مبانی علمی: حجم مولی و شرایط STP چیست؟
در علم شیمی و فیزیک، برای مقایسه رفتار گازها از یک استاندارد جهانی به نامSTP (Standard Temperature and Pressure)استفاده میشود. طبق تعریف آیوپاک (IUPAC)، این شرایط شامل دمای0°C(یا ۲۷۳.۱۵ کلوین) و فشار1 atmمیباشد. قانون آووگادرو بیان میکند که "حجمهای برابر از گازهای مختلف در دما و فشار یکسان، دارای تعداد مولهای برابر هستند." بر اساس این قانون، یک مول از هر گاز ایدهآل در شرایط STP، حجمی دقیقاً برابر با۲۲.۴ لیتراشغال میکند.
فرمول محاسبه دستی
برای تبدیل تعداد مول به حجم گاز در شرایط استاندارد، از فرمول ساده زیر استفاده میکنیم:
مثالهای کاربردی در حل مسائل
مثال ۱: گاز اکسیژن
اگر در یک کپسول آزمایشگاهی، ۲ مول گاز اکسیژن خالص داشته باشیم، حجم آن چقدر است؟
مثال ۲: واکنش شیمیایی
در یک واکنش ۰.۵ مول گاز هیدروژن تولید شده است. چه حجمی از فضا را اشغال میکند؟
مثال ۳: مقیاس صنعتی
یک مخزن حاوی ۱۰۰ مول گاز متان در شرایط STP است. حجم مخزن باید چقدر باشد؟
خطاهای رایج محاسباتی
اشتباه گرفتن STP با SATP
بسیاری از کاربران شرایط استاندارد STP (دمای صفر درجه) را با شرایط دمای اتاق (SATP یا ۲۵ درجه) اشتباه میگیرند. در دمای اتاق، حجم مولی حدود ۲۴.۵ لیتر است، نه ۲۲.۴.
استفاده برای مایعات
فرمول ۲۲.۴ فقط و فقط برای گازها صادق است. استفاده از این عدد برای محاسبه حجم آب یا مایعات دیگر کاملاً غلط است.
