نشانه هایی از یک فاجعه زیست محیطی هستند که اگر جدی گرفته نشوند، تمدن چندهزار ساله ما را تهدید خواهند کرد.
آب مجازی چیست و چرا مهم است؟
بسیاری از ما تصور میکنیم مصرف آب فقط همان مقداری است که از شیر خارج میشود. اما مفهوم آب مجازی به حجم آبی اشاره دارد که برای تولید کالاها و محصولات کشاورزی مصرف میشود. برای مثال، تولید یک کیلوگرم گوشت یا یک شلوار جین، هزاران لیتر آب مصرف میکند. صادرات محصولات کشاورزی آب بر (مانند هندوانه) از یک کشور خشک، در واقع صادرات آب مجازی و ارزان فروختن منابع حیاتی کشور است. درک این مفهوم برای مدیریت بحران ضروری است.
فرونشست زمین؛ زلزله خاموش
یکی از ترسناک ترین پیامدهای برداشت بی رویه از سفره های آب زیرزمینی، فرونشست زمین است. وقتی آبِ میانِ بافت های خاک کشیده میشود، زمین نشست میکند و دشت ها میمیرند. این پدیده باعث تخریب زیرساخت ها، جاده ها و ساختمان ها میشود و متاسفانه در بسیاری از دشت های ایران این اتفاق با سرعتی باورنکردنی در حال رخ دادن است. روز جهانی آب فرصتی است برای آگاهی از این خطر که برگشت ناپذیر است.
نقش فرهنگ و مذهب در صرفه جویی آب
در فرهنگ ایرانی و اسلامی، آب مقدس است. در قرآن کریم آمده است که (و جعلنا من الماء کل شیء حی) و اسراف به شدت نکوهش شده است. با وجود این پیشینه غنی فرهنگی، سرانه مصرف آب در ایران بالاتر از میانگین جهانی است. بازگشت به ارزش های سنتی و دینی که آب را مهریه حضرت زهرا (س) و مایه برکت میداند، میتواند انگیزه ای معنوی برای اصلاح الگوی مصرف باشد.
راهکارهای عملی برای مقابله با کم آبی
مقابله با بحران آب نیازمند عزم ملی است. در سطح کلان، اصلاح شیوه های آبیاری کشاورزی، بازچرخانی فاضلاب و مدیریت حوضه های آبریز ضروری است. در سطح فردی، نصب شیرآلات کاهنده، کاهش زمان استحمام، عدم شستشوی حیاط و خودرو با آب شرب و آموزش کودکان، گام های کوچکی هستند که تاثیرات بزرگی دارند. هر ایرانی باید خود را یک محیط بان آب بداند.
سوالات متداول
تنش آبی چیست؟
وضعیتی است که در آن تقاضا برای آب بیشتر از منابع موجود باشد و منجر به جیره بندی یا کمبود شود.
آیا جنگ آب واقعیت دارد؟
بله، کارشناسان پیش بینی میکنند جنگ های آینده بر سر منابع آب شیرین خواهد بود.
بیشترین مصرف آب در کدام بخش است؟
در ایران بیش از 90 درصد آب در بخش کشاورزی مصرف میشود که اغلب با راندمان پایین است.
فرونشست زمین چه خطری دارد؟
باعث تخریب ساختمان ها، لوله های گاز و نفت، و از بین رفتن قابلیت کشت زمین برای همیشه میشود.
آب مجازی یعنی چه؟
مقدار آبی که در فرآیند تولید یک محصول (غذایی یا صنعتی) مصرف شده و در محصول نهایی پنهان است.
چگونه میتوان در خانه آب را صرفه جویی کرد؟
با استفاده از سردوش های کاهنده، تعمیر نشتی ها و بستن شیر آب هنگام مسواک زدن و صابون زدن.
روز جهانی آب چه روزی است؟
22 مارس هر سال میلادی که معمولا مصادف با دوم یا سوم فروردین است.
آیا شیرین کردن آب دریا راه حل است؟
بله، اما هزینه بسیار بالایی دارد و پیامدهای زیست محیطی خاص خود را برای دریاها دارد.
وضعیت آب های زیرزمینی ایران چگونه است؟
بسیاری از دشت ها ممنوعه اعلام شده اند و سطح آب به شدت افت کرده است.
مسئولیت اجتماعی ما در قبال آب چیست؟
مصرف بهینه، آموزش به دیگران و عدم آلوده کردن منابع آبی.